Ngôi sao võ thuật sở hữu thực chiến đỉnh cao nhất: Thành Long, Lý Liên Kiệt vẫn thua cái tên này

Trong nhiều thập kỷ, Thành Long, Lý Liên Kiệt, Chân Tử Đan và Ngô Kinh luôn được xem là những biểu tượng lớn nhất của dòng phim võ thuật Hoa ngữ. Mỗi người xây dựng một phong cách riêng, góp phần đưa điện ảnh hành động châu Á vươn ra thế giới.

Tuy nhiên, khi câu hỏi chuyển từ "ai đóng phim hay nhất" sang "ai có khả năng thực chiến mạnh nhất", ngay cả giới võ thuật lẫn người trong nghề cũng thường đưa ra những cách đánh giá rất khác với cảm nhận của khán giả.

Thành Long, Lý Liên Kiệt, Chân Tử Đan và Ngô Kinh đều là những biểu tượng lớn của dòng phim võ thuật Hoa ngữ với phong cách hành động riêng biệt. Ảnh: Xinhua.

Điểm cần phân biệt đầu tiên nằm ở bản chất giữa võ thuật điện ảnh và võ thuật đối kháng. Trên màn ảnh, một cảnh đánh nhau được xây dựng để phục vụ hình ảnh, nhịp phim và cảm xúc. Đòn thế phải đẹp, góc quay phải rõ, tốc độ phải vừa đủ để khán giả theo dõi. Trong khi đó, võ đài chuyên nghiệp chỉ hướng đến hiệu quả thực chiến, nơi sức mạnh, khả năng chịu đòn, phản xạ và chiến thuật quyết định kết quả.

Đó cũng là lý do Thành Long, Lý Liên Kiệt và Chân Tử Đan dù đều có nền tảng võ thuật rất sâu vẫn không được đánh giá theo cùng tiêu chí với những võ sĩ từng chinh chiến ở các giải đối kháng chuyên nghiệp.

Thành Long xuất thân từ Học viện Hý kịch Trung Quốc, nơi ông được đào tạo kinh kịch, nhào lộn và biểu diễn võ thuật sân khấu từ nhỏ. Thứ đưa Thành Long trở thành huyền thoại không nằm ở khả năng thi đấu mà ở việc tạo ra phong cách hành động kết hợp võ thuật, hài kịch và các pha mạo hiểm không cần đóng thế. Hàng trăm chấn thương trong sự nghiệp là minh chứng cho tinh thần cống hiến hiếm có, nhưng bản thân Thành Long cũng nhiều lần thừa nhận ông là diễn viên hành động hơn là võ sĩ thi đấu.

Dù đều có nền tảng võ thuật vững chắc, Thành Long và Lý Liên Kiệt chủ yếu nổi bật ở lĩnh vực biểu diễn điện ảnh thay vì thi đấu đối kháng chuyên nghiệp. Ảnh: Sohu.

Lý Liên Kiệt lại đi theo con đường hoàn toàn khác. Trước khi trở thành ngôi sao điện ảnh, ông từng nhiều lần vô địch các giải wushu toàn quốc của Trung Quốc. Những bài quyền, thương, kiếm hay côn của Lý Liên Kiệt đến nay vẫn được xem là chuẩn mực về kỹ thuật và tính thẩm mỹ. Tuy nhiên, wushu hiện đại là môn thể thao biểu diễn, chú trọng độ chính xác, sự mềm mại và tính nghệ thuật hơn là đối kháng toàn lực. Chính Lý Liên Kiệt cũng từng chia sẻ võ thuật biểu diễn và thực chiến là hai hệ thống khác nhau.

Chân Tử Đan được xem là người có nền tảng đa dạng nhất trong nhóm ngôi sao võ thuật. Anh học nhiều môn như Thái Cực quyền, boxing, taekwondo, jiu-jitsu và đặc biệt là MMA khi dòng võ tổng hợp bắt đầu phát triển. Điều này giúp các pha hành động của Chân Tử Đan mang hơi thở hiện đại, nhanh, mạnh và gần với thực chiến hơn nhiều đồng nghiệp cùng thời. Dẫu vậy, anh chưa từng theo đuổi sự nghiệp thi đấu chuyên nghiệp trên võ đài quốc tế.

Chân Tử Đan và Ngô Kinh được đánh giá cao nhờ kết hợp nhiều môn võ hiện đại, mang đến phong cách hành động gần với thực chiến. Ảnh: Sohu.

Ngô Kinh cũng có xuất phát điểm từ đội tuyển wushu Bắc Kinh và từng giành nhiều danh hiệu võ thuật trẻ. Sau này, anh chuyển hẳn sang điện ảnh, nơi các bộ phim như Sát phá lang, Chiến lang hay Trường Tân Hồ đưa tên tuổi lên tầm ngôi sao phòng vé. Tương tự Lý Liên Kiệt, nền tảng của Ngô Kinh chủ yếu thuộc hệ thống võ thuật biểu diễn.

Nếu xét thuần túy về hồ sơ thi đấu, cái tên thường được nhắc đến nhiều nhất lại là Chu Tỷ Lợi (Billy Chow). Sinh năm 1958 tại Canada, ông từng sở hữu thành tích 43 trận thắng, 8 trận thua, trong đó có 31 chiến thắng bằng knock-out. Đặc biệt, Chu Tỷ Lợi là võ sĩ người Hoa đầu tiên giành đai vô địch kickboxing thế giới của WKA ở hạng siêu bán trung và chưa từng bị đối thủ hạ knock-out trong sự nghiệp chuyên nghiệp.

Châu Tỷ Lợi là võ sĩ người Hoa đầu tiên giành đai vô địch kickboxing thế giới WKA, sở hữu thành tích thi đấu chuyên nghiệp ấn tượng. Ảnh: Sohu.

Chính nền tảng này giúp Chu Tỷ Lợi trở thành gương mặt đặc biệt khi bước vào điện ảnh Hong Kong. Những vai phản diện trong Tinh Võ Anh Hùng, Phi Long Mãnh Tướng, Thiếu Niên A Hổ hay nhiều tác phẩm khác đều mang phong cách chiến đấu rất khác. Các cú đá, đòn gối và sức mạnh của ông tạo cảm giác sát với võ đài hơn là biểu diễn điện ảnh.

Dù vậy, việc khẳng định Chu Tỷ Lợi chắc chắn đánh bại Thành Long, Lý Liên Kiệt hay Chân Tử Đan trong một cuộc đối đầu giả định vẫn chỉ là suy đoán. Chưa từng có trận đấu chính thức giữa họ, cũng không tồn tại cơ sở thực nghiệm để đưa ra kết luận tuyệt đối. Điều có thể khẳng định là Chu Tỷ Lợi sở hữu hồ sơ thi đấu chuyên nghiệp nổi bật hơn hẳn phần lớn các ngôi sao võ thuật Hoa ngữ.

Bước từ võ đài lên màn ảnh, Châu Tỷ Lợi ghi dấu với những vai phản diện có phong cách chiến đấu giàu tính thực chiến trong nhiều phim võ thuật Hong Kong. Ảnh: Sohu.

Có lẽ vì thế, khi nhắc đến khả năng thực chiến, giới võ thuật thường dành sự tôn trọng đặc biệt cho Chu Tỷ Lợi, còn khi nói về sức ảnh hưởng điện ảnh, Thành Long, Lý Liên Kiệt và Chân Tử Đan vẫn giữ vị trí khó thay thế. Mỗi người thống trị một lĩnh vực khác nhau, và chính sự khác biệt ấy đã tạo nên bức tranh đa dạng của điện ảnh võ thuật Hoa ngữ suốt hơn bốn thập kỷ qua.

Ngọc Hân