Tầm vóc mới trên quê hương Vùng mỏ bất khuất

"Vùng mỏ bất khuất - Khát vọng hùng cường"

Lịch sử Vùng mỏ in đậm hình bóng những người công nhân kiên cường trong các đường lò vách vỉa. Ngược dòng thời gian sau thất bại của quân Pháp tại Điện Biên Phủ và Hiệp định Genève năm 1954, Quảng Ninh từng nằm trong vùng tập kết 300 ngày của đối phương. Phải đến ngày 24/4/1955, những tên lính Pháp cuối cùng mới rút khỏi Khu mỏ, chấm dứt 72 năm xâm chiếm và vơ vét tài nguyên của thực dân. Ngày 25/4/1955 đã trở thành mốc son chói lọi khi quân và dân Hồng Quảng mít tinh trọng thể mừng giải phóng, đánh dấu thời khắc Nhân dân chính thức làm chủ vận mệnh vùng than.

Nhìn lại chặng đường 71 năm qua, tinh thần "Vùng mỏ bất khuất - Khát vọng hùng cường" luôn là điểm tựa vững chãi nhất. Vùng đất này đã đi qua những năm tháng chiến tranh phá hoại khốc liệt của đế quốc Mỹ với ý chí sắt đá, vừa sản xuất vừa chiến đấu để chi viện cho tiền tuyến. Tinh thần đoàn kết ấy đã kết tinh thành khối sức mạnh để quân và dân Quảng Ninh đóng góp xứng đáng vào Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử, góp phần giải phóng miền Nam và thống nhất đất nước.

Thủ tướng Chính phủ Lê Minh Hưng, nguyên Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính và các đại biểu thực hiện nghi thức khởi công Dự án đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh. Ảnh: Dương Giang

Càng trong gian khó, truyền thống "Kỷ luật và Đồng tâm" càng được phát huy mạnh mẽ. Từ một địa phương từng phải dựa vào sự hỗ trợ của Trung ương trong những ngày đầu tái thiết, Quảng Ninh đã vươn mình trở thành một trong những địa phương đi đầu trong công cuộc đổi mới. Dưới sự lãnh đạo của Đảng bộ và chính quyền, tỉnh đã nhận diện đúng các nút thắt để chuyển đổi từ mô hình dựa vào tài nguyên sang phát triển toàn diện. Sự kế thừa truyền thống được cụ thể hóa bằng bản lĩnh dám chịu trách nhiệm của đội ngũ cán bộ, biến những nghị quyết thành kết quả phát triển và sự cảm nhận của người dân.

Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Tỉnh ủy, Trưởng đoàn ĐBQH tỉnh Quản Minh Cường trong nhiều lần chia sẻ đã nhấn mạnh vai trò của sự nghiêm minh trong thực thi công vụ. Theo đó, toàn hệ thống phải kỷ luật, đồng tâm và dám chịu trách nhiệm, đủ bản lĩnh để biến nghị quyết thành kết quả thực hiện, kỷ luật được thực thi nghiêm minh, mọi chủ trương gắn với trách nhiệm của từng cá nhân, nhất là trách nhiệm của người đứng đầu, khắc phục tình trạng né tránh, đùn đẩy trách nhiệm.

Hiện thực hóa tâm thế đó, phương thức tổ chức thực hiện các chủ trương được đổi mới triệt để theo nguyên tắc làm đúng, làm nhanh, làm tốt. Thực hiện chủ trương chung của cả nước, Quảng Ninh đã và đang phát huy hiệu năng, hiệu lực, hiệu quả của chính quyền địa phương 2 cấp. Việc tinh gọn bộ máy và mở rộng không gian phát triển vừa qua, cũng chính là sự chuẩn bị nền tảng để tỉnh tiếp tục hướng đến mô hình quản trị đô thị hiện đại, đáp ứng tốc độ phát triển ngày càng cao của nền kinh tế.

Đột phá hạ tầng, hòanhịp đập kinh tế hiện đại

Quảng Ninh hôm nay hiện hữu một nhịp sống sôi động với những công trình giao thông mang tầm vóc quốc tế. Dấu ấn đậm nét nhất trong những ngày tháng Tư này là sự kiện ngày 12/4/2026, khi Thủ tướng Chính phủ cùng lãnh đạo tỉnh ấn nút khởi công Dự án đường sắt tốc độ cao Hà Nội - Quảng Ninh. Với tổng mức đầu tư hơn 147.000 tỷ đồng (tương đương 5,6 tỷ USD), tuyến đường dài hơn 120km này cho phép tốc độ tối đa lên tới 350km/h. Khi hoàn thành vào năm 2028, thời gian di chuyển từ ga Cổ Loa (Hà Nội) đến ga Hạ Long sẽ rút ngắn từ hơn 2 tiếng xuống còn khoảng 30 phút.

Tuyến đường sắt tốc độ cao liên vùng đầu tiên tại Việt Nam này không chỉ là một công trình giao thông mà còn là đòn bẩy tái định hình không gian phát triển mới. Qua đó, tạo điều kiện để địa phương phát huy lợi thế so sánh, hình thành các hành lang kinh tế và chuỗi giá trị liên kết. Hạ tầng khu công nghiệp, khu kinh tế và các vùng sản xuất tập trung được đầu tư mạnh mẽ đang thu hút nhiều tập đoàn kinh tế lớn, tạo nên mạng lưới giao thương mở, thúc đẩy logistics phát triển mạnh mẽ.

Những số liệu kinh tế quý I/2026 được công bố vừa qua cũng đã chứng minh cho sự bứt phá ấn tượng của tỉnh với tốc độ tăng trưởng GRDP đạt mức 12,08%, cơ bản đạt kịch bản đề ra. Các khu vực kinh tế đều đạt và vượt chỉ tiêu; đặc biệt, khu vực dịch vụ tăng trưởng tới 19,63%, đưa Quảng Ninh tiếp tục là điểm sáng du lịch với 6,28 triệu lượt khách, mang về nguồn doanh thu 15.687 tỷ đồng. Lĩnh vực công nghiệp và xây dựng cũng ghi nhận mức tăng 8,67%, trong đó sản lượng than và điện đều vượt kịch bản dự kiến. Tổng thu ngân sách nhà nước trong ba tháng đầu năm đạt 18.706 tỷ đồng, bằng 101% kịch bản quý I. Sức hút của vùng đất mỏ còn thể hiện qua dòng vốn FDI đạt 215 triệu USD và vốn đầu tư trong nước ngoài ngân sách đạt trên 61.540 tỷ đồng…

Hướng tới đô thị phát triển xanh, hiện đại, đa trung tâm

Sự kiện có ý nghĩa đặc biệt quan trọng đối với Quảng Ninh là ngày 7/4 vừa qua, Bộ Chính trị đã ban hành Kết luận số 20-KL/TW về chủ trương thành lập thành phố Quảng Ninh trực thuộc Trung ương. Trên cơ sở địa giới hành chính hiện hữu, với sự kế thừa, chủ động và không ngừng đổi mới, sáng tạo, đến nay, Quảng Ninh đã cơ bản đạt các tiêu chuẩn về quy mô và chất lượng đô thị theo Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 (ngày 24/12/2025) của Ủy ban Thường vụ Quốc hội về tiêu chuẩn của đơn vị hành chính. Chủ trương này không chỉ là bước điều chỉnh hành chính mà còn đặt ra yêu cầu cao hơn về mô hình phát triển xanh, hiện đại, đa trung tâm, nơi di sản vịnh Hạ Long và biển đảo được tích hợp sâu sắc vào dòng chảy đô thị.

Với sự chủ động và không ngừng đổi mới, đến nay Quảng Ninh cơ bản đạt các tiêu chuẩn của thành phố trực thuộc Trung ương theo Nghị quyết số 112/2025/UBTVQH15 (ngày 24/12/2025) của Ủy ban Thường vụ Quốc hội. Ảnh: Q.M.G

Trong quá trình thực hiện các mục tiêu, nhiệm vụ phát triển, Quảng Ninh cũng nỗ lực định hình cơ cấu xã hội tiến bộ, thu hẹp khoảng cách vùng miền và để mọi người dân đều được thụ hưởng thành quả phát triển. Trong cấu trúc quản trị mới, hệ thống chính quyền sâu sát hơn với thực tiễn đời sống. Việc hoàn thiện các chính sách được tiến hành dựa trên dữ liệu thu thập trực tiếp từ cơ sở. Cơ quan quản lý nhà nước duy trì các diễn đàn đối thoại, lắng nghe, nơi người dân trực tiếp được phản ánh, tham góp đối với sự phát triển của quê hương.

Sinh ra, lớn lên và cả cuộc đời gắn bó với quê hương, bà Nguyễn Thị An (khu phố 1, phường Hiệp Hòa) chưa từng nghĩ quê mình lại khang trang như hôm nay. Giao thông đi lại thuận tiện, đời sống nâng cao, con cháu được học tập trong môi trường giáo dục tốt. Khi Quảng Ninh trở thành thành phố trực thuộc Trung ương, chắc chắn sẽ có thêm nhiều cơ hội để phát triển hơn nữa. Đặc biệt, điều đáng trân quý nhất không chỉ là đời sống vật chất, tinh thần nâng lên mà còn ở thái độ gần gũi, sát sao của đội ngũ cán bộ khi luôn có mặt kịp thời để xử lý những vấn đề thường nhật của khu phố.

Ở Quảng Ninh những ngày lịch sử này, âm vang hào hùng của những ngày Vùng mỏ giải phóng và non sông thống nhất hòa quyện vào nhịp điệu hối hả của hành trình trở thành thành phố trực thuộc Trung ương. Với một hệ thống chính trị kỷ luật và đồng tâm, Quảng Ninh hội tụ đầy đủ thế và lực để bước vào một kỷ nguyên rực rỡ. Khát vọng thống nhất năm xưa đang được viết tiếp bằng những trang sử mới của sự phát triển bền vững, nhân văn, đóng góp xứng đáng vào cơ đồ chung của cả dân tộc trong kỷ nguyên mới.

Mạnh Tuân