Nâng tầm chất lượng dòng vốn ngoại

Dòng vốn FDI tiếp tục hướng vào các ngành sản xuất có giá trị gia tăng cao. Ảnh: TL

FDI tăng mạnh

Trong bối cảnh tình hình thế giới và khu vực tiếp tục có nhiều biến động phức tạp, Việt Nam vẫn duy trì được sức hút mạnh mẽ đối với dòng vốn đầu tư quốc tế. Theo số liệu mới công bố của Cục Thống kê (Bộ Tài chính), tính đến ngày 31/3/2026, tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào Việt Nam, bao gồm vốn đăng ký cấp mới, điều chỉnh vốn và góp vốn, mua cổ phần của nhà đầu tư nước ngoài, đạt 15,20 tỷ USD, tăng 42,9% so với cùng kỳ năm trước. Trong đó, vốn đăng ký cấp mới ghi nhận 904 dự án được cấp phép, với tổng vốn đăng ký đạt 10,23 tỷ USD, tăng 6,4% về số dự án và gấp 2,4 lần về số vốn so với cùng kỳ. Riêng ngành công nghiệp chế biến, chế tạo tiếp tục dẫn đầu khi thu hút 7,07 tỷ USD, chiếm 69% tổng vốn đăng ký mới.

Ông Manpreet Singh - Trưởng bộ phận cấp cao định vị khách hàng và tiếp thị HSBC Việt Nam chia sẻ: “Nền tảng kinh tế vững, dòng vốn FDI ổn định cùng chính sách hỗ trợ của Chính phủ và một tầng lớp trung lưu đang gia tăng, tất cả đang kết hợp lại để cùng viết tiếp câu chuyện kinh tế Việt Nam”. Theo ông Manpreet Singh, Việt Nam ngày càng trở thành một trụ cột trong câu chuyện tăng trưởng nội vùng châu Á, nhờ kết hợp giữa động lực kinh tế mạnh, dân số trẻ và dòng vốn đầu tư nước ngoài gia tăng. Đặc biệt, việc FTSE Russell (nhà cung cấp chỉ số tài chính, dữ liệu và phân tích hàng đầu thế giới) nâng hạng Việt Nam lên nhóm Thị trường mới nổi thứ cấp, dự kiến có hiệu lực từ ngày 21/9, được kỳ vọng sẽ tạo hiệu ứng tích cực đối với tâm lý nhà đầu tư toàn cầu. HSBC nhận định thêm, năm 2025, Việt Nam đạt tăng trưởng GDP 8,02% và thu hút 38,42 tỷ USD vốn FDI. Mức độ giàu có của người Việt được dự báo tăng 125% vào năm 2034, tạo nền tảng cho một chu kỳ đầu tư mới dài hạn.

Theo Công ty Cổ phần chứng khoáng SSI, Việt Nam đang đi đúng lộ trình để được FTSE nâng hạng lên Thị trường Mới nổi vào năm 2026, trong khi việc nâng hạng bởi MSCI được kỳ vọng sẽ là mục tiêu tiếp theo trong trung và dài hạn. SSI kỳ vọng Việt Nam sẽ vượt qua kỳ đánh giá giữa kỳ của FTSE tới đây và bắt đầu đón nhận dòng vốn từ các quỹ thụ động từ tháng 9/2026. “Việt Nam vẫn đang đi đúng lộ trình để có thể được nâng hạng lên thị trường mới nổi FTSE Russell trong năm 2026, với ước tính dòng vốn thụ động khoảng 1,67 tỷ USD từ các quỹ ETF toàn cầu. Dòng vốn này dự kiến sẽ được giải ngân theo từng giai đoạn trong nhiều quý, qua đó hỗ trợ khả năng hấp thụ của thị trường một cách có trật tự. Kinh nghiệm từ các thị trường trước đây cho thấy dư địa tăng trưởng trung hạn đáng kể sau khi nâng hạng, dù có thể xuất hiện biến động trong ngắn hạn” – đại diện SSI nhấn mạnh.

Tăng chất lượng dòng vốn

Trong bức tranh phát triển chung dòng vốn FDI vào Việt Nam, TPHCM tiếp tục khẳng định vai trò đầu tàu khi tổng vốn đầu tư nước ngoài đăng ký vào thành phố đạt gần 2,9 tỷ USD, tăng gần 220% so với cùng kỳ năm 2025. Tại Hội nghị lần thứ 5 Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM nhiệm kỳ 2025-2030 diễn ra đầu tháng 4, ông Hoàng Vũ Thảnh - Giám đốc Sở Tài chính cho biết, để bảo đảm mục tiêu tăng trưởng GRDP ở mức hai con số, thành phố đang triển khai đồng bộ nhiều giải pháp nhằm huy động vốn đầu tư toàn xã hội đạt khoảng 30% GRDP, tương ứng 1,18 triệu tỷ đồng, đồng thời phấn đấu thu hút 11 tỷ USD FDI trong năm 2026.

Đáng chú ý, bên cạnh phần vốn đã thu hút được trong quý I, TPHCM hiện đang xử lý hồ sơ cho hàng loạt dự án quy mô lớn có khả năng tạo thêm nguồn lực đáng kể cho nền kinh tế. Nổi bật là dự án Cảng trung chuyển quốc tế Cần Giờ với tổng vốn đầu tư hơn 4,9 tỷ USD; dự án Nhà Bè Metrocity GS có phần vốn điều chỉnh tăng khoảng 2,2 tỷ USD; dự án Trung tâm dữ liệu AI tại Khu công nghiệp Tân Phú Trung với tổng vốn đăng ký khoảng 2,1 tỷ USD. Nhờ đà tăng trưởng này, chỉ riêng quý I/2026, thành phố đã thu hút mới và bổ sung khoảng 2,9 tỷ USD. Trong quý II, dự kiến thành phố tiếp tục đón thêm khoảng 8,9 tỷ USD. Nếu tiến độ xử lý hồ sơ và cấp phép thuận lợi, đến hết quý III/2026, tổng vốn FDI thu hút có thể đạt khoảng 11 tỷ USD, hoàn thành toàn bộ kế hoạch năm trước thời hạn.

Nhận định về sức hút của vốn FDI, theo ông Trương Minh Huy Vũ - Viện trưởng Viện Nghiên cứu Phát triển TPHCM, ngoài các động lực tăng trưởng truyền thống, các cơ chế từ Nghị quyết 260/2025/QH15 và Nghị quyết 222/2025/QH15 về Trung tâm Tài chính quốc tế sẽ mở ra dư địa phát triển rất lớn cho thành phố. Ở góc độ điều hành, ông Hoàng Vũ Thảnh khẳng định, thành phố sẽ vận dụng tối đa cơ chế đặc thù để xử lý dứt điểm các dự án đình trệ, đồng thời tháo gỡ vướng mắc pháp lý cho các dự án lớn, khơi thông nguồn vốn hàng trăm nghìn tỷ đồng đang bị ách tắc. Mục tiêu của TPHCM không còn dừng ở việc tăng số lượng dự án hay quy mô vốn đăng ký, thành phố tiếp tục hướng tới chất lượng dòng vốn, hiệu quả đầu tư và khả năng đóng góp dài hạn cho tăng trưởng kinh tế - xã hội. Các lĩnh vực ưu tiên thu hút đầu tư bao gồm trí tuệ nhân tạo, dữ liệu lớn, điện toán đám mây, tự động hóa, chuyển đổi số, ESG và các dự án công nghệ cao có khả năng tham gia chuỗi giá trị toàn cầu.

Thanh Giang