Quan điểm lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI: Chấm dứt tư duy 'không quản được thì cấm'

Phát biểu khai mạc hội nghị, Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nhấn mạnh, việc triển khai thực hiện thắng lợi Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị, Đề án của Đảng ủy Quốc hội và Kế hoạch của UBTVQH về Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, góp phần thực hiện thành công Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng.

Chủ tịch Quốc hội Trần Thanh Mẫn chủ trì Hội nghị triển khai Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.

Tác động trực tiếp đến chất lượng thể chế

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, đây là nhiệm vụ chính trị trọng đại nhưng cũng hết sức nặng nề, đòi hỏi không chỉ sự nỗ lực của Quốc hội, các cơ quan của Quốc hội hay các vị ĐBQH, mà còn cần sự đồng lòng, vào cuộc quyết liệt và phối hợp chặt chẽ của tất cả cơ quan, tổ chức trong toàn hệ thống chính trị từ Trung ương đến địa phương.

"Hội nghị ngày hôm nay có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, mang tính định hướng và kết nối hành động trong toàn hệ thống chính trị đối với việc triển khai thống nhất, đồng bộ Định hướng lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI", Phó Chủ tịch Quốc hội nói.

Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định trình bày các nội dung cốt lõi quán triệt “Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị.

Thông tin về những nội dung cốt lõi quán triệt Kết luận số 17-KL/TW của Bộ Chính trị, Phó Chủ tịch Quốc hội cho rằng công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI không chỉ nhằm tạo lập khuôn khổ pháp lý cho việc thực hiện các nhiệm vụ phát triển KT-XH giai đoạn 2026 - 2031, mà còn từng bước xây dựng hệ thống pháp luật đồng bộ, thống nhất, dân chủ, công bằng, công khai, minh bạch, khả thi, mở đường cho kiến tạo phát triển.

"Kết quả của công tác lập pháp nhiệm kỳ này sẽ tác động trực tiếp đến chất lượng thể chế phát triển của đất nước, góp phần quan trọng thực hiện thắng lợi hai mục tiêu chiến lược đến năm 2030 và năm 2045 mà Đảng ta đã đề ra", Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định nhấn mạnh.

Tạo động lực cho tăng trưởng nhanh và bền vững

Về tổng thể, các định hướng này tập trung vào ba nhóm vấn đề trọng tâm:

Thứ nhất, tiếp tục hoàn thiện thể chế tổ chức và vận hành Nhà nước pháp quyền xã hội chủ nghĩa Việt Nam, trọng tâm là thể chế hóa các chủ trương của Đảng về tiếp tục đổi mới, hoàn thiện tổ chức bộ máy; vận hành hiệu quả mô hình chính quyền ba cấp; đẩy mạnh phân cấp, phân quyền gắn với phân định rõ trách nhiệm và tăng cường kiểm soát quyền lực. Đồng thời, chuẩn bị triển khai nghiên cứu tổng kết, sửa đổi toàn diện Hiến pháp năm 2013 sau khi có quyết định của cấp có thẩm quyền.

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, công tác xây dựng pháp luật phải được xác định là "đột phá của đột phá" trong hoàn thiện thể chế phát triển đất nước

Thứ hai, tập trung hoàn thiện thể chế phát triển, tạo động lực cho tăng trưởng nhanh, bền vững và nâng cao năng lực cạnh tranh quốc gia. Đây là nhóm định hướng hết sức quan trọng của công tác lập pháp nhiệm kỳ Quốc hội khóa XVI.

Thứ ba, hoàn thiện pháp luật về quốc phòng, an ninh, đối ngoại và hội nhập quốc tế trong tổng thể chiến lược phát triển đất nước, bảo đảm hài hòa giữa yêu cầu phát triển với bảo đảm quốc phòng, an ninh; bảo vệ lợi ích quốc gia - dân tộc; giữ vững môi trường hòa bình, ổn định và nâng cao vị thế của Việt Nam trên trường quốc tế.

Phải xác định là "đột phá của đột phá"

Theo Phó Chủ tịch Quốc hội, Kết luận số 17-KL/TW đề ra 6 nhiệm vụ, giải pháp, trong đó có 3 nội dung trọng tâm.

Thứ nhất, tiếp tục đổi mới căn bản tư duy xây dựng pháp luật, chuyển mạnh từ quản lý hành chính sang phục vụ, kiến tạo phát triển đất nước và xã hội; từ việc tập trung giải quyết những yêu cầu trước mắt sang chủ động tạo lập nền tảng thể chế cho sự phát triển nhanh, bền vững của đất nước.

Các đại biểu dự Hội nghị.

Công tác xây dựng pháp luật phải được xác định là "đột phá của đột phá" trong hoàn thiện thể chế phát triển đất nước; dứt khoát từ bỏ tư duy "không quản được thì cấm"; chuyển từ tư duy tiền kiểm sang chủ động chấp nhận rủi ro có kiểm soát.

Thứ hai, bảo đảm gắn kết chặt chẽ giữa công tác xây dựng và tổ chức thi hành pháp luật. Pháp luật chỉ thực sự phát huy giá trị khi các quy định xuất phát từ yêu cầu thực tiễn, có tính khả thi cao, được triển khai đồng bộ, đi vào cuộc sống và tạo ra những chuyển biến tích cực trong thực tiễn.

Thứ ba, đẩy mạnh ứng dụng thành tựu khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, nhất là công nghệ số và trí tuệ nhân tạo vào quy trình lập pháp; hiện đại hóa toàn diện phương thức xây dựng pháp luật. Đây là cơ sở để từng bước hiện đại hóa toàn diện quy trình lập pháp theo hướng chuyên nghiệp, minh bạch, hiệu quả, góp phần xây dựng hệ thống pháp luật chất lượng cao, đáp ứng yêu cầu quản trị quốc gia hiện đại trong bối cảnh kinh tế số và xã hội số phát triển nhanh chóng.

Lê Bảo