Nhìn từ dữ liệu 2025 - tuyển sinh 2026 sẽ không còn chỗ cho những lựa chọn cảm tính?

Trường đại học tham gia tư vấn, tuyển sinh 2026 tại Trường Trung học Phổ thông Chuyên Nguyễn Trãi (Hải Phòng). Ảnh: HaUI

Thống kê từ Bộ Giáo dục và Đào tạo mới đây cho thấy sự phân hóa rõ rệt trong 12 nhóm ngành được lựa chọn nhiều nhất năm 2025 của hơn 681.000 tân sinh viên:
- Đứng đầu danh sách vẫn là nhóm ngành Kinh doanh và Quản lý với 21% thí sinh. Xếp ngay sau là nhóm Công nghệ kỹ thuật với tỷ lệ 10,6%.
- Các nhóm ngành Nhân văn (9,6%) và Máy tính và Công nghệ thông tin (9,2%) bám sát nút. Nhóm ngành Sức khỏe đứng vị trí tiếp theo với 7,8%. Đáng chú ý là nhóm Khoa học và Đào tạo giáo viên (5,8%).
- Cuối danh sách lần lượt là các nhóm ngành Khoa học xã hội và hành vi, Du lịch, khách sạn, thể thao, Pháp luật, Kiến trúc và xây dựng, Báo chí và thông tin.

Cuộc đổi ngôi giữa công nghệ và kinh tế trong kỳ tuyển sinh 2026

Nhiều năm qua, ngành Kinh doanh và Quản lý luôn là lựa chọn hàng đầu của đa số thí sinh. Tuy nhiên, năm 2025 ghi nhận tỷ lệ này đã giảm 4%. Phải chăng thời kỳ "nhà nhà học quản trị" đang dần bão hòa, mở ra một chương mới cho kỳ tuyển sinh 2026?

Người học hiện nay bắt đầu nhìn nhận thực chất hơn về cơ hội việc làm sau khi ra trường. Các bạn trẻ không còn chạy theo những ngành học mang tính thời thượng đơn thuần. Đặc điểm này hữu ích cho các sĩ tử chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh năm 2026.

Sự dịch chuyển này buộc thí sinh phải cân nhắc kỹ giữa đam mê và nhu cầu thực tế của thị trường. Lựa chọn theo đám đông có thể dẫn đến rủi ro thừa nhân lực trong tương lai.

Trong khi đó, với 22% thí sinh lựa chọn, nhóm ngành Công nghệ chiến lược chính thức vượt qua tỷ trọng của khối kinh tế. Các lĩnh vực như chip, bán dẫn hay AI đang trở thành tâm điểm thu hút nguồn lực.

Đây không chỉ là xu hướng nhất thời mà là nhu cầu thực tế từ nền kinh tế số. Sĩ tử chuẩn bị cho kỳ tuyển sinh 2026 cần nhận ra giá trị của các ngành kỹ thuật.

Những ngành "xương sống" này chính là tấm vé thông hành đảm bảo sự nghiệp bền vững. Việc gắn tương lai cá nhân vào bản đồ phát triển quốc gia đang trở thành ưu tiên hàng đầu.

Bộ Giáo dục và Đào tạo công bố 12 nhóm ngành có thí sinh theo học đông nhất năm 2025. Ảnh: Bộ Giáo dục và Đào tạo

Giá trị từ đào tạo theo "đơn đặt hàng" và sức hút Sư phạm trong mùa tuyển sinh 2026

Ngành đào tạo giáo viên đang có bước chuyển mình ngoạn mục. Sức hút ngành này tăng lên mạnh mẽ. Điểm chuẩn cao cho thấy vị thế nghề giáo đang trở lại. Phụ huynh và học sinh ngày càng tin tưởng lựa chọn.

Chính sách miễn học phí đã phát huy tác dụng. Gói hỗ trợ sinh hoạt phí theo Nghị định 116/2020/NĐ-CP mang lại hiệu quả rõ rệt. Đây là thông tin quan trọng cho các thí sinh dự định tham gia tuyển sinh 2026.

Trong bối cảnh kinh tế biến động, tâm lý chọn "đầu ra ổn định" đang được người học ưu tiên. Sư phạm không còn là phương án "dự phòng" mà đã trở thành cuộc đua của những thí sinh có năng lực học tập xuất sắc. Thí sinh đang tìm kiếm sự an tâm trong các ngành nghề có đóng góp trực tiếp cho cộng đồng.

Thứ trưởng Bộ Giáo dục và Đào tạo Lê Quân nhấn mạnh việc mở rộng đào tạo theo nhu cầu thực tế của xã hội. Các trường đại học không thể là những đơn vị biệt lập với dòng chảy kinh tế. Việc bắt tay chặt chẽ với doanh nghiệp hiện nay là yêu cầu bắt buộc đối với các cơ sở giáo dục.

Trong kỳ tuyển sinh 2026 nên tìm hiểu kỹ chương trình đào tạo và mạng lưới đối tác của các trường. Hãy ưu tiên chọn những nơi có sự kết nối thực tế với thị trường lao động. Một lựa chọn thông minh là sự giao thoa giữa năng lực cá nhân và "đơn đặt hàng" từ các doanh nghiệp lớn.

Học bạ mất dần vị thế và chiến thuật thực lực cho kỳ tuyển sinh 2026

Một tín hiệu quan trọng cho kỳ tuyển sinh 2026 là sự sụt giảm của xét học bạ. Tỷ lệ nhập học bằng phương thức này chỉ còn khoảng 29%.

Nhiều trường đại học top đầu đang dần siết chặt phương thức này. Một số nơi thậm chí loại bỏ hoàn toàn việc xét học bạ. Điều này nhằm đảm bảo tính công bằng trong đánh giá thí sinh.

Người học không nên quá phụ thuộc vào bảng điểm bậc trung học phổ thông. Việc học thật và thi thật đang lấy lại giá trị cốt lõi vốn có.

Các kỳ thi đánh giá năng lực và điểm thi tốt nghiệp sẽ là kênh lựa chọn tin cậy nhất. Đây là cuộc thanh lọc mạnh mẽ nhằm nâng cao chất lượng đầu vào của giáo dục đại học.

Bức tranh giáo dục đại học đang dịch chuyển từ cảm tính sang thực lực. Thí sinh cần nhìn nhận sâu sắc về năng lực bản thân. Việc chọn ngành theo phong trào không còn phù hợp. Sự chuẩn bị kỹ lưỡng về kiến thức là vô cùng cần thiết. Việc rèn luyện kỹ năng từ sớm giúp các bạn trẻ tự tin hơn.

Một thế hệ người học thực tế và nhạy bén đang dần hình thành. Sự thay đổi tư duy này là nền tảng vững chắc. Đây là yếu tố then chốt cho kỳ tuyển sinh 2026. Điều này giúp xây dựng nguồn nhân lực chất lượng cao cho đất nước.

Hồng Phong