Nguồn cơn Mỹ phát động chiến dịch tổng lực đòi xóa sổ Tòa án Hình sự Quốc tế

Tòa án Hình sự Quốc tế tại The Hague

Động thái này đánh dấu nấc thang căng thẳng mới nhất trong nỗ lực của Washington nhằm cắt đứt mọi nguồn hỗ trợ chính trị và tài chính của tòa án có trụ sở tại The Hague, Hà Lan.

Ngoại trưởng Mỹ Marco Rubio tuyên bố: "ICC và các bên ủng hộ đang tiến hành một cuộc chiến chống lại đất nước chúng ta, không phải bằng súng đạn hay tên lửa, mà bằng các quy chế, hiệp ước và thứ gọi là luật pháp quốc tế".

Bộ Ngoại giao Mỹ khẳng định chiến dịch liên ngành này sẽ "vô hiệu hóa một cách có hệ thống" khả năng hoạt động của ICC trong việc nhắm mục tiêu vào các binh sĩ hoặc quan chức Mỹ.

Một quan chức giấu tên của Bộ Ngoại giao Mỹ cho biết, Washington sẽ gây áp lực tối đa buộc các quốc gia khác phải rút khỏi Quy chế Rome (hiệp ước thành lập ICC) và cắt toàn bộ nguồn tài trợ cho cơ quan này.

Các nước đang nhận viện trợ hoặc phụ thuộc vào sự hỗ trợ của Mỹ nếu từ chối tẩy chay ICC sẽ đối mặt với sự "giám sát chặt chẽ hơn" từ phía Mỹ.

Xung đột giữa Mỹ và ICC đã âm ỉ từ lâu do cả Mỹ và Israel đều không phê chuẩn hiệp ước thành lập tòa án này.

Hồi tháng 2-2025, ngay sau khi ông Donald Trump trở lại nắm quyền, Washington đã đóng băng tài sản và cấm thị thực đối với loạt quan chức ICC để trả đũa việc tòa án ban hành lệnh bắt Thủ tướng Israel Benjamin Netanyahu liên quan đến cuộc chiến ở Gaza.

Tháng 6-2026, 3 thẩm phán ICC bị Mỹ trừng phạt, gồm các thẩm phán đến từ Canada, Uganda và Benin đã đồng loạt đệ đơn kiện Tổng thống Trump và các quan chức cấp cao Mỹ lên tòa án New York, cáo buộc Mỹ dùng các biện pháp ngoài tư pháp để gây sức ép bất hợp pháp.

Được thành lập từ năm 2002, ICC là định chế quốc tế chuyên xét xử các cá nhân phạm các tội danh nghiêm trọng nhất như tội ác chiến tranh, tội ác chống lại loài người và diệt chủng khi hệ thống tòa án của quốc gia sở tại không thể thực thi.

Hiện tại, ngoài Mỹ và Israel, Nga cũng không phải là thành viên của tổ chức này. Tổng thống Nga Vladimir Putin cũng đang nằm trong lệnh truy nã của ICC từ tháng 3-2023.

Theo AFP

Thu Nguyên