Nhịp cầu nối những trái tim...

Hai cựu chiến binh Ngô Thái Phương (bên trái) và Bùi Thống (bên phải) miệt mài xác minh thông tin liệt sĩ. Ảnh: HỒ QUÂN

Vì nghĩa tình đồng đội

Ông Ngô Thái Phương vừa trở về nhà sau chuyến hỗ trợ đưa hài cốt đồng đội từ tỉnh Tây Ninh về Hà Nội theo nguyện vọng của thân nhân liệt sĩ. Hành trình khá dài, nhất là với một người vừa trải qua biến cố lớn về sức khỏe, song ông vẫn chưa cho phép mình nghỉ ngơi.

Vừa về đến nhà, ông lại tất bật bắt tay vào việc xác minh thông tin một trường hợp liệt sĩ khác theo lời gửi gắm của thân nhân. Với người cựu chiến binh ấy, được chứng kiến những đồng đội trở về trong vòng tay đón đợi của gia đình và chính quyền địa phương đã trở thành động lực thôi thúc ông tiếp tục cống hiến.

Ông Phương bắt đầu công việc hỗ trợ đưa liệt sĩ về quê từ năm 2015, trong một chuyến viếng nghĩa trang tỉnh Bình Dương (cũ). Giữa hàng trăm bia mộ, ông bắt gặp nhiều cái tên thân thương của đồng đội từng kề vai, sát cánh trong những năm tháng làm nhiệm vụ tại chiến trường biên giới Tây Nam. Họ đã hy sinh và được quy tập, an táng tại nghĩa trang này suốt hơn 30 năm...

Ông Bùi Thống thăm phần mộ liệt sĩ Lê Văn Minh tại Nghĩa trang liệt sĩ Tam Hiệp (xã Núi Thành) - liệt sĩ được ông hỗ trợ đưa về quê an táng năm 2017 theo nguyện vọng của gia đình. Ảnh: HỒ QUÂN

Nghĩa tình đồng đội thôi thúc người cựu chiến binh ấy quyết tâm đưa đồng đội trở về quê hương. Ngay sau khi trở về địa phương, ông tìm đến thân nhân liệt sĩ để xác minh thông tin, nắm bắt nguyện vọng của gia đình. Sau khi đối chiếu thông tin từ Giấy báo tử, Bằng Tổ quốc ghi công lưu giữ tại gia đình, ông kết nối với những đồng đội ở tỉnh Bình Dương (cũ) để rà soát thông tin trên bia mộ và hồ sơ lưu trữ tại nghĩa trang.

Mất hơn hai năm thực hiện các thủ tục, điều chỉnh những sai lệch trong quá trình quy tập, an táng liệt sĩ, đến năm 2017 ông Phương đã hỗ trợ đưa 28 liệt sĩ quê Đà Nẵng trở về an táng tại quê nhà. Trong số đó có 7 liệt sĩ quê Núi Thành, cùng lên đường nhập ngũ với ông vào năm 1980.

“Ngày đó, việc tìm kiếm, xác minh thông tin liệt sĩ rất khó khăn, vất vả. May mắn là tôi kết nối được nhiều đồng đội và những tấm lòng thiện nguyện sẵn sàng đồng hành, giúp đỡ từ việc xác minh, điều chỉnh thông tin đến hỗ trợ phương tiện đưa liệt sĩ về quê miễn phí. Nhờ vậy, hành trình đưa các liệt sĩ trở về quê hương thuận lợi, nhanh chóng hơn”, ông Phương nói.

Sau hành trình nghĩa tình năm 2017 tham gia cùng người đồng đội cũ Ngô Thái Phương, ông Bùi Thống càng gắn bó với công việc tìm kiếm thông tin liệt sĩ. Từ đó, hai cựu chiến binh cùng nhau kết nối các kênh thông tin trên nền tảng số, hỗ trợ ngày càng nhiều thân nhân liệt sĩ có nguyện vọng đưa người thân trở về quê hương.

Ông Bùi Thống (bên trái) tích cực hỗ trợ thân nhân liệt sĩ khắp mọi miền đất nước xác minh thông tin tại các nghĩa trang. Ảnh: HỒ QUÂN

Hành trình không có điểm dừng

Năm 2025, hai cựu chiến binh Ngô Thái Phương và Bùi Thống đã hỗ trợ hồ sơ, thủ tục pháp lý để đưa hài cốt hai liệt sĩ Nguyễn Quảng và Nguyễn Cảnh về an táng tại Nghĩa trang Tam Hiệp (xã Núi Thành) theo nguyện vọng của gia đình.

Ông Nguyễn Văn Vâng, em trai liệt sĩ Nguyễn Cảnh cho hay, sau khi biết anh trai được quy tập, an táng tại Nghĩa trang liệt sĩ Tam Ngọc (phường Quảng Phú), gia đình có nguyện vọng đưa hài cốt về quê để thuận tiện chăm lo hương khói.

Khi nhận được lời nhờ cậy, hai cựu chiến binh Ngô Thái Phương và Bùi Thống đã nhiệt tình hỗ trợ xác minh, đối chiếu thông tin từ Giấy báo tử, Bằng Tổ quốc ghi công lưu giữ tại gia đình với thông tin của cơ quan chức năng. Sau khi các thông tin trùng khớp, hai ông tiếp tục hỗ trợ gia đình viết đơn đề xuất đưa hài cốt anh trai tôi về quê. “Tinh thần vì đồng chí, đồng đội của hai cựu chiến binh này thật đáng trân trọng”, ông Vâng chia sẻ.

Ông Bùi Thống cho hay, thuận lợi lớn nhất hiện nay là cơ sở dữ liệu về quân nhân, vị trí quy tập, an táng liệt sĩ đã được số hóa và công khai. Mạng xã hội cũng giúp việc kết nối với thân nhân liệt sĩ và các tình nguyện viên trên khắp mọi miền Tổ quốc trở nên thuận lợi hơn. Hơn 10 năm miệt mài, ngay cả hai ông cũng không thể nhớ hết đã hỗ trợ bao nhiêu trường hợp xác minh thông tin, hoàn thiện thủ tục để đưa liệt sĩ trở về quê hương.

Ông Ngô Thái Phương (bên trái) trong một chuyến hỗ trợ đưa hài cốt đồng đội về quê an táng. Ảnh: Nhân vật cung cấp

“Bất kỳ ai, ở đâu, nếu đã gửi gắm thì chúng tôi đều sẵn sàng hỗ trợ. Nếu liệt sĩ đã được quy tập, an táng tại các nghĩa trang thì việc xác định thông tin không quá khó. Tuy nhiên, công việc này đòi hỏi sự cẩn trọng và phải xuất phát từ trách nhiệm, bởi thông tin lưu giữ trong gia đình, trên bia mộ và trong cơ sở dữ liệu nhiều khi không trùng khớp.

Thậm chí, một liệt sĩ có đến hai phần mộ ở hai nghĩa trang khác nhau, trong đó một phần mộ có hài cốt, còn một phần mộ tưởng niệm. Vì vậy, mọi thông tin đều phải được rà soát, đối chiếu, có xác nhận và điều chỉnh của chính quyền địa phương, cũng như đơn vị quản lý nghĩa trang. Khi thông tin đã trùng khớp, bảo đảm quy định pháp luật và thân nhân có nguyện vọng đưa liệt sĩ về quê thì chúng tôi sẽ hỗ trợ hoàn thiện các thủ tục cần thiết”, ông Thống nói.

Còn ông Phương tâm sự, phần lớn thân nhân liệt sĩ hay những tình nguyện viên đồng hành với ông đều chưa một lần gặp mặt, chỉ kết nối qua điện thoại hoặc mạng xã hội. Thế nhưng, mỗi trường hợp được xác minh, hỗ trợ thành công đều để lại những cảm xúc khó quên. Đó là những giọt nước mắt của người mẹ già mòn mỏi chờ con; là niềm hạnh phúc vỡ òa của thân nhân sau hàng chục năm tìm kiếm trong vô vọng... Tất cả đã tiếp sức để hành trình kết nối của ông và đồng đội tiếp tục được nối dài.

“Tôi thường chia sẻ những hành trình kết nối, hỗ trợ thân nhân liệt sĩ trên mạng xã hội. Không phải để kể về những gì mình đã làm, mà mong mở rộng thêm những mối kết nối, để nhiều thân nhân liệt sĩ biết đến và tìm được sự hỗ trợ khi cần. Còn sức, tôi còn tiếp tục cống hiến”, ông Phương bộc bạch.

Hơn 40 năm trước, Ngô Thái Phương và Bùi Thống từng cùng nhau hành quân trên những tuyến đường của người lính. Hôm nay, họ vẫn tiếp tục kề vai, sát cánh trên hành trình nối những “nhịp cầu trái tim”, để đường về đất mẹ của đồng chí, đồng đội thêm rộng mở. Như lời ông Lê Văn Long, Chủ tịch Hội Cựu chiến binh xã Núi Thành, hai hội viên ấy đang tiếp tục tô thắm phẩm chất “Bộ đội Cụ Hồ” bằng những việc làm lặng lẽ nhưng ấm áp nghĩa tình đồng đội.

HỒ QUÂN