Nỗi lo công nghệ làm phim AI đang cướp việc bộ phận sản xuất

Những nội dung này thường được gọi chung là AIGC (AI-Generated Content) - tức nội dung do AI tạo ra. Công nghệ này có thể tạo diễn viên ảo, hình ảnh, lồng tiếng và thậm chí hỗ trợ viết kịch bản để hoàn thiện các sản phẩm như phim ngắn, phim điện ảnh hoặc hoạt hình với chi phí thấp và tốc độ nhanh.

Bộ phim hoạt hình AIGC đầu tiên của Trung Quốc "Đoàn Viên Lệnh" được công chiếu tại Trung Quốc vào ngày 28.2.2026

Gần đây, nhiều tác phẩm AI đã gây chú ý trên mạng xã hội. Chẳng hạn, phim ngắn AI Hoắc Khứ Bệnh lan truyền mạnh đầu tháng 3, khi có thông tin cho rằng chỉ cần khoảng 3.000 nhân dân tệ chi phí tính toán để sản xuất. Tuy nhiên, đạo diễn Dương Hàm Hàm sau đó giải thích rằng con số 3.000 nhân dân tệ chỉ là chi phí sử dụng năng lực tính toán AI, không bao gồm nhân công. Thực tế nhóm sản xuất có khoảng 20 người, riêng dự án này do ba người thực hiện và mất khoảng 48 giờ làm việc.

Một ví dụ khác là phim ngắn AI Trảm Tiên Đài chân nhân AI bản ra mắt cuối năm 2025. Bộ phim sử dụng hình ảnh diễn viên được tạo bằng AI, gồm 81 tập và đạt hơn 100 triệu lượt xem chỉ sau 6 ngày phát hành.

Không chỉ dừng ở phim ngắn, AI cũng bắt đầu bước vào lĩnh vực điện ảnh. Bộ phim hoạt hình Đoàn Viên Lệnh - được xem là tác phẩm hoạt hình AIGC đầu tiên của Trung Quốc - đã ra rạp ngày 28.2.2026. Đạo diễn Mã Đằng cho biết dù sử dụng AI để tạo hình ảnh, phần kịch bản và cấu trúc câu chuyện vẫn do con người viết. So với quy trình hoạt hình 3D truyền thống vốn mất nhiều năm, công nghệ AI giúp rút ngắn thời gian sản xuất xuống còn vài tháng.

Cùng với sự phát triển này, các công ty công nghệ cũng liên tục tung ra công cụ mới. Đầu năm 2026, ByteDance giới thiệu mô hình tạo video Seedance 2.0, có thể tạo video đồng bộ hình ảnh và âm thanh, giữ ổn định nhân vật giữa các cảnh và hỗ trợ độ phân giải lên đến 2K. Công nghệ này được xem là bước tiến quan trọng trong sản xuất video bằng AI.

Nam chính trong phim ngắn AI "Thanh Hoan Ngộ" bị cho là có gương mặt giống diễn viên Tiêu Chiến (hình bên trái), còn hình bên phải là diện mạo đã được thay thế sau đó

Tuy vậy, AI cũng kéo theo nhiều tranh cãi. Một số phim ngắn bị cáo buộc sử dụng gương mặt giống với diễn viên Tiêu Chiến - vốn đang rất được yêu thích, để tạo nhân vật nam chính, điển hình như trong phim ngắn Thanh Hoan Ngộ. Sau khi bị phản đối, một số tác phẩm phải thay đổi gương mặt nhân vật hoặc chỉnh sửa hình ảnh để tránh vi phạm quyền chân dung.

Bên cạnh đó, sự xuất hiện của “diễn viên ảo” cũng gây tranh luận. Ví dụ như nhân vật ảo Tilly Norwood do công ty Particle 6 tạo ra. Nhân vật này thậm chí còn có hồ sơ học vấn và tài khoản mạng xã hội riêng. Tuy nhiên, SAG-AFTRA (Hiệp hội diễn viên Mỹ) cho rằng đây không phải diễn viên thật mà chỉ là sản phẩm được tạo ra từ dữ liệu của nhiều diễn viên chuyên nghiệp.

Diễn viên ảo Tilly Norwood được công ty sản xuất của Anh Particle 6 tạo ra

Một số nghệ sĩ Hollywood cũng bày tỏ lo ngại. Diễn viên - đạo diễn Natasha Lyonne cho rằng các công ty đại diện hợp tác với diễn viên AI nên bị tẩy chay. Trong khi đó, Emily Blunt nhận xét việc này khiến cô cảm thấy “đáng sợ”.

Sự phát triển của AI cũng khiến cấu trúc lao động trong ngành phim ảnh thay đổi. Theo nhiều người trong ngành, vị trí dễ bị ảnh hưởng nhất hiện nay là bộ phận sản xuất (producer/production). Trong mô hình làm phim truyền thống, nhà sản xuất phải điều phối lịch diễn viên, địa điểm quay, quần chúng, thiết bị… Nhưng với các dự án AI, nhiều khâu này không còn cần thiết, một nhóm nhỏ vài người cũng có thể hoàn thành cả dự án.

Các diễn viên phim ngắn cũng bắt đầu cảm nhận áp lực. Diễn viên Ái Linh cho biết từ tháng 9.2025 lượng dự án giảm rõ rệt. Dù không thể khẳng định hoàn toàn do AI, nhưng công nghệ này chắc chắn đang tạo ra sự cạnh tranh mới với diễn viên thật.

AI đang giúp việc sản xuất nội dung trở nên nhanh và rẻ hơn. Tuy nhiên, nhiều người trong ngành cho rằng nếu điện ảnh và nghệ thuật bị AI thay thế hoàn toàn, yếu tố cảm xúc và “hơi thở con người” trong tác phẩm có thể sẽ dần biến mất.

Anh Dương