Tái cơ cấu gắn với chuyển đổi nghề cho ngư dân

Tàu cá An Giang neo đậu tại cửa biển Kênh Dài, xã Tây Yên. Ảnh: THÙY TRANG

Giảm khai thác, tăng nuôi trồng

Theo Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường Quách Văn Toàn, năm 2025, tổng sản lượng khai thác và nuôi trồng thủy sản của tỉnh ước đạt 1,6 triệu tấn, đạt 103% so kế hoạch, trong đó, sản lượng khai thác ước đạt 430.788 tấn, đạt 102% so kế hoạch; sản lượng nuôi trồng ước đạt 1,1 triệu tấn, đạt 103,5% so kế hoạch. Đáng chú ý, lĩnh vực nuôi trồng thủy sản đang trở thành điểm sáng trong bức tranh tăng trưởng của toàn ngành thủy sản An Giang. Bằng những chính sách hỗ trợ kịp thời cho doanh nghiệp, tỉnh khai thác hiệu quả dư địa từ nuôi thủy sản nước ngọt, nước lợ và nuôi biển. Tỉnh triển khai hỗ trợ doanh nghiệp có khả năng tăng sản lượng nuôi cá tra thêm 10.000 tấn, trên địa bàn xã Châu Phú, Cù Lao Giêng và Nhơn Mỹ. Đồng thời, mở rộng sản xuất 9 vùng nuôi cá rô phi ngoài kế hoạch (6 vùng doanh nghiệp nuôi, 3 vùng nuôi liên kết với hộ dân quy mô 305 ao).

Lĩnh vực nuôi biển có tiềm năng lớn, dư địa phát triển còn nhiều, nhất là nuôi trồng thủy sản trên biển. Thực hiện Đề án phát triển nuôi biển theo định hướng bền vững trên địa bàn tỉnh đến năm 2030, đến nay, tỉnh có 5 dự án nuôi biển được chấp thuận chủ trương đầu tư (trong đó 3 dự án được cấp phép nuôi trồng thủy sản trên biển); đang thực hiện thủ tục đề nghị giao khu vực biển nuôi trồng thủy sản; đề xuất danh mục 7 dự án nuôi biển kêu gọi đầu tư giai đoạn 2024 - 2025, quy mô 2.450ha, tổng vốn đầu tư 1.690 tỷ đồng. Ước đến cuối năm 2025, diện tích nuôi biển của tỉnh hơn 24.000ha, với hơn 4.000 lồng bè, sản lượng hơn 108.000 tấn.

Lĩnh vực khai thác thủy sản, Sở Nông nghiệp và Môi trường đã cắt giảm 1.887 tàu. Tàu cá khai thác trên địa bàn tỉnh hiện có 9.882 chiếc. Tỉnh đang thực hiện đúng theo định hướng giảm dần tỷ trọng sản lượng khai thác và tăng nuôi trồng thủy sản. Hiện nay, tỷ trọng khai thác chiếm 47%, nuôi trồng thủy sản 53% trong cơ cấu ngành khai thác và nuôi trồng thủy sản. Đến năm 2030, tỉnh phấn đấu giảm tỷ trọng sản lượng thủy sản khai thác xuống còn 20%, nuôi trồng thủy sản tăng lên 80%. Tổng kim ngạch xuất khẩu thủy sản tăng bình quân 4%/năm. Phấn đấu đến năm 2045, An Giang trở thành tỉnh phát triển mạnh về kinh tế biển trong khu vực đồng bằng sông Cửu Long, theo hướng bền vững, an ninh, an toàn; đóng góp quan trọng vào phát triển kinh tế của cả nước.

Chuyển đổi nghề cho ngư dân

Với số lượng tàu cá lớn nhất cả nước, cùng với việc tái cơ cấu lại ngành thủy sản theo hướng giảm khai thác tăng nuôi trồng thủy sản, tỉnh tiếp tục thực hiện các giải pháp nhằm giảm số lượng tàu cá, giảm cường lực khai thác và khôi phục tái tạo nguồn lợi thủy sản, thực hiện đạt “mục tiêu kép” vừa gỡ thẻ vàng EC vừa phát triển ngành thủy sản bền vững và hiện đại.

Trước thực trạng nguồn lợi thủy sản suy giảm, tình hình khai thác gặp nhiều khó khăn, ngư dân đang mong chờ tỉnh sẽ có những chính sách hỗ trợ chuyển đổi nghề khai thác, mở ra hướng sinh kế phù hợp, ổn định cuộc sống. Ông Trương Văn Ngữ - chủ tàu cá phường Rạch Giá chia sẻ: “Ngư dân có thể an tâm lên bờ làm nghề khác khi được hỗ trợ vay vốn ưu đãi sản xuất, đào tạo nghề… Đối với những chủ tàu vẫn còn khả năng vươn khơi, mong Nhà nước sẽ có chính sách hỗ trợ để nâng cấp tàu cá hiện đại, đủ sức đánh bắt xa bờ”.

Tại cuộc họp lần thứ 26 Ban Chỉ đạo Quốc gia về chống khai thác hải sản bất hợp pháp, không báo cáo và không theo quy định (IUU), ngày 16/12/2025, Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính yêu cầu các tỉnh, thành phố ven biển, trong đó có An Giang nhanh chóng xây dựng đề án chuyển đổi nghề cho ngư dân, đi kèm với các chính sách hỗ trợ khác để ngư dân có thể ổn định đời sống.

Hiện nay, lãnh đạo Ủy ban nhân dân tỉnh chỉ đạo Sở Nông nghiệp và Môi trường tham mưu Ủy ban nhân dân tỉnh xây dựng Đề án chuyển đổi nghề cho ngư dân có tàu cá bị cắt giảm và ngư dân có tàu cá bị chuyển đổi nghề phù hợp với nghề mới trên địa bàn tỉnh. Đồng thời, đề nghị Hội đồng nhân dân tỉnh ban hành các nghị quyết quy định chính sách hỗ trợ cho hộ dân và cá nhân có tàu cá không đủ điều kiện hoạt động khai thác thủy sản…

Khi chính sách chuyển đổi nghề ban hành, triển khai đồng bộ và phù hợp với thực tế, ngành thủy sản An Giang có nhiều cơ hội phát triển bứt phá trong tương lai, từng bước xây dựng nghề cá có trách nhiệm và hiện đại. Đây cũng chính là nền tảng quan trọng để An Giang cùng với cả nước thực hiện có hiệu quả khuyến nghị IUU, góp phần tháo gỡ thẻ vàng EC.

THÙY TRANG