Pháp chi 1,5 tỷ euro nâng cấp căn cứ cho tiêm kích mang vũ khí hạt nhân

Chương trình tái thiết căn cứ Luxeuil-Saint-Sauveur có tổng kinh phí khoảng 1,5 tỷ euro, tương đương 1,7 tỷ USD. Đây được xem là một trong những khoản đầu tư lớn nhất của Pháp cho hạ tầng hàng không quân sự trong nhiều thập kỷ, ưu tiên củng cố năng lực răn đe hạt nhân của nước này.

Tổng thống Pháp Emmanuel Macron hồi tháng 3/2025 tuyên bố Luxeuil-Saint-Sauveur sẽ trở lại giữ vai trò trung tâm trong lực lượng hạt nhân đường không. Sau khi hoàn tất nâng cấp, đây dự kiến trở thành căn cứ không quân thứ tư của Pháp có khả năng phục vụ nhiệm vụ hạt nhân.

Tiêm kích Rafale Fighters của Pháp

Theo kế hoạch, đến năm 2035, căn cứ Luxeuil-Saint-Sauveur sẽ tiếp nhận hai phi đoàn Rafale F5, với tổng số khoảng 40 tiêm kích. Các hạng mục cải tạo gồm nâng cấp đường băng, nhà chứa máy bay, công trình bảo đảm an ninh, khu tác chiến, hệ thống hậu cần và nơi ăn ở cho quân nhân.

Số lượng nhân sự quân sự và dân sự tại căn cứ dự kiến tăng đáng kể, lên khoảng 2.000 người khi hai phi đoàn mới được triển khai. Một số hợp đồng ban đầu đã được ký kết để triển khai công tác chuẩn bị và xây dựng.

Tiêm kích Rafale F5 mang tên lửa siêu vượt âm

Rafale F5 là phiên bản phát triển tiếp theo của Rafale F4 đang được Không quân Pháp vận hành. Mẫu tiêm kích mới dự kiến được cải thiện đáng kể về khả năng kết nối, cảm biến, tác chiến điện tử và tích hợp vũ khí.

Một trong những nhiệm vụ quan trọng nhất của Rafale F5 là mang tên lửa hành trình hạt nhân siêu vượt âm ASN4G, loại vũ khí đang được Pháp phát triển để thay thế tên lửa ASMP-A.

ASMP-A hiện được trang bị cho các tiêm kích Rafale B thuộc Lực lượng Không quân Chiến lược Pháp. Đây là một trong những thành phần chủ chốt của năng lực răn đe hạt nhân nước này, bên cạnh lực lượng tàu ngầm mang tên lửa đạn đạo.

ASN4G được kỳ vọng có tầm bắn xa hơn, tốc độ rất cao và khả năng cơ động phức tạp. Những đặc tính này có thể giúp máy bay phóng tên lửa từ khoảng cách an toàn hơn, đồng thời tăng khả năng xuyên qua các mạng lưới phòng không hiện đại.

Việc phát triển tên lửa mới cũng được cho là nhằm bù đắp một số hạn chế của Rafale trong môi trường tác chiến tương lai. Tiêm kích Pháp không được thiết kế với khả năng tàng hình toàn diện như các mẫu máy bay thế hệ thứ năm, nên hiệu quả của nhiệm vụ tấn công phụ thuộc nhiều vào tầm bắn, tốc độ và khả năng xuyên thủng phòng thủ của vũ khí mang theo.

Chuẩn bị cho xung đột cường độ cao

Ngoài vai trò phục vụ lực lượng hạt nhân, dự án nâng cấp Luxeuil-Saint-Sauveur còn nằm trong kế hoạch điều chỉnh hạ tầng không quân Pháp để đối phó với nguy cơ xung đột cường độ cao.

Các cuộc chiến trong tương lai được dự báo sẽ đặt ra yêu cầu lớn hơn về khả năng sống sót của căn cứ, phân tán lực lượng, bảo vệ công trình trọng yếu và nhanh chóng khôi phục năng lực chiến đấu sau khi bị tập kích.

Vì vậy, Pháp không chỉ đầu tư cho máy bay và tên lửa thế hệ mới, mà còn nâng cấp đường băng, nhà chứa kiên cố, hệ thống phòng vệ và cơ sở hậu cần. Paris muốn bảo đảm lực lượng không quân có thể tiếp tục hoạt động khi đối đầu với các đối thủ sở hữu vũ khí tầm xa và mạng lưới phòng không tiên tiến.

Dự án Luxeuil-Saint-Sauveur được triển khai trong bối cảnh Pháp tiếp tục đặt mua thêm tiêm kích Rafale. Tuy nhiên, nước này chưa có kế hoạch đưa một mẫu tiêm kích tàng hình thế hệ thứ năm vào biên chế trong tương lai gần.

Pháp đang cùng Đức và Tây Ban Nha phát triển Hệ thống tác chiến đường không tương lai, còn gọi là FCAS. Chương trình này hướng đến một mẫu máy bay chiến đấu thế hệ mới, nhưng dự kiến cần nhiều năm nữa mới có thể bước vào giai đoạn sản xuất và triển khai thực tế.

Trong khi đó, một số quốc gia châu Âu như Đức và Anh đã mua tiêm kích tàng hình F-35 của Mỹ. Đức lựa chọn F-35A để thay thế một phần phi đội Tornado, trong đó có nhiệm vụ mang bom hạt nhân B61 của Mỹ theo cơ chế chia sẻ hạt nhân trong NATO. Anh cũng vận hành biến thể F-35B trên các tàu sân bay lớp Queen Elizabeth.

Không quân Mỹ hiện sử dụng F-35 trong nhiều nhiệm vụ, trong đó máy bay đã được thử nghiệm thả bom hạt nhân chiến thuật B61-12. Trung Quốc cũng đang đưa tiêm kích tàng hình J-20 vào trang bị với số lượng ngày càng lớn và phát triển các chương trình máy bay chiến đấu thế hệ tiếp theo.

Với khoản đầu tư 1,5 tỷ euro vào Luxeuil-Saint-Sauveur, Pháp đang đặt nền móng cho giai đoạn tiếp theo của lực lượng hạt nhân đường không, trong đó Rafale F5 và tên lửa ASN4G sẽ giữ vai trò chủ lực từ sau năm 2035.

Ngọc An