Sáng mãi ký ức thời hoa lửa

Người lính quân giới được phong Anh hùng

Nhập ngũ tháng 2/1966, với tính cách cẩn trọng, tỉ mỉ, ông Nguyễn Văn Vượng, sinh năm 1938 (xã Phật Tích) được đơn vị tuyển chọn làm công nhân Xưởng Bộ lửa, Cục Quân giới (tiền thân của Nhà máy Z121, trực thuộc Tổng cục Công nghiệp Quốc phòng, Bộ Quốc phòng, đóng tại tỉnh Phú Thọ). Đơn vị giữ vai trò đặc biệt quan trọng trong nghiên cứu, chế tạo và sản xuất các bộ phận trung tâm của đạn, mìn... phục vụ quân đội. Những năm kháng chiến, trong điều kiện cơ sở vật chất còn thiếu thốn, người lính quân giới Z121 Nguyễn Văn Vượng cùng đồng đội đã vượt qua mọi gian khổ, hiểm nguy để hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân Nguyễn Văn Vượng đọc báo nắm bắt tình hình thời sự.

Ông Vượng nhớ lại: "Các sản phẩm hỏa cụ, ngòi nổ, bộ lửa cực kỳ nhạy nổ, đòi hỏi sự chính xác tuyệt đối trong từng thao tác kỹ thuật. Vì vậy, mỗi công nhân phải luôn cẩn trọng. Để giảm nguy cơ mất an toàn, tôi cùng đồng đội đã có ý tưởng cải tiến. Đó là các sản phẩm sau khi sản xuất được sắp xếp vào thùng tôn có chứa các lớp vật liệu hút ẩm. Một lần đang thử nghiệm chất nổ gặp phản ứng gây cháy khiến khói bốc lên mù mịt, tôi bị mất thị giác tạm thời… Đó là những tình huống mà người làm nhiệm vụ sản xuất sản phẩm nhạy nổ luôn phải đối mặt, đòi hỏi bản lĩnh, sự bình tĩnh và tinh thần trách nhiệm cao. Có thời điểm cam go, ác liệt, phải tập trung cao cho nhiệm vụ, hơn 2 năm tôi mới về thăm gia đình. Song người lính mà, lúc nào tôi cũng tâm niệm phải luôn hết sức mình để phục vụ đất nước".

Bằng sự tận tụy và cống hiến thầm lặng, suốt nhiều năm công tác, ông Vượng cùng đồng đội luôn bảo đảm tuyệt đối an toàn trong nghiên cứu, thử nghiệm và sản xuất các sản phẩm hỏa cụ, ngòi nổ, bộ lửa phục vụ trang thiết bị quân sự, quốc phòng, kịp thời chi viện cho bộ đội trên chiến trường miền Nam, góp phần vào thắng lợi của Chiến dịch Hồ Chí Minh lịch sử năm 1975. Năm 1985, ông vinh dự được Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, ghi nhận những thành tích đặc biệt xuất sắc trong lao động, sản xuất và phục vụ chiến đấu.

Trở về cuộc sống đời thường, ông Nguyễn Văn Vượng luôn là một người cha mẫu mực, người chồng chịu thương, chịu khó, xây dựng gia đình hạnh phúc, nuôi dạy con cái trưởng thành. Ông tích cực tham gia hoạt động, phong trào, đóng góp vào sự phát triển chung của địa phương.

Góp sức mở những tuyến đường chiến lược

Nếu ông Nguyễn Văn Vượng cùng đồng đội góp sức nơi hậu phương cung cấp vũ khí, đạn dược cho tiền tuyến thì cựu chiến binh Nguyễn Danh Tuân, sinh năm 1942 (phường Phương Liễu) lại trực tiếp tham gia xây dựng các công trình quốc phòng phục vụ chiến trường.

Cựu chiến binh Nguyễn Danh Tuân kể chuyện thời chiến.

Sau thời gian học địa chất và đào tạo sĩ quan, ông Tuân được biên chế về Bộ Tư lệnh Công binh. Giai đoạn 1968 - 1972, ông cùng đồng đội thực hiện nhiệm vụ khảo sát, trinh sát, thiết kế các công trình hầm trú ẩn cho máy bay quân sự tại nhiều sân bay trọng điểm như Hòa Lạc, Miếu Môn (Hà Nội), Kiến An (Hải Phòng)... Đây là những công trình có ý nghĩa đặc biệt quan trọng nhằm bảo vệ lực lượng không quân.

Trong chiến tranh, mỗi người lính Cụ Hồ được phân công một nhiệm vụ, từ công nhân sản xuất vũ khí, lính trinh sát xây dựng các công trình quốc phòng hay chiến sĩ hải quân bền bỉ canh giữ biển đảo... , tất cả đều vì lý tưởng cao đẹp, đó là đấu tranh giải phóng dân tộc và bảo vệ Tổ quốc.

Ông Tuân nhớ mãi lần làm nhiệm vụ tại sân bay Kiến An, khi đơn vị vừa vào cửa hầm thì bom địch trút xuống, đất đá vùi lấp gần kín người, chỉ còn phần đầu nhô lên. Ông kể: “Tôi bị thương ở tay và được đồng đội đưa đi cấp cứu kịp thời. Thời điểm đó, sự sống và cái chết chỉ cách nhau gang tấc song tôi cũng như đồng đội không quản hiểm nguy, chẳng sợ hy sinh. Chứng kiến những hy sinh, mất mát, tôi luôn tâm niệm một điều, dù có khó khăn, gian khổ, hiểm nguy đến đâu cũng sẽ quyết chiến đấu đến hơi thở cuối cùng để đánh đuổi quân thù, giành độc lập, tự do cho đất nước, xứng đáng với những gì đồng đội đã ngã xuống, với hậu phương tin yêu gửi gắm”.

Năm 1973, ông được điều động về Đoàn 559 Bộ đội Trường Sơn (Binh đoàn Trường Sơn) tiếp tục làm nhiệm vụ khảo sát, mở các tuyến đường chiến lược phục vụ vận chuyển lực lượng, vũ khí và hậu cần cho chiến trường miền Nam. Đối với ông, những tháng ngày băng rừng, vượt núi, ăn ở trong hang đá giữa bom đạn đã trở thành ký ức không thể nào quên. Mỗi mét đường được mở, mỗi công trình hoàn thành góp phần làm nên thắng lợi.

Đến năm 1983, hoàn thành nhiệm vụ của người lính, ông Nguyễn Danh Tuân trở về địa phương. Ông tích cực tham gia các hoạt động của Hội truyền thống Trường Sơn - Đường Hồ Chí Minh ở địa phương, là một cựu chiến binh gương mẫu.

Sâu nặng tình yêu biển đảo

Rời quân ngũ đã nhiều năm nhưng cựu chiến binh Nguyễn Đức Cung, sinh năm 1968 (xã Yên Phong) luôn nhớ tới thời gian công tác nơi biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc.

Cựu chiến binh Nguyễn Đức Cung với kỷ vật Trường Sa.

Ông Cung tâm sự: "Suốt 14 năm công tác tại quần đảo Trường Sa, từ năm 1988 đến năm 2002, tôi đã có gần 60 lần đến làm nhiệm vụ tại hầu hết các đảo, điểm đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Là lính kỹ thuật xe tăng nên tôi cũng có hiểu biết chút ít về công nghệ, điện tử, sau tự học dần rồi thành thạo. Những năm đầu tôi ở đảo, cán bộ, chiến sĩ chỉ có đài radio, sau mới có tivi bắt sóng. Mà ngoài biển khơi, khí hậu khắc nghiệt, đồ điện tử chập chờn là chuyện thường ngày. Không phải tự hào nhưng vào tay tôi chỉ trong chốc lát là sửa được".

Khi trở về địa phương, ông Cung tiếp tục tham gia các hoạt động của Hội Cựu chiến binh ở địa phương, Hội Đồng đội Trường Sa - Hà Bắc; thường xuyên nói chuyện truyền thống tại các trường học, góp phần bồi đắp tình yêu quê hương, biển đảo cho thế hệ trẻ. Đặc biệt, bằng tình yêu dành cho Trường Sa, ông đã ươm thành công nhiều cây bàng vuông để trao tặng các đơn vị, trường học và khu di tích. Với ông, mỗi cây bàng vuông được trồng trên đất liền là một hình ảnh nhắc mỗi chúng ta về biển đảo thiêng liêng của Tổ quốc. Ông còn sử dụng kiến thức kỹ thuật tích lũy trong quân ngũ để sửa chữa miễn phí nhiều đồ điện gia dụng cho người dân. Những việc làm bình dị ấy thể hiện tinh thần trách nhiệm, sự sẻ chia và phẩm chất của người lính vẫn luôn được gìn giữ, phát huy trong cuộc sống đời thường…

Hôm nay, khi đất nước bước vào giai đoạn phát triển mới, câu chuyện về những người lính không chỉ là ký ức của một thời khói lửa mà còn là nguồn sức mạnh tinh thần, giáo dục truyền thống yêu nước, khơi dậy khát vọng cống hiến trong mỗi cán bộ, đảng viên và các tầng lớp nhân dân.

Phát huy truyền thống vẻ vang của Bộ đội Cụ Hồ, các cựu chiến binh là những tấm gương sáng giáo dục con cháu và tích cực tham gia xây dựng hệ thống chính trị ở cơ sở. Đó là sự tiếp nối chủ nghĩa anh hùng cách mạng trong thời bình, góp phần xây dựng quê hương, đất nước ngày càng giàu mạnh, văn minh.

Bài, ảnh: Xuân Me