Sửa Luật Thủ đô: Phân quyền theo nguyên tắc 'Hà Nội quyết, Hà Nội làm...'

Chiều 8-4, Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng và dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi).

Bệ phóng giúp Hà Nội giải quyết ùn tắc giao thông, ô nhiễm

Phát biểu về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn cho biết việc sửa đổi luật là cần thiết khi hệ thống pháp luật đã có nhiều luật mới ban hành hoặc được sửa đổi, bổ sung.

Riêng năm 2025, Quốc hội ban hành 89 luật, trong đó kỳ họp thứ 9 thông qua 34 luật, kỳ họp thứ 10 có 51 luật sửa đổi. Nhiều quy định mới vượt xa nội dung Luật Thủ đô hiện hành, khiến luật này không còn theo kịp thực tiễn.

Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh tinh thần sửa đổi luật lần này là phân cấp, phân quyền toàn diện cho Hà Nội theo nguyên tắc “Hà Nội quyết, Hà Nội làm, Hà Nội chịu trách nhiệm”.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn phát biểu thảo luận về Luật Thủ đô (sửa đổi) chiều 8-4. Ảnh: Lâm Hiển

Chủ tịch Quốc hội cho biết qua nghiên cứu dự thảo luật thấy có 7 điểm nổi bật: Mở rộng nguyên tắc áp dụng pháp luật; bổ sung quy định miễn trách nhiệm pháp lý; thành lập đơn vị hành chính – kinh tế đặc biệt; tăng thẩm quyền tổ chức bộ máy cho HĐND thành phố; tăng mức xử phạt vi phạm hành chính; cụ thể hóa cơ chế ngừng cung cấp điện, nước để xử lý vi phạm; tăng trách nhiệm giải trình và công khai.

Chủ tịch Quốc hội tiếp tục nhấn mạnh luật cần phân quyền triệt để, bộ ngành không giữ việc mà phải giao cho Hà Nội. Cần bảo vệ cán bộ, khuyến khích sáng tạo và tăng cường công cụ quản lý đô thị mạnh mẽ.

“Đây là dự án luật quan trọng, có tầm nhìn chiến lược. Nếu được hoàn thiện theo hướng trao quyền mạnh, kiểm soát chặt, minh bạch cao sẽ thành bệ phóng giúp Hà Nội giải quyết các vấn đề lớn như ùn tắc giao thông, ô nhiễm, thiếu nhà ở xã hội”, Chủ tịch Quốc hội nhấn mạnh.

Sửa luật để gỡ vướng các điểm nghẽn

Góp ý dự thảo, đại biểu Trần Hoàng Ngân (đoàn TP.HCM) cho rằng thủ đô là trung tâm đầu não chính trị - hành chính quốc gia, nơi đặt trụ sở các đoàn ngoại giao. Với vai trò quan trọng, hầu hết các nước đều có quy chế riêng cho thủ đô.

Mặc dù Luật Thủ đô mới được sửa đổi năm 2024 nhưng hiện vẫn còn vướng nhiều điểm nghẽn để Hà Nội sánh vai với các thủ đô lớn trên thế giới.

Chiều 8-4, các đại biểu Quốc hội thảo luận tại tổ về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi), dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Thi đua, khen thưởng; dự án Luật Tín ngưỡng, tôn giáo (sửa đổi). Ảnh: LÂM HIỂN

Theo đại biểu Ngân, dự thảo luật thể hiện rõ quan điểm đẩy mạnh phân cấp, phân quyền. Thể chế không chỉ dừng lại ở quản lý mà còn kiến tạo các mô hình phát triển mới.

Đại biểu Ngân nhấn mạnh tính cấp thiết của việc sớm thông qua luật vì thực tiễn Hà Nội đang đối mặt nhiều vướng mắc, điển hình là ô nhiễm không khí. Ông cho rằng cần cơ chế đủ mạnh để Hà Nội chủ động xử lý các vấn đề môi trường, ùn tắc giao thông, ngập úng và an toàn đô thị.

Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng. Ảnh: QH

NHÓM PHÓNG VIÊN