Sốt, đau đầu vài ngày, trẻ 9 tuổi hôn mê vì viêm não Nhật Bản

Khoa Nhi, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương thời gian gần đây tiếp nhận nhiều trường hợp trẻ mắc viêm não Nhật Bản, trong đó không ít bệnh nhi nhập viện khi bệnh đã diễn biến nặng.

Chỉ sau 2 ngày, trẻ từ sốt và đau đầu chuyển sang hôn mê

Điển hình là trường hợp cháu G.A.D. (9 tuổi, ở Lào Cai). Ban đầu, trẻ chỉ xuất hiện sốt và đau đầu. Sau một ngày dùng thuốc hạ sốt nhưng tình trạng không cải thiện, trẻ tiếp tục sốt cao liên tục, đau đầu tăng dần kèm buồn nôn và nôn nên được gia đình đưa đến bệnh viện tuyến huyện điều trị.

Tuy nhiên, chỉ một ngày sau, tình trạng bệnh chuyển biến nặng. Trẻ bắt đầu chậm chạp, không nói được, bỏ ăn uống và dần rơi vào hôn mê. Bệnh nhi được chuyển lên tuyến tỉnh với chẩn đoán viêm não, sau đó tiếp tục chuyển đến Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương.

Bác sĩ thăm khám cho trẻ - Ảnh BVCC

Tại thời điểm nhập viện, trẻ được xác định mắc viêm não Nhật Bản trong tình trạng hôn mê sâu, suy hô hấp và yếu liệt tứ chi. Các bác sĩ phải tiến hành hồi sức tích cực, chống viêm, chống phù não và đặt ống nội khí quản, thở máy để hỗ trợ hô hấp.

“Lúc bác sĩ thông báo tình trạng của con rất nặng, gia đình vô cùng lo lắng. Chúng tôi đặc biệt sợ vì biết bệnh có thể đe dọa tính mạng và để lại di chứng”, bố bệnh nhi chia sẻ.

BSNT Lê Thị Thu Hiền, Khoa Nhi, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, bệnh nhi đã được điều trị khoảng hai tuần. Thời điểm nhập viện, trẻ trong tình trạng nguy kịch, hôn mê và phải thở máy. Các bác sĩ đã áp dụng đồng thời nhiều biện pháp hồi sức, hỗ trợ hô hấp, chống viêm, chống phù não và theo dõi sát các biến chứng thần kinh.

Sau hai tuần điều trị tích cực, trẻ đã tỉnh táo hơn, tự thở được và cai máy thở thành công. Tuy nhiên, cơ lực toàn thân vẫn còn yếu và nguy cơ xuất hiện các di chứng thần kinh như động kinh vẫn cần tiếp tục theo dõi. Khả năng ho, khạc của trẻ còn hạn chế nên vẫn có nguy cơ suy hô hấp và phải hỗ trợ thở máy trở lại nếu diễn biến xấu.

Dấu hiệu ban đầu dễ bị nhầm với bệnh virus thông thường

Theo các bác sĩ Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới trung ương, viêm não Nhật Bản là bệnh truyền nhiễm cấp tính do virus gây ra, ảnh hưởng trực tiếp đến hệ thần kinh trung ương. Virus lây truyền sang người qua muỗi mang mầm bệnh. Tại Việt Nam, bệnh thường gia tăng vào mùa hè, khi thời tiết nóng ẩm tạo điều kiện thuận lợi cho muỗi phát triển.

TS.BS Đặng Thị Thúy, Trưởng Khoa Nhi, Bệnh viện Bệnh Nhiệt đới Trung ương cho biết, biểu hiện sớm của bệnh thường không đặc hiệu, rất dễ nhầm với các bệnh nhiễm virus thông thường.

Trẻ có thể chỉ sốt cao đột ngột, đau đầu, mệt mỏi, ăn uống kém. Với trẻ lớn, đau đầu là triệu chứng có thể mô tả được, nhưng ở trẻ nhỏ, dấu hiệu thường chỉ là quấy khóc bất thường, bú kém hoặc bỏ ăn.

“Tùy diễn biến từng thể bệnh, chỉ sau vài giờ đến vài ngày, trẻ có thể đau đầu tăng, nôn nhiều, thay đổi ý thức hoặc hành vi như ngủ li bì khó đánh thức, co giật, lờ đờ, thậm chí hôn mê. Nếu không được chẩn đoán và điều trị kịp thời, trẻ có thể nhanh chóng rơi vào suy hô hấp, suy tuần hoàn, đe dọa tính mạng”, TS.BS Đặng Thị Thúy cảnh báo.

Kiểm tra tình trạng phục hồi của bệnh nhi - Ảnh BVCC

Chưa có thuốc điều trị đặc hiệu, phòng bệnh là giải pháp quan trọng nhất

Theo TS.BS Đặng Thị Thúy, hiện viêm não Nhật Bản chưa có thuốc điều trị đặc hiệu. Khi mắc bệnh, người bệnh chủ yếu được điều trị hỗ trợ và hồi sức tích cực như chống phù não, kiểm soát co giật, hỗ trợ hô hấp và xử trí sớm các biến chứng.

Đáng lưu ý, ngay cả khi được cứu sống, khoảng 50% trẻ mắc bệnh vẫn có thể phải đối mặt với các di chứng kéo dài về vận động, tâm thần và khả năng hòa nhập xã hội, đòi hỏi quá trình theo dõi và phục hồi chức năng lâu dài.

Vì vậy, các chuyên gia nhấn mạnh, tiêm vắc xin viêm não Nhật Bản đầy đủ, đúng lịch vẫn là biện pháp phòng bệnh hiệu quả nhất. Bên cạnh đó, gia đình cần chủ động phòng muỗi đốt, vệ sinh môi trường sống, loại bỏ nơi muỗi sinh sản.

Khi trẻ có biểu hiện sốt kèm đau đầu, quấy khóc bất thường, ngủ li bì, khó đánh thức, co giật hoặc yếu liệt tay chân, Rối loạn ý thức, lơ mơ hoặc hôn mê...cần đưa trẻ đến cơ sở y tế sớm để được thăm khám và điều trị kịp thời.

Phát hiện sớm và điều trị tích cực có ý nghĩa quan trọng trong giảm nguy cơ tử vong và hạn chế các di chứng thần kinh lâu dài ở trẻ mắc viêm não Nhật Bản.

Mời quý độc giả theo dõi video: Bộ Y tế đề xuất xây dựng bài tập dưỡng sinh phù hợp với người Việt

Thúy Nga