Sai lầm cần tránh khi ăn đậu phụ kẻo hại sức khỏe

Theo lương y Bùi Đắc Sáng, Hội Đông y Hà Nội, đậu phụ xuất hiện từ hơn 2.000 năm trước tại Trung Quốc và trở thành món ăn quen thuộc trên mâm cơm người Việt. 

Chế biến từ hạt đậu nành ngâm xay rồi ép khuôn, món ăn dân dã mang trọn vẹn nguồn đạm hoàn chỉnh cùng các acid amin thiết yếu cho cơ thể. Dưới góc nhìn của y học cổ truyền lẫn hiện đại, đậu phụ có tác dụng điều hòa tỳ vị, thanh nhiệt, giải độc đại tràng và hỗ trợ tiêu hóa vượt trội.

Hàm lượng isoflavone và lecithin dồi dào trong đậu phụ đóng vai trò như chiếc "chổi quét" làm sạch mạch máu, hạ cholesterol xấu và ổn định huyết áp hiệu quả. Với phái đẹp, nguồn canxi cùng phytoestrogen tự nhiên từ đậu phụ chính là chìa khóa xoa dịu các cơn bốc hỏa thời kỳ tiền mãn kinh, duy trì độ đàn hồi cho làn da và làm chậm quá trình lão hóa.

Bên cạnh đó, các dưỡng chất như selen hay keratin còn góp phần nuôi dưỡng mái tóc chắc khỏe, đồng thời hỗ trợ kiểm soát lượng đường trong máu cho người tiểu đường.

Trong căn bếp gia đình, đậu phụ dễ dàng biến tấu thành những món ăn bài thuốc giàu giá trị chữa bệnh. Một bát canh đậu phụ nấu cùng mồng tơi giúp thanh nhiệt, nhuận tràng; kết hợp với cải bẹ và cá lóc lại hỗ trợ trừ nhiệt ở gan, dạ dày.

Sự kết hợp giữa đậu phụ rán vàng với nấm rơm, đậu Hà Lan mang đến nguồn năng lượng bổ dưỡng, trong khi món đậu phụ nấu dưa cải chua hay xào rau chân vịt lại là sự bổ sung canxi và sắt tuyệt vời cho phụ nữ mang thai. Ngoài ra, việc trộn đậu phụ khô cùng rau cần hay nấu cháo đường phèn còn hỗ trợ trị thiếu máu, giảm ho, hạ sốt và ổn định huyết áp rất tốt.

Ảnh minh họa.

Dù mang lại nhiều lợi ích nhưng sử dụng đậu phụ sai cách lại vô tình đẩy cơ thể vào những hiểm họa sức khỏe tiềm ẩn. Do đó, khi sử dụng đậu phụ cần tránh những sai lầm sau:

Không ăn quá nhiều đậu phụ trong thời gian dài

Đậu phụ giàu protein, purine và saponin. Theo các bác sĩ, nếu ăn quá nhiều trong thời gian dài có thể gây các triệu chứng khó tiêu như đầy bụng, tiêu chảy; đồng thời làm tăng gánh nặng thải trừ nitơ.

Tiến sĩ Mark Messina, chuyên gia dinh dưỡng và Giám đốc điều hành Hiệp hội Nghiên cứu Đậu nành Hoa Kỳ, cho biết, đậu phụ chứa isoflavone, một hợp chất có cấu trúc tương tự hormone estrogen. Khi ăn quá nhiều, nam giới có thể gặp tình trạng suy giảm testosterone, dẫn đến giảm ham muốn, mệt mỏi, suy giảm khối lượng cơ và ảnh hưởng đến sinh lý.

Ở phụ nữ, isoflavone có thể ảnh hưởng đến chu kỳ kinh nguyệt, đặc biệt là với những người có hormone estrogen cao hoặc đang sử dụng liệu pháp hormone thay thế. Đậu phụ có thể gây rối loạn kinh nguyệt và làm mất cân bằng nội tiết tố nữ.

Không nên ăn nếu thuộc nhóm cần hạn chế

Một số nhóm người được khuyến cáo hạn chế đậu phụ gồm người có chức năng thận kém, bệnh nhân gout, người thiếu i-ốt, người thiếu máu, mắc bệnh tiêu hóa, viêm dạ dày và người bị suy tuyến giáp.

Người có chức năng thận kém được khuyến cáo theo chế độ ăn ít protein để không làm tăng gánh nặng cho thận. Trong khi đó, người bệnh gout không nên ăn quá nhiều đậu phụ do thực phẩm này chứa purine và giàu đạm thực vật, có thể khiến tình trạng bệnh trở nên nghiêm trọng hơn.

Với người thiếu máu và mắc bệnh tiêu hóa, hàm lượng protein trong đậu phụ được cho là có thể ảnh hưởng đến quá trình hấp thụ sắt. Người có triệu chứng đầy hơi, khó tiêu, chướng bụng cũng không nên ăn đậu phụ nếu không muốn các triệu chứng này trầm trọng hơn.

Bệnh nhân viêm dạ dày cần lưu ý không tiêu thụ quá nhiều đậu phụ cùng một lúc, bởi hàm lượng protein cao có thể kích thích tiết axit dạ dày, gây đầy hơi.

Ngoài ra, người đang sử dụng thuốc tetracycline được khuyến cáo không ăn đậu phụ trong thời gian dùng thuốc. Đậu phụ giàu canxi và magiê, có thể phản ứng với các thành phần của thuốc, làm giảm tác dụng của tetracycline.

Người bị suy tuyến giáp cũng được khuyến cáo hạn chế đậu phụ do isoflavone trong các sản phẩm từ đậu nành có thể ảnh hưởng đến chức năng tuyến giáp.

Trước những tác động tiêu cực có thể xảy ra, các chuyên gia quốc tế đều khuyến nghị nên ăn đậu phụ với mức độ vừa phải để tránh ảnh hưởng đến sức khỏe, mỗi người chỉ nên tiêu thụ khoảng 100 - 200g đậu phụ/ngày để đảm bảo cân bằng dinh dưỡng. Đặc biệt, những người bị rối loạn tuyến giáp hoặc thiếu máu nên hạn chế ăn quá nhiều đậu phụ, đồng thời bổ sung đủ iod, sắt và canxi từ thực phẩm khác như hải sản, thịt đỏ và rau xanh.

Minh Hoa (t/h theo  Znews, Vietnamnet)