Sản xuất nông, lâm nghiệp và thủy sản tháng 5 và 5 tháng đầu 2026 vẫn duy trì ổn định

Dùng máy móc trong thu hoạch lúa, tăng năng suất lao động. (Ảnh: PV)

Đáng chú ý, sản lượng gỗ khai thác tăng do giá gỗ tăng; diện tích rừng trồng mới giảm do quỹ đất trồng lại rừng sau bão Yagi năm 2024 không còn nhiều, công tác phòng cháy và bảo vệ rừng được bảo đảm. Nuôi trồng thủy sản và sản lượng tôm tăng khá; khai thác biển khá thuận lợi và đang vào vụ khai thác cá nam.

Cụ thể, vụ lúa đông xuân năm 2026 cả nước gieo cấy được 2.932,2 nghìn ha, giảm 37,5 nghìn ha so với vụ đông xuân năm trước do các địa phương thực hiện chuyển đổi diện tích đất lúa kém hiệu quả sang các loại cây trồng, vật nuôi khác có giá trị kinh tế cao hơn, hoặc chuyển sang đất phi nông nghiệp (xây dựng các công trình công cộng, khu công nghiệp, đất thương mại, dịch vụ,…).

Các địa phương phía bắc gieo cấy 1.036,3 nghìn ha, giảm 14,1 nghìn ha so với vụ đông xuân năm trước; các địa phương phía nam gieo cấy 1.895,9 nghìn ha, giảm 23,5 nghìn ha, trong đó vùng Đồng bằng sông Cửu Long đạt 1.251,0 nghìn ha, giảm 14,4 nghìn ha.

Tính đến ngày 20/5/2026, cả nước thu hoạch được 2.218,6 nghìn ha lúa đông xuân, chiếm 75,7% diện tích gieo cấy và tương đương cùng kỳ năm 2025. Trong đó, các địa phương phía bắc thu hoạch được 362,0 nghìn ha, chiếm 34,9% diện tích gieo cấy và bằng 108,1% cùng kỳ năm trước do đẩy nhanh tiến độ thu hoạch, tránh tác động của thời tiết, nhất là nguy cơ mưa lớn, dông lốc và ảnh hưởng của sâu bệnh phát sinh trong điều kiện nắng mưa xen kẽ.

Các địa phương phía nam thu hoạch được 1.856,6 nghìn ha, chiếm 97,9% và bằng 98,6%. Vùng Đồng bằng sông Cửu Long cơ bản kết thúc thu hoạch với 1.247,3 nghìn ha, giảm 18,1 nghìn ha so với vụ đông xuân trước; năng suất thu hoạch ước đạt 74,0 tạ/ha, tăng 1,2 tạ/ha so vụ đông xuân năm trước, sản lượng thu hoạch ước đạt 9,23 triệu tấn, tăng 11,7 nghìn tấn.

Cùng với thu hoạch lúa đông xuân, đến ngày 20/5/2026, các địa phương miền nam gieo sạ được 826,0 nghìn ha lúa hè thu, bằng 78,7% cùng kỳ năm 2025. Tiến độ gieo sạ lúa hè thu thấp hơn cùng kỳ 2025 do vụ đông xuân thu hoạch muộn ở miền nam. Bên cạnh đó, tình trạng nắng nóng kéo dài ở một số địa phương, cùng với giá phân bón, thuốc bảo vệ thực vật ở mức cao đã tác động đến tâm lý và đầu tư của người trồng lúa.

Diện tích gieo trồng một số cây hằng năm tính đến 20/5/2026. (Nguồn: Cục Thống kê)

Để ứng phó với điều kiện thời tiết bất lợi, hạn hán trong mùa nắng nóng, các địa phương khuyến cáo người dân thực hiện gieo sạ né rầy; áp dụng các biện pháp tưới tiết kiệm; sử dụng phân bón theo hướng giảm lượng đạm, tăng phân lân, kali và phân chuồng, phân vi sinh nhằm nâng cao khả năng sinh trưởng và phát triển của cây lúa.

Song song với gieo cấy lúa, các địa phương trên cả nước tiến hành gieo trồng cây hoa màu. Trong đó, diện tích một số cây như ngô, lạc, rau các loại giảm so với cùng kỳ năm trước chủ yếu do hiệu quả kinh tế không cao.

Chăn nuôi trâu, bò tiếp tục xu hướng giảm đàn tại nhiều địa phương do hiệu quả kinh tế thấp, diện tích chăn thả tự nhiên và nguồn thức ăn thô xanh bị thu hẹp, giá thức ăn chăn nuôi ở mức cao.

Tốc độ tăng, giảm số lượng gia súc, gia cầm cuối tháng 5/2026 so với cùng thời điểm năm trước. (Nguồn: Cục Thống kê)

Chăn nuôi lợn tiếp tục phát triển, dịch bệnh được kiểm soát, giá thịt lợn hơi trong tháng duy trì ở mức có lợi tạo động lực cho người chăn nuôi mở rộng quy mô và tái đàn. Nhiều địa phương có trang trại, doanh nghiệp chăn nuôi lớn, chủ động được con giống, quy trình an toàn sinh học và có tổng đàn lợn tăng khá.

Chăn nuôi gia cầm phát triển tốt nhờ chu kỳ nuôi ngắn, khả năng quay vòng vốn nhanh, mức đầu tư ban đầu thấp hơn so với nuôi gia súc, phù hợp với điều kiện của nhiều hộ chăn nuôi. Các mô hình chăn nuôi gà theo hướng trang trại, an toàn sinh học, liên kết tiêu thụ với bếp ăn tập thể, trường học, nhà hàng, siêu thị và doanh nghiệp chế biến tiếp tục được duy trì, góp phần nâng cao hiệu quả sản xuất. Nhu cầu tiêu dùng ổn định, công tác tiêm phòng được quan tâm, nhiều địa phương tiếp tục tăng đàn gia cầm.

Cục Thống kê nhận định, cần đẩy mạnh liên kết theo chuỗi, tăng cường chế biến, xuất khẩu và tiêu thụ trong nước hỗ trợ người sản xuất khi nguồn cung có dấu hiệu vượt cầu.

Tính đến ngày 27/5/2026, cả nước không còn dịch tai xanh; dịch cúm gia cầm còn ở Ninh Bình, Điện Biên, Thanh Hóa, Khánh Hòa, An Giang; dịch viêm da nổi cục còn ở Cao Bằng, Quảng Ngãi; dịch lở mồm long móng còn ở Tuyên Quang và dịch tả lợn châu Phi còn ở 16 địa phương chưa qua 21 ngày.

Thống kê cho thấy, diện tích rừng trồng mới tập trung của cả nước trong tháng 5 ước đạt 32,9 nghìn ha, giảm 7,7% so với cùng kỳ 2025 do các địa phương đẩy mạnh trồng lại rừng bị thiệt hại sau bão Yagi trong năm 2025 nên diện tích trồng mới năm 2026 giảm. Số cây lâm nghiệp trồng phân tán đạt 8,2 triệu cây, tăng 6,1%; sản lượng gỗ khai thác đạt 2.669,3 nghìn m3, tăng 5,8% do giá gỗ tăng, nhiều địa phương tăng cường khai thác rừng trồng đến kỳ thu hoạch. Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, diện tích rừng trồng mới tập trung ước đạt 112,1 nghìn ha, giảm 3,1% so với cùng kỳ 2025; số cây lâm nghiệp trồng phân tán đạt 36,8 triệu cây, tăng 1,5%; sản lượng gỗ khai thác đạt 8.689,4 nghìn m3, tăng 2,9%.

Diện tích rừng bị thiệt hại trong tháng 5 là 108,6 ha, giảm 11,2% so với cùng kỳ 2025. Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, diện tích rừng bị thiệt hại là 296,2 ha, giảm 50,9% so với cùng kỳ 2025.

Sản lượng thủy sản 5 tháng đầu năm 2026 so với cùng kỳ năm 2025. (Nguồn: Cục Thống kê)

Sản lượng thủy sản tháng 5 ước đạt 913,2 nghìn tấn, tăng 4,3% so với cùng kỳ 2025; sản lượng thủy sản nuôi trồng trong tháng ước đạt 543,9 nghìn tấn, tăng 6,6% so với cùng kỳ 2025. Sản lượng thu hoạch cá tra trong tháng tăng so với cùng kỳ năm trước do giá cá tra nguyên liệu ổn định, các thị trường lớn như Trung Quốc, châu Âu (EU), ASEAN và Trung Đông khởi sắc khuyến khích người dân tăng thả nuôi. Sản lượng cá tra trong tháng ước đạt 153,6 nghìn tấn tăng 5,9% so với cùng kỳ 2025.

Sản lượng tôm trong tháng tăng so với cùng kỳ năm trước, giá tôm nguyên liệu và thị trường tiêu thụ ổn định, nguồn cung tôm nguyên liệu đáp ứng nhu cầu các doanh nghiệp chế biến và xuất khẩu.

Sản lượng thủy sản khai thác trong tháng ước đạt 369,3 nghìn tấn, tăng 1% so với cùng kỳ 2025 do thời tiết thuận lợi, khai thác biển bước vào chính vụ cá nam, cùng với đó nguồn lợi hải sản thuận lợi giúp ngư dân đẩy mạnh khai thác, đầu tư nâng công suất tàu và ngư cụ để tăng hiệu quả đánh bắt xa bờ. Sản lượng thủy sản khai thác biển ước đạt 354,2 nghìn tấn, tăng 1,1% so với cùng kỳ 2025. Tính chung 5 tháng đầu năm 2026, sản lượng thủy sản ước 3.960,1 nghìn tấn, tăng 3,5% so với cùng kỳ 2025.

LÊ ANH