Nghịch lý bóng đá Đông Nam Á 2026: Vì sao xuất hiện hai giải vô địch khu vực sát nhau?

Năm 2026 sẽ đánh dấu một cột mốc chưa từng có trong lịch sử bóng đá Đông Nam Á khi người hâm mộ được chứng kiến hai giải vô địch khu vực diễn ra liên tiếp. Cụ thể, sau khi AFF Cup 2026 kết thúc hành trình từ ngày 24/7 đến 26/8, các đội tuyển chỉ có khoảng một tháng nghỉ ngơi trước khi bước vào FIFA ASEAN Cup 2026, diễn ra từ ngày 21/9 đến 6/10/2026 tại Indonesia và Hong Kong.

Bóng đá Đông Nam Á bước vào một năm đặc biệt.

Tham vọng sao chép mô hình Arab Cup của FIFA

Ý tưởng về một giải đấu khu vực do FIFA trực tiếp vận hành không phải ngẫu nhiên mà có. Chủ tịch Gianni Infantino đã công bố kế hoạch này tại Hội nghị cấp cao ASEAN lần thứ 47 tại Kuala Lumpur vào tháng 10/2025. Động thái này xuất phát từ thành công rực rỡ của FIFA Arab Cup – giải đấu dành cho các quốc gia Tây Á và Bắc Phi vốn được FIFA hồi sinh mạnh mẽ vào năm 2021.

FIFA muốn tận dụng sức nóng của thị trường Đông Nam Á với hơn 600 triệu dân để thực hiện chiến lược tương tự. Tuy nhiên, khác với khu vực Ả Rập nơi các giải đấu từng bị gián đoạn nhiều năm, Đông Nam Á đã có AFF Cup vận hành ổn định trong suốt ba thập kỷ qua. Sự chồng chéo này đặt ra câu hỏi lớn về việc tại sao hai tổ chức không gộp chung các giải đấu làm một để tối ưu hóa nguồn lực.

FIFA ASEAN Cup là giải đấu mới được công bố vào năm ngoái.

Rào cản từ những bản hợp đồng thương mại khổng lồ

Nguyên nhân cốt lõi khiến hai giải đấu không thể hợp nhất nằm ở bài toán kinh tế và pháp lý. Vào tháng 5/2025, AFF đã ký kết thỏa thuận với nhà tài trợ mới cho giải vô địch khu vực năm 2026. Đây là một hợp đồng có giá trị khổng lồ và mang tính cam kết cao, khiến việc đơn phương hủy bỏ hoặc thay đổi cấu trúc giải đấu trở nên bất khả thi đối với AFF.

Bên cạnh đó, thể thức sân nhà - sân khách truyền thống của AFF Cup kéo dài trong 33 ngày là một phần quan trọng trong giá trị thương mại mà nhà tài trợ nhắm tới. Nếu chuyển sang mô hình do FIFA quản lý, các nhãn hàng sẽ phải đàm phán lại với mức chi phí chắc chắn cao hơn rất nhiều. Chính rào cản tài chính này đã khiến ý tưởng hợp nhất phá sản ngay từ giai đoạn bàn thảo.

Thử thách cực đại cho thầy trò HLV Kim Sang-sik

Việc duy trì hai phiên bản giải đấu song song buộc các đội tuyển, trong đó có Việt Nam, phải thích nghi với mật độ thi đấu dày đặc chưa từng thấy. Những trụ cột như tiền đạo Xuân Son hay dàn cầu thủ dưới quyền HLV Kim Sang-sik sẽ phải căng sức thi đấu hai giải vô địch chỉ trong vòng hơn hai tháng.

Tuy nhiên, FIFA ASEAN Cup cũng mang lại nét tươi mới khi áp dụng thể thức tập trung rút gọn. Giải đấu này dự kiến chỉ diễn ra trong 15 ngày với tối đa 4 trận đấu cho mỗi đội. Nhìn chung, dù tạo ra áp lực về thể lực cho cầu thủ, nghịch lý này lại mang đến một bữa tiệc bóng đá liên tục cho người hâm mộ khu vực trong suốt nửa cuối năm 2026.

Tuệ Nhân