Người phụ nữ nỗ lực tìm kiếm công bằng trong STEM

Jennifer Flanagan

Đưa STEM đến với thanh thiếu niên

Khi một thương hiệu trang sức yêu thích phát động chiến dịch về "girl math", trào lưu dùng lý luận để biện minh cho chi tiêu không hợp lý, Flanagan đã gửi thư cho nhà sáng lập để bày tỏ sự thất vọng. Với cô, chiến dịch này vô tình củng cố những định kiến ngầm mà cô nhiều năm nỗ lực xóa bỏ trong lĩnh vực Khoa học, Công nghệ, Kỹ thuật và Toán học (STEM).

Đó chỉ là một phần trong công việc của Flanagan tại Actua, tổ chức có trụ sở tại Ottawa, hợp tác với các trường học, đại học và cao đẳng trên khắp Canada nhằm đưa thanh thiếu niên từ 6 đến 26 tuổi tiếp cận STEM, đặc biệt là nữ sinh, thanh niên bản địa, người da màu và các cộng đồng có hoàn cảnh kinh tế - xã hội khó khăn.

Trong bối cảnh Canada đẩy mạnh chuyển đổi số nền kinh tế, vai trò của Actua ngày càng trở nên quan trọng. Theo Flanagan, việc thu hút học sinh tiếp cận STEM sớm và thường xuyên là yếu tố then chốt đối với tăng trưởng kinh tế và thịnh vượng xã hội, bởi nền kinh tế Canada dựa trên khoa học, đổi mới và công nghệ. Mỗi năm, mạng lưới này tiếp cận khoảng 40.000 thanh niên bản địa; trong 25 năm qua, hơn sáu triệu thanh thiếu niên trên khắp Canada đã tham gia các chương trình. Actua hiện có 43 thành viên ở các trường đại học và cao đẳng, huy động khoảng 1.000 sinh viên đại học triển khai chương trình tại 500 cộng đồng thuộc tất cả các tỉnh và vùng lãnh thổ mỗi năm.

Mùa hè thay đổi định hướng

Flanagan lớn lên ở Fredericton, tỉnh New Brunswick, Canada, trong một gia đình đông anh chị em. Khi là sinh viên năm nhất ngành Khoa học tại Đại học New Brunswick, cô tình cờ nhìn thấy áp phích kêu gọi thành lập trại hè khoa học. Mùa hè năm đó, cô đã làm việc tại các cộng đồng nông thôn xa xôi, nơi đang đối mặt với nhiều khó khăn về kinh tế - xã hội. Tại đây, Flanagan nhận thấy các vấn đề về bất bình đẳng, thiếu hòa nhập và định kiến giới vẫn âm thầm tồn tại trong các lớp học. Đặc biệt, khi tiếp xúc với nhiều nữ sinh không tin bản thân có thể theo đuổi ngành khoa học, cô nhận ra vấn đề phức tạp hơn nhiều so với suy nghĩ ban đầu. Trải nghiệm mùa hè ấy trở thành "khoảnh khắc bừng tỉnh", khiến Flanagan thay đổi hoàn toàn định hướng nghề nghiệp.

Flanagan cho rằng, các khuôn mẫu giới được hình thành rất sớm: bé trai thường được khuyến khích xây dựng, tháo lắp và sáng tạo, trong khi bé gái được định hướng thiên về chăm sóc, cẩn thận và im lặng. Những thông điệp này để lại tác động lâu dài và xã hội vẫn đang nỗ lực để thay đổi. Ngoài ra, nhiều bé gái cũng thiếu hình mẫu trong khoa học và kỹ thuật; khi không nhìn thấy những người giống mình, các em khó hình dung bản thân thuộc về các lĩnh vực này.

Các định kiến ban đầu tiếp tục bị củng cố, khiến nhiều em gái tin rằng các em bẩm sinh đã không giỏi toán học và sớm nản lòng. Hiện nay, cách tiếp cận đã được đảo chiều, thay vì "sửa" phụ nữ, để bản thân phù hợp với khoa học và kỹ thuật, thì tổ chức tập trung thay đổi hệ thống để vận hành tốt hơn đối với phụ nữ và thực sự đón nhận tài năng của phụ nữ. "Chúng tôi luôn nói với các bé gái và phụ nữ trẻ rằng họ không thiếu kỹ năng hay năng lực trong STEM; vấn đề nằm ở những rào cản vẫn đang tồn tại. Lời khuyên là hãy nhận diện những rào cản đó và chủ động tìm kiếm sự hỗ trợ khi cần để vượt qua", cô chia sẻ.

Nguồn: Theo Elle Canada

Ngọc Nguyễn