Quy mô 726.500 tỷ đồng, ngành F&B bước vào chu kỳ thanh lọc khốc liệt về năng lực quản trị

Quy mô 726.500 tỷ đồng và sức ép tái cấu trúc biên lợi nhuận

Ngày 8/4/2026, iPOS.vn phối hợp cùng Nestlé Professional chính thức công bố Báo cáo thị trường Kinh doanh Ẩm thực tại Việt Nam năm 2025. Dự án nghiên cứu chuyên sâu này được thẩm định dữ liệu bởi Công ty cổ phần Nghiên cứu ngành và Tư vấn Việt Nam (VIRAC), dựa trên kết quả khảo sát thực tế từ 3.001 chủ doanh nghiệp nhà hàng, quán cà phê và 3.045 thực khách trên toàn quốc. Số liệu thống kê cho thấy toàn thị trường hiện ghi nhận 329.500 cửa hàng, đạt tổng doanh thu 726.500 tỷ đồng. Tốc độ tăng trưởng về số lượng điểm bán và doanh thu lần lượt đạt 2% và 5,5% so với năm 2024. Đồ thị tăng trưởng phản ánh rõ việc thị trường đã bước qua giai đoạn phát triển thần tốc để tiến vào chu kỳ ổn định với 65,58% đơn vị duy trì được mức doanh thu bằng hoặc cao hơn năm trước.

Dù doanh thu tổng thể giữ đà tăng, biên lợi nhuận của các cơ sở kinh doanh lại đối mặt với bài toán tài chính khắc nghiệt. Phân tích cấu trúc chi phí cho thấy 69,38% doanh nghiệp chịu áp lực trực tiếp từ đà tăng giá nguyên vật liệu đầu vào. Một khoản chi phí cấu thành mới trong năm nay xuất phát từ yêu cầu chuẩn hóa pháp lý. Các quy định về hóa đơn điện tử, chuẩn hóa kê khai thuế và hoàn thiện nghĩa vụ lao động đang được 57,11% đơn vị kinh doanh đặc biệt chú trọng. Các yếu tố tuân thủ này hoạt động như một bộ lọc tự nhiên, loại bỏ các mô hình kinh doanh cá thể thiếu tính bền vững.

Đánh giá về sự dịch chuyển này, ông Vũ Thanh Hùng, Tổng Giám đốc iPOS.vn cho rằng thị trường đang chuyển trọng tâm từ việc mở rộng quy mô ồ ạt sang chiều sâu năng lực vận hành, đo lường bằng sức bền và khả năng thích ứng của từng cấu trúc kinh doanh.

Ông Vũ Thanh Hùng, Tổng Giám đốc iPOS.vn.

Đồng quan điểm về sự chuyển mình của ngành, ông Lê Quang Long, Đại diện Nestlé Professional nhận định thị trường F&B tại Việt Nam đang trưởng thành theo một cách rất riêng. Việc mang đến một bức tranh toàn cảnh, đi sâu vào chi tiết những thay đổi trong nhu cầu và khẩu vị của người tiêu dùng đóng vai trò thiết yếu. Đây là cơ sở dữ liệu quan trọng giúp các đơn vị kinh doanh xác định định hướng, tối ưu hóa hoạt động và thúc đẩy toàn thị trường phát triển theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch hơn.

Ông Lê Quang Long, Đại diện Nestlé Professional.

Đối với hành vi tiêu dùng, khách hàng thiết lập thói quen chi tiêu thực dụng, lựa chọn cẩn trọng nhưng sẵn sàng trả mức giá cao cho các trải nghiệm tương xứng. Riêng phân khúc đồ uống, nhóm khách hàng chi trả từ 35.000 đồng cho mỗi sản phẩm trở lên chiếm tỷ trọng áp đảo với 57,58%, khẳng định không gian và chất lượng dịch vụ vẫn giữ vai trò quyết định cơ cấu doanh thu thực tế.

Thiết lập lại niềm tin tiêu dùng và định hình dòng tiền đầu tư 2026

Khó khăn lớn nhất của thị trường F&B trong năm 2025 xuất phát từ lỗ hổng niềm tin sau hàng loạt sự cố vệ sinh an toàn thực phẩm. Dữ liệu đo lường cho thấy vụ việc liên quan đến Đồ hộp Hạ Long Canfoco tạo ra làn sóng ảnh hưởng mạnh mẽ nhất, tác động trực tiếp đến quyết định tiêu dùng của 54,45% thực khách. Sự lây lan của dịch liên cầu lợn và các vụ ngộ độc bánh mì cũng tác động lên tâm lý của 41,77% người tham gia khảo sát. Thực khách nhanh chóng chuyển sang cơ chế phòng vệ khắt khe, không còn đặt niềm tin vào các thông điệp quảng cáo bề nổi mà chỉ đánh giá dựa trên yếu tố trực quan tại điểm bán. Không gian sạch sẽ, khang trang và việc niêm yết công khai chứng nhận an toàn thực phẩm trở thành thước đo quyết định. Tính minh bạch trong quy trình vận hành chính thức trở thành năng lực cạnh tranh cốt lõi, quyết định khả năng phục hồi của các thương hiệu nội địa.

Dự báo bức tranh kinh tế năm 2026, quy mô toàn ngành F&B ước đạt 333.600 điểm bán với tổng doanh thu chạm ngưỡng 760.000 tỷ đồng, duy trì đà tăng trưởng ổn định ở mức 4,6%. Dòng vốn đầu tư sẽ tập trung vào các mô hình vận hành bài bản, có khả năng kiểm soát khắt khe chi phí cố định và biến đổi. Việc tuân thủ pháp lý không còn là rào cản mà trở thành tấm vé vàng giúp doanh nghiệp thiết lập lợi thế cạnh tranh bền vững trên một thị trường ngày càng chuẩn hóa.

Phân tích về các xu hướng tiềm năng trong chu kỳ tới, mô hình nướng sân vườn không gian mở được dự báo sẽ tăng tốc mạnh mẽ nhờ đáp ứng đúng nhu cầu thưởng thức nguyên liệu tươi ngon của tệp khách hàng trẻ. Làn sóng ẩm thực Nhật Bản, tiêu biểu là các chuỗi đồ ăn nhanh, tiếp tục mở rộng thị phần nhờ cung cấp lựa chọn mới mẻ, bảo đảm giải quyết tốt bài toán kinh tế. Ở nhóm đồ uống, các điểm kinh doanh cà phê đa công năng tích hợp không gian làm việc chuyên sâu kết hợp yếu tố kết nối cộng đồng sẽ trở thành mô hình dẫn dắt toàn thị trường.

Khánh Linh