Nơi lan tỏa cái đẹp và tinh thần nhân văn

Nghệ sĩ Nguyễn Thanh Lịch bên cây sáo trúc đại dài hơn hai mét, do ông tự tay chế tác.

Hội tụ sắc mầu nghệ thuật

Ra mắt từ năm 2025, Câu lạc bộ Tâm Giao hoạt động trên tinh thần tự nguyện, tự giác, tự chủ về điều kiện tổ chức, tôn trọng cá tính sáng tạo của mỗi thành viên. Với phương châm bảo tồn, sáng tạo và lan tỏa những giá trị Chân - Thiện - Mỹ, câu lạc bộ hướng đến mục tiêu trở thành nơi kết nối những người cùng chung khát vọng gìn giữ và phát huy bản sắc văn hóa dân tộc trong thời đại mới.

Ban Chủ nhiệm gồm bảy thành viên, do nhà văn Cao Thị Hồng làm chủ nhiệm. Đều đặn mỗi tháng một lần, câu lạc bộ tổ chức một kỳ sinh hoạt, quy tụ đông đảo văn nghệ sĩ, nhà giáo, nhà báo cùng các em học sinh, sinh viên từ các trường nghệ thuật trên địa bàn tỉnh.

Giảng viên, nghệ nhân Nguyễn Văn Bách, Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc, là một trong những thành viên gắn bó với câu lạc bộ ngay từ ngày đầu thành lập. Anh Bách chia sẻ trải qua gần hai năm hoạt động, những người yêu văn hóa dân tộc đều thấy Câu lạc bộ thực sự là nơi tâm giao, nơi các nghệ sĩ hoạt động ở mảng dân ca, nhạc mới hay nhạc thính phòng đều có thể gặp nhau và chia sẻ. Là người hoạt động trong lĩnh vực dân ca, bản thân anh tìm thấy nhiều điểm tương đồng, nhiều niềm sở thích chung với các thành viên khác.

Hai năm qua, Câu lạc bộ để lại nhiều dấu ấn cho dân ca Thái Nguyên. Tháng 5 năm 2026, câu lạc bộ tổ chức chương trình giao lưu dân ca, gặp mặt các văn nghệ sĩ quốc tế tại xã Phúc Lộc. Tháng 9 năm 2025, phối hợp cùng Bảo tàng Văn hóa các dân tộc Việt Nam, Hội Tinh hoa Việt Nam và Trường Cao đẳng Văn hóa Nghệ thuật Việt Bắc, Câu lạc bộ thực hiện thành công chương trình Sắc Then Việt Bắc, góp phần quảng bá di sản dân ca đến với công chúng trong và ngoài nước.

Một gương mặt tiêu biểu khác là nghệ sĩ Nguyễn Thanh Lịch, người đam mê sáo mèo, sáo trúc và kèn điện tử. Ông tự tay chế tác nhiều cây sáo, trong đó có cây sáo trúc đại (dài hơn hai mét), lấy cảm hứng từ một lần tình cờ thấy một người bạn Trung Quốc thổi sáo lớn. Trong chương trình giao lưu tại Phúc Lộc, ông mang tiếng sáo của mình trình diễn cùng đoàn nghệ sĩ đến từ tám quốc gia.

Nghệ sĩ Thanh Lịch rất vui và xúc động khi tiếng sáo và sự tâm huyết của ông đã nhận được sự đánh giá rất cao, các bạn quốc tế đặc biệt yêu thích. Từ niềm đam mê ấy, ông chỉ mong mang những nét văn hóa độc đáo này tiếp tục cống hiến cho nhiều tầng lớp khán giả.

Còn nghệ sĩ Phạm Minh Khuê, một thành viên khác của câu lạc bộ, nhận xét đây là một sân chơi quy tụ đông đảo văn nghệ sĩ, nhà giáo, nhà báo, cùng các em học sinh, sinh viên từ các trường nghệ thuật trên địa bàn tỉnh. Mỗi kỳ sinh hoạt, chương trình của câu lạc bộ đều đa dạng, từ đơn ca, song ca đến múa hát tập thể, đọc thơ, khiêu vũ và hát Then. Riêng chị theo đuổi dòng nhạc đỏ với mong muốn lan tỏa những bài hát cách mạng đi cùng năm tháng đến với đông đảo khán giả.

Không khí ấm cúng, gắn kết trong một kỳ sinh hoạt của Câu lạc bộ Tâm Giao, nơi hội tụ nhiều thế hệ văn nghệ sĩ Thái Nguyên.

Trân trọng giá trị cũ, đón nhận tư duy mới

Theo nghệ nhân Nguyễn Văn Bách, các thành viên đến với Tâm Giao đều từ niềm đam mê chung. Anh Bách cho rằng khi niềm đam mê đã có sự cộng hưởng thì sẽ vượt qua nhiều rào cản. Chính vì vậy, câu lạc bộ hoạt động theo phương thức xã hội hóa. Theo đó, các thành viên tự góp tiền mua nhạc cụ, tự góp tiền tổ chức những chuyến đi xa, mang câu hát và làn điệu dân ca đến với công chúng.

Di sản là của cộng đồng nên cộng đồng phải là người đầu tiên quan tâm đến việc bảo tồn, trước khi có sự hỗ trợ từ chính sách của Nhà nước. Với quan điểm này, mỗi thành viên câu lạc bộ đều cho rằng xã hội hóa không đơn thuần là góp sức hay góp vật chất, mà còn là góp cả tri thức dân gian, tri thức văn hóa. Ai biết, ai am hiểu chia sẻ lại cho cộng đồng. Đó mới thực sự là xã hội hóa.

Tuy nhiên, ở vùng đồng bào dân tộc thiểu số, người dân còn nhiều khó khăn về kinh tế, đời sống. Vì vậy, hành trình xã hội hóa theo hướng này sẽ còn dài và không dễ dàng. Nhưng nếu cộng đồng cùng chung tay, chắc chắn sẽ làm được.

Các thành viên Câu lạc bộ Tâm Giao biểu diễn trong buổi sinh hoạt định kỳ của câu lạc bộ.

Người truyền cảm hứng và giữ nhịp cho tinh thần ấy chính là Nhà văn, Phó Giáo sư, Tiến sĩ Cao Thị Hồng, Chủ nhiệm Câu lạc bộ Tâm Giao. Bà khẳng định rằng Câu lạc bộ Tâm Giao hoạt động hoàn toàn theo mô hình xã hội hóa, không dùng ngân sách Nhà nước. Ai có tiền góp tiền, ai có tài góp tài, ai có tri thức góp tri thức. Chính tinh thần chung tay ấy đã giữ cho câu lạc bộ "sống khỏe" và hoạt động có hiệu suất suốt hai năm qua.

Thời gian tới, câu lạc bộ Tâm Giao mong muốn kêu gọi thêm sự đồng hành của doanh nghiệp và các nhà hảo tâm để mô hình được nhân rộng hơn nữa, giúp có thêm nguồn lực gìn giữ và lan tỏa bản sắc văn hóa dân tộc. Hơn cả một câu lạc bộ, Tâm Giao đang bền bỉ lan tỏa cái đẹp và tinh thần nhân văn đến cộng đồng. Ở đó, những giá trị cũ được trân trọng, tư duy mới được đón nhận và trên hết, đó là nơi người nghệ sĩ được thăng hoa.

Kim Tuyến