Pù Luông - Khát vọng vươn lên từ 'bản làng số' - Bài 5 & Hết: Số hóa để bảo tồn và phát triển bền vững

THỂ THAO VÀ VĂN HÓA - LONGFORM

Hành trình đưa Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị vào thực tiễn tại xã Pù Luông đang mở ra những chương mới đầy hứa hẹn. Từ những tấm biển mã QR 2 mặt tại chợ phiên Phố Đoàn, khung cửi "nối mạng" ở thôn Lặn, cho đến khát vọng định vị di Làng du lịch ASEAN Kho Mường, tất cả đều đang phác họa hình hài của một "bản làng số" năng động.

Tuy nhiên, chuyển đổi số không phải là “chiếc đũa thần” có thể giải quyết vạn sự trong một sớm một chiều. Bức tranh toàn cảnh ở Pù Luông vẫn còn đó những mảng màu cần được hoàn thiện. Để du lịch thực sự trở thành ngành kinh tế mũi nhọn, địa phương này cần một định hướng chiến lược sắc bén hơn, thẳng thắn nhìn nhận những điểm nghẽn để tìm ra lời giải bền vững cho chặng đường vươn tới năm 2030.

Những rào cản từ cơ sở

Quá trình tác nghiệp tại Pù Luông giúp nhóm phóng viên Thể thao và Văn hóa nhận ra một điều đáng quý: Đội ngũ lãnh đạo ở đây không tô hồng thành tích. Bên cạnh việc tự hào về sự tăng trưởng lượng khách, về phong trào "Bình dân học vụ số" hay tỷ lệ 100% người dân tham gia BHYT, những người đứng đầu cấp ủy và chính quyền xã luôn trăn trở về những "vùng lõm" trong năng lực quản trị số của địa phương.

Chia sẻ với phóng viên về chặng đường sắp tới, Bí thư Bùi Thị Hoa thẳng thắn vạch rõ những khó khăn mang tính đặc thù của một xã miền núi: "Chúng tôi nhận thức rất rõ rằng, khoa học công nghệ, đặc biệt là chuyển đổi số vào quảng bá giới thiệu du lịch là công việc hết sức quan trọng, là đòn bẩy để lan tỏa thông tin. Tuy nhiên, thực tiễn tại xã đang đối mặt với những khó khăn, bất cập không nhỏ".

Xã Pù Luông thực hiện dịch vụ công lưu động, hỗ trợ người dân, doanh nghiệp thực hiện thủ tục hành chính, chuyển đổi số

Nữ Bí thư chỉ ra ba điểm nghẽn cốt lõi. Thứ nhất, địa phương đang đối mặt với sự thiếu hụt nghiêm trọng về nguồn nhân lực; xã không có cán bộ có chuyên môn sâu về khoa học công nghệ để vận hành các dự án số phức tạp. Thứ hai, trong cuộc chiến truyền thông trên không gian mạng, Pù Luông vẫn chưa xây dựng được những gương mặt đại diện (KOLs/Đại sứ du lịch) có đủ sức nặng để quảng bá, giới thiệu một cách chuyên nghiệp. Thứ ba, dù đã nỗ lực lập các trang mạng xã hội, nhưng địa phương vẫn chưa có các trang thông tin chính thống được xây dựng và vận hành một cách bài bản, quy mô để hỗ trợ giới thiệu chuyên sâu cho du khách về cảnh quan, cuộc sống, văn hóa và con người Pù Luông.

Sự nhìn nhận thẳng thắn này là tiền đề cực kỳ quan trọng để Pù Luông không bị "ảo tưởng" vào những kết quả ban đầu, từ đó có những bước đi thận trọng và thực chất hơn trong việc phân bổ nguồn lực.

Bứt phá quản trị số: Mục tiêu 70% thủ tục trực tuyến

Để tháo gỡ những điểm nghẽn, Pù Luông xác định phải bắt đầu từ việc nâng cao năng lực nội sinh của bộ máy hành chính, tiếp tục đẩy mạnh ứng dụng khoa học, công nghệ và chuyển đổi số trong hoạt động quản lý, điều hành. Chính quyền xã đã đặt ra những mục tiêu định lượng vô cùng khắt khe trong định hướng phát triển kinh tế - xã hội.

Bí thư xã Pù Luông chỉ rõ mục tiêu đến năm 2027, tỷ lệ hồ sơ thủ tục hành chính được xử lý trực tuyến trên địa bàn phải đạt mốc 70%. Đây là một con số đầy thách thức đối với một địa bàn dân cư chủ yếu là đồng bào dân tộc thiểu số. Để đạt được mục tiêu này, xã tiếp tục tập trung nâng cao hiệu quả sử dụng các hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu và dịch vụ số; đồng thời tăng cường cán bộ xuống cơ sở tuyên truyền, "cầm tay chỉ việc", hướng dẫn người dân sử dụng các tiện ích số.

Chiều ngày 22/10/2026, xã Pù Luông tham dự Hội nghị tập huấn, quán triệt thực hiện nhiệm vụ xây dựng cơ sở dữ liệu vị trí việc làm gắn với xây dựng phương án giao biên chế của hệ thống chính trị giai đoạn 2027–2031 theo hình thức trực tuyến

Bên cạnh đó, sau khi hoàn tất việc sắp xếp lại các đơn vị giáo dục trên địa bàn, xã Pù Luông cũng tích cực đưa các công cụ số vào quản lý trường học. Việc số hóa toàn diện từ cơ quan hành chính đến trường học, trạm y tế sẽ tạo ra một hệ sinh thái dữ liệu liên thông, theo bà Hoa sẽ giúp bộ máy chính quyền đưa ra các quyết sách nhanh chóng, chính xác mà không phụ thuộc vào khâu trung gian.

Đưa du lịch thành ngành kinh tế mũi nhọn

Trong tổng thể bức tranh kinh tế, Pù Luông đã xác định rõ thế mạnh cốt lõi không gì khác ngoài du lịch sinh thái và du lịch trải nghiệm. Xã đang đẩy nhanh tiến độ xây dựng và ban hành Đề án phát triển du lịch xã Pù Luông giai đoạn 2030, tầm nhìn đến năm 2045, nhằm làm định hướng phát triển và khai thác tối đa tiềm năng của các khu, điểm du lịch trên địa bàn.

Bí thư Bùi Thị Hoa nhấn mạnh về bước chuyển mang tính lịch sử của địa phương: "Trong thời gian tới, để tiếp tục thúc đẩy hoạt động du lịch, xã đã chủ trương đưa du lịch trở thành ngành kinh tế chính, mang lại thu nhập chính trên địa bàn. Chúng tôi đã rất mạnh dạn tuyên truyền trong bà con nhân dân và đưa thẳng vào Nghị quyết của Đảng ủy mục tiêu này. Để làm được điều đó, ứng dụng công nghệ mạng xã hội để tương tác từ xa, nhận đặt hàng của khách hay xử lý tình huống du lịch sẽ được tối đa hóa".

Chiều ngày 23/10/2026, UBND xã Pù Luông tổ chức Hội nghị triển khai Kế hoạch tổ chức Ngày hội Du lịch cộng đồng Pù Luông năm 2026

Tuy nhiên, Nghị quyết này cũng khẳng định một lằn ranh đỏ không thể vượt qua: Đổi mới sáng tạo nhưng không đánh đổi môi trường và bản sắc. "Trước mắt, xã sẽ tăng cường các nhiệm vụ về quản lý xây dựng, quản lý du lịch làm sao để kiên quyết giữ được những nét cảnh quan nguyên sơ, gìn giữ được các phong tục tập quán, và đặc biệt là nếp nhà sàn truyền thống của bà con", bà Hoa cương quyết.

Định hướng này hoàn toàn trùng khớp với kế hoạch phát triển kinh tế xã hội của xã, trong đó nhấn mạnh việc phát triển các sản phẩm du lịch đặc trưng theo hướng xanh, bền vững; chú trọng bảo vệ cảnh quan, môi trường và giữ gìn bản sắc văn hóa tại các khu, điểm du lịch. Sự kết hợp chặt chẽ giữa bảo tồn và phát huy giá trị văn hóa các dân tộc sẽ hình thành nên các sản phẩm văn hóa đa dạng, độc đáo phục vụ du lịch.

Sáng ngày 02/10/2026, Ban Chỉ đạo phát triển Du lịch xã Pù Luông tổ chức Hội nghị để thảo luận, cho ý kiến và thống nhất các nội dung liên quan đến công tác phát triển du lịch trên địa bàn xã

LỜI KẾT

Chuyển đổi số theo tinh thần Nghị quyết 57 của Bộ Chính trị tại Pù Luông không mang dáng dấp của những dự án nhiều tiền khô khan, mà mang hơi thở ấm áp của đời sống. Nó nằm trong mã QR cạnh mẹt rau rừng của chị tiểu thương, nằm trong chiếc điện thoại phát livestream của cô gái dệt thổ cẩm, và nằm trong khát vọng đưa Hang Dơi, Kho Mường lên bản đồ di sản châu Á của những người đứng đầu địa phương.

Đoàn đại biểu Phong trào Đẩy mạnh dinh dưỡng toàn cầu (Scaling Up Nutrition - SUN) đến tham quan và trao đổi kinh nghiệm triển khai mô hình chăm sóc dinh dưỡng tại xã Pù Luông, tỉnh Thanh Hóa. Hoạt động nằm trong khuôn khổ chương trình hỗ trợ của Tổ chức Tầm nhìn Thế giới đối với công tác chăm sóc trẻ em tại cộng đồng. Ảnh: Hoa Mai

Sự chuyển giao giữa truyền thống và công nghệ đang diễn ra tại Pù Luông một cách mượt mà và đầy nhân văn. Một bộ máy hành chính công khai, minh bạch; một nền tảng du lịch sinh thái bền vững, tôn trọng tự nhiên và văn hóa bản địa; một cộng đồng dân cư biết làm chủ công nghệ để thoát nghèo - đó chính là "bức tranh số" đẹp nhất mà Pù Luông đang vẽ lên giữa đại ngàn.

Với quyết tâm chính trị mạnh mẽ và sự đồng lòng của người dân, khát vọng vươn lên từ "bản làng số" của Pù Luông chắc chắn sẽ trở thành hiện thực trong một tương lai không xa.

HẾT

Bài viết và Trình bày: HUY THÔNGBÁO THỂ THAO VÀ VĂN HÓA