Nhật Bản cung cấp khoản vay 50 tỷ Yên hỗ trợ Việt Nam chuyển đổi xanh

Thông tin trên được đưa ra tại Hội thảo “ODA thế hệ mới - Khoản vay chính sách phát triển cho chuyển đổi xanh hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu”, do Cơ quan Hợp tác Quốc tế Nhật Bản (JICA) tại Việt Nam và Bộ Tài chính phối hợp tổ chức ngày 18/3, tại Hà Nội.

Quang cảnh Hội thảo. Ảnh: D.Thiện

Phát biểu tại Hội thảo, Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương cho biết, theo đuổi mục tiêu tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu trên toàn cầu đã trở thành một chương trình nghị sự thiết yếu trong bối cảnh thế giới đang phải đối mặt với tình trạng suy thoái môi trường ngày càng gia tăng, biến đổi khí hậu và sự cạn kiệt các nguồn tài nguyên hữu hạn, ảnh hưởng nghiêm trọng đến phát triển bền vững của mỗi quốc gia.

Việt Nam là một trong những quốc gia bị ảnh hưởng nghiêm trọng của biến đổi khí hậu, nước biển dâng. Đặc biệt, trong những năm gần đây, Việt Nam liên tục phải hứng chịu các cơn bão, lũ lụt… với quy mô và cường độ ngày càng lớn, gây thiệt hại nặng nề về kinh tế - xã hội, ảnh hưởng trực tiếp tới đời sống của người dân.

Trước những thách thức trên, Thủ tướng Chính phủ đã ban hành Chiến lược quốc gia về tăng trưởng xanh giai đoạn 2021-2030, tầm nhìn đến năm 2050 hướng đến mục tiêu tăng trưởng xanh góp phần cơ cấu lại nền kinh tế gắn với đổi mới mô hình tăng trưởng, nhằm đạt được thịnh vượng về kinh tế, bền vững về môi trường và công bằng về xã hội; hướng tới nền kinh tế xanh, trung hòa carbon và đóng góp vào mục tiêu hạn chế sự gia tăng nhiệt độ toàn cầu.

Cũng theo Lãnh đạo Bộ Tài chính, nhu cầu về nguồn lực tài chính cho mục tiêu tăng trưởng xanh tại Việt Nam trong giai đoạn tới là rất lớn. Theo một số nghiên cứu, nhu cầu tài chính cho các biện pháp giảm phát thải trong từng lĩnh vực theo cam kết môi trường của Việt Nam đến năm 2030 là khoảng 68,75 tỷ USD. Trong đó, nguồn quốc gia tự thực hiện dự kiến khoảng hơn 24,7 tỷ USD, chiếm 36% và nhu cầu đối với nguồn lực hỗ trợ của quốc tế dự kiến khoảng 44 tỷ USD, chiếm 64%.

“Để có thể đảm bảo được nguồn lực trên, Việt Nam mong muốn các đối tác nước ngoài, trong đó có Nhật Bản tiếp tục đồng hành, hợp tác và hỗ trợ Việt Nam cả về tài chính, công nghệ và nguồn nhân lực trong lĩnh vực này” - ông Trần Quốc Phương chia sẻ.

Thứ trưởng Bộ Tài chính Trần Quốc Phương phát biểu. Ảnh: D.Thiện

Thứ trưởng Bộ Tài chính cũng cho biết, quan hệ Đối tác chiến lược toàn diện Việt Nam - Nhật Bản đã bước sang năm thứ 3 kể từ khi nâng cấp vào tháng 12/2023, hợp tác trên tất cả các lĩnh vực tiếp tục có những bước tiến mạnh mẽ và đạt được nhiều kết quả thực chất, hợp tác kinh tế tiếp tục là trụ cột chính trong quan hệ hai nước.

Trong chuyến thăm Việt Nam của Thủ tướng Nhật Bản Ishiba Shigeru vào tháng 4/2025, hai Thủ tướng khẳng định sẽ phối hợp chặt chẽ, tăng cường hơn nữa quan hệ Đối tác chiến lược Việt Nam - Nhật Bản hướng tới kỷ nguyên mới của Việt Nam. Trong đó, hướng tới làm sôi động hóa nguồn vốn ODA của Nhật Bản cho Việt Nam, nghiên cứu khả năng hợp tác trong các lĩnh vực cùng quan tâm như chuyển đổi xanh, chuyển đổi số, đổi mới sáng tạo…

Thực hiện nhận thức chung của lãnh đạo cấp cao hai nước, tiếp nối thành công của khoản vay hỗ trợ ngân sách chung về phục hồi và phát triển kinh tế - xã hội Việt Nam hậu dịch Covid-19 trước đây, trong năm 2025, Bộ Tài chính đã phối hợp với Đại sứ quán Nhật Bản tại Việt Nam, JICA xây dựng Chương trình “Hỗ trợ ngân sách chung cho chuyển đổi xanh hướng tới mục tiêu tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu” với trị giá 50 tỷ Yên (tương đương 320 triệu USD). Mục tiêu chính của Chương trình này là hỗ trợ thực hiện các chiến lược, chính sách vì mục tiêu tăng trưởng xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu tại Việt Nam.

Với sự hợp tác chặt chẽ của hai bên, đến nay Công hàm trao đổi cho khoản vay trị giá 50 tỷ Yên cho Chương trình đã được Chính phủ hai nước phê duyệt và dự kiến ký trong tháng 3/2026.

“Đây là kết quả rất quan trọng nhằm cụ thể hóa cam kết của lãnh đạo cấp cao hai nước trong việc thúc đẩy hợp tác “ODA thế hệ mới” thể hiện đúng tinh thần của các khoản vay có điều kiện ưu đãi hơn, thủ tục đơn giản hơn, linh hoạt hơn, tài trợ cho một trong 4 lĩnh vực ưu tiên của Chính phủ Việt Nam là chuyển đổi xanh, ứng phó với biến đổi khí hậu, đóng góp chung thúc đẩy quan hệ giữa hai nước tiếp tục phát triển trong giai đoạn tới” - Thứ trưởng Trần Quốc Phương nhấn mạnh.

Ông ITO Naoki - Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam phát biểu tại Hội thảo. Ảnh: D.Thiện

Thông tin về những chính sách của khoản vay, ông Dương Hùng Cường - Phó Cục trưởng Cục Quản lý nợ và Kinh tế đối ngoại, Bộ Tài chính cho biết, khung chính sách đã được xây dựng và triển khai theo 3 trụ cột chính, nhằm tạo nền tảng cho quá trình chuyển đổi xanh của nền kinh tế.

Cụ thể, một là, trụ cột về xây dựng và thiết lập các ưu đãi tài chính, đầu tư và cơ chế cho chuyển đổi xanh và tăng trưởng xanh. Hai là, trụ cột về xây dựng chính sách thực hiện Đóng góp do quốc gia tự quyết định (NDC). Ba là, trụ cột về áp dụng các biện pháp liên quan đến biến đổi khí hậu và tăng cường khả năng phục hồi sau thiên tai.

Đại diện cho Chính phủ Nhật Bản, ông ITO Naoki - Đại sứ Nhật Bản tại Việt Nam nhấn mạnh việc ký kết khoản vay là khởi đầu của các sáng kiến mới và nỗ lực chủ động hướng tới tăng trưởng xanh, Net Zero tại Việt Nam và Cộng đồng không phát thải châu Á (AZEC). JICA sẽ đẩy nhanh hơn nữa việc hỗ trợ tăng trưởng xanh và đạt trung hòa carbon ở Việt Nam thông qua việc giải ngân khoản vay chương trình này và thực hiện các chính sách đã được cam kết.

Tại Hội thảo, đại diện nhiều doanh nghiệp Nhật Bản đã giới thiệu những công nghệ và kinh nghiệm của doanh nghiệp về giải pháp cho chuyển đổi xanh và thích ứng với biến đổi khí hậu, qua đó mong muốn kết nối, hợp tác với cộng đồng doanh nghiệp Việt Nam chung tay cùng thực hiện mục tiêu tăng trưởng xanh, phát triển bền vững./.

DIỆU THIỆN