Tăng năng lực cắt lũ, thích ứng biến đổi khí hậu cho hạ du TP Huế

Đây được xem là bước đi chiến lược nhằm giảm thiểu rủi ro lũ lụt cho khu vực hạ du, đồng thời từng bước chuyển đổi mô hình quản lý tài nguyên nước thích ứng với biến đổi khí hậu.

Với dung tích 646 triệu m3, hồ Tả Trạch nằm ở thượng nguồn sông Hương, TP Huế là một trong 4 hồ thủy lợi lớn nhất cả nước.

Ông Hoàng Việt Cường, Chánh Văn phòng UBND TP Huế, cho biết địa phương đã trình Bộ Nông nghiệp và Môi trường xem xét, phê duyệt phương án nâng cao trình tích nước của hồ Tả Trạch. Theo đề xuất của các đơn vị tư vấn, mực nước hồ sẽ được nâng thêm hơn 1m so với hiện tại, qua đó gia tăng đáng kể khả năng điều tiết dòng chảy.

Đáng chú ý, phương án kỹ thuật còn tính đến việc phân lưu một phần dòng lũ từ hồ Tả Trạch sang các lưu vực lân cận như sông Nông, La Sơn và Phước Mỹ. Giải pháp này kỳ vọng giúp giảm áp lực nước đổ dồn về hạ lưu sông Hương trong mùa mưa lũ.

Theo ông Hoàng Hải Minh, Phó Chủ tịch UBND TP Huế, việc nâng cao khả năng tích nước của hồ cần được nghiên cứu toàn diện, đảm bảo hài hòa giữa mục tiêu phát triển kinh tế - xã hội với yêu cầu an toàn công trình và an toàn cho vùng hạ du. “Đây là bài toán tổng thể, cần tính toán kỹ lưỡng để tránh phát sinh rủi ro trong quá trình vận hành,” ông Minh nhấn mạnh.

Việc nâng cao trình tích nước hồ Tả Trạch để “gánh lũ” cho hạ du sông Hương.

Tại buổi làm việc ngày 10/4, ông Nguyễn Hoàng Hiệp, Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường đã cùng UBND TP Huế bàn thảo cụ thể về phương án nâng cấp hồ Tả Trạch và dự án hồ Ô Lâu Thượng trên sông Ô Lâu.

Đối với hồ Tả Trạch, Thứ trưởng yêu cầu các đơn vị bám sát mục tiêu cắt giảm lũ, đồng thời đảm bảo an toàn công trình và mực nước tích trữ hợp lý. Trong đó, cần đặc biệt chú trọng rà soát, sửa chữa hệ thống cửa van, xây dựng tràn sự cố với vị trí phù hợp nhằm đảm bảo vận hành an toàn, hạn chế tối đa việc giải phóng mặt bằng và tác động đến người dân.

Song song với đó, dự án hồ Ô Lâu Thượng cũng được xác định là công trình trọng điểm trong chiến lược phòng chống thiên tai của địa phương. Theo phương án đề xuất, dự án gồm hai hợp phần chính: xây dựng hồ chứa nước Ô Lâu Thượng và nâng cấp đập Cửa Lác.

Thứ trưởng Bộ Nông nghiệp và Môi trường Nguyễn Hoàng Hiệp kiểm tra thực tế dự án sửa chữa đập Thảo Long.

Hồ Ô Lâu Thượng được thiết kế với dung tích khoảng 78,6 triệu m³, có nhiệm vụ cắt giảm lũ, cấp nước cho khoảng 760ha đất sản xuất, các khu công nghiệp và nhu cầu sinh hoạt dọc hai bên sông Ô Lâu. Trong bối cảnh biến đổi khí hậu và nước biển dâng ngày càng phức tạp, công trình này được kỳ vọng góp phần tăng cường khả năng chống chịu của khu vực hạ lưu.

Thứ trưởng Nguyễn Hoàng Hiệp đề nghị địa phương và đơn vị tư vấn tiếp tục nghiên cứu để đảm bảo phương án cắt giảm lũ đạt khoảng 5% đối với hồ Ô Lâu Thượng, đồng thời khẩn trương hoàn thiện hồ sơ, thủ tục để trình phê duyệt chủ trương đầu tư trong quý II/2026.

Nhấn mạnh tính cấp thiết, ông Nguyễn Hoàng Hiệp cho rằng đây là những dự án mang tính chiến lược, lâu dài, góp phần nâng cao năng lực ứng phó với thiên tai ngày càng cực đoan. Khi hoàn thành, các công trình không chỉ giảm thiểu nguy cơ ngập lụt cho TP Huế mà còn tạo nền tảng quan trọng cho phát triển bền vững, thích ứng hiệu quả với biến đổi khí hậu trong tương lai.

Ngọc Minh