Tân Thủ tướng Anh vạch ra con đường hướng tới một nền chính trị ổn định

Ông Burnham là vị Thủ tướng thứ 7 của Anh trong vòng một thập kỷ qua. Ông lên nắm quyền trong bối cảnh Vương quốc Anh đang đối mặt với hàng loạt thách thức về kinh tế và chính trị. Ngay sau khi nhậm chức, ông Burnham sẽ phải đối mặt với một chương trình nghị sự dày đặc, trong đó ưu tiên hàng đầu là khôi phục niềm tin của người dân vào chính phủ và giảm bớt áp lực từ cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt.

Trong bài phát biểu đầu tiên trên cương vị mới tại phố Downing, ông Burnham cho biết ông nhận thức rõ việc nước Anh đã thay đổi quá nhiều lãnh đạo trong những năm gần đây, đồng thời cam kết sẽ vạch ra con đường hướng tới một nền chính trị ổn định và có trách nhiệm hơn, coi đây là điều kiện để khôi phục niềm tin của người dân.

Thủ tướng Andy Burnham phát biểu bên ngoài số 10 phố Downing, London, sau khi nhậm chức ngày 20-7. Ảnh: Reuters

Thông điệp mà ông đưa ra là nước Anh không chỉ cần một thủ tướng mới mà cần một sự tái thiết. Ông cam kết tái thiết nước Anh, hướng trọng tâm của chính phủ vào những vấn đề người dân quan tâm nhất như chi phí sinh hoạt tăng cao, chất lượng dịch vụ công suy giảm và tăng trưởng kinh tế trì trệ. Dự kiến, ông sẽ công bố một số biện pháp để giải quyết chi phí sinh hoạt tăng cao ngay trong ngày 21-7.

So với người tiền nhiệm Keir Starmer, người có 9 năm làm nghị sĩ trước khi trở thành Thủ tướng vào năm 2024, hay cựu Thủ tướng Rishi Sunak với 7 năm kinh nghiệm tại Hạ viện trước khi đảm nhiệm cương vị lãnh đạo chính phủ, con đường nắm vị trí quyền lực này của ông Burnham diễn ra với tốc độ hiếm có.

Tuy nhiên, Burnham không phải là gương mặt mới trên chính trường Anh. Ông từng là nghị sĩ đại diện khu vực Leigh thuộc vùng Đại Manchester trong giai đoạn 2001-2017 trước khi từ chức để tranh cử và trở thành Thị trưởng Đại Manchester. Trong giai đoạn 2005-2010, ông cũng từng đảm nhiệm nhiều vị trí trong chính phủ, trong đó có Bộ trưởng Y tế và Bộ trưởng Văn hóa.

Theo báo chí Anh, trước mắt, thách thức lớn nhất đối với tân Thủ tướng Burnham là thành lập nội các, đặc biệt là lựa chọn Bộ trưởng Tài chính, vị trí được đánh giá có vai trò quyết định đối với chương trình cải cách kinh tế của chính phủ mới. Bên cạnh đó, theo Reuters, thách thức của tân Thủ tướng Burnham còn nằm ở nội bộ Công đảng. Sau nhiều năm biến động chính trị, Công đảng đang dần mất sự ủng hộ, trong khi Đảng Cải cách Vương quốc Anh theo chủ nghĩa dân túy cánh hữu của chính trị gia Nigel Farage lại đang ngày càng mạnh lên. Do vậy, nhiệm vụ của ông Burnham không chỉ là phải thuyết phục cử tri rằng ông có thể cải thiện cuộc sống của họ, mà còn phải chứng minh cho họ thấy ông có thể tại vị lâu hơn những người tiền nhiệm gần đây.

Mặc dù nhà lãnh đạo 56 tuổi này chưa đưa ra chi tiết kế hoạch hành động sắp tới, nhưng ông cam kết sẽ mang lại “sự thay đổi lớn nhất đối với cách thức điều hành đất nước” mà ông gọi là “phân quyền”. Theo CBS News, ông dự kiến sẽ công bố "một kế hoạch mới cho nước Anh", qua đó trao quyền cho các chính quyền khu vực và địa phương để họ có thể tự chủ quyết định về các vấn đề kinh tế của địa phương. Chính phủ của ông Burnham cũng được dự báo sẽ sớm đưa ra các quyết sách về thuế, chi tiêu công, chính sách dầu khí và cải tổ các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ thiết yếu.

GIA HUY