Nắng nóng, cảnh giác đột quỵ do sốc nhiệt

Ca bệnh đột quỵ điều trị tại Bệnh viện Bạch Mai.

Cảnh giác với những thói quen "giải nhiệt" ngày hè

Hiện thời tiết nắng nóng đang diễn ra tại nhiều địa phương trên cả nước; sắp tới sẽ là những đợt nắng nóng cao điểm, có thể ảnh hưởng đến sức khỏe người dân; nhất là nguy cơ đột quỵ. Trong những ngày nắng nóng, nhiều thói quen để "giải nhiệt" của người dân như tắm, nằm điều hòa... tưởng chừng đơn giản nhưng có thể dẫn tới hậu quả nghiêm trọng.

Hướng dẫn người dân bảo vệ sức khỏe trong kỳ nghỉ lễ và trong những tháng hè nắng nóng cao điểm, BSCKII. Nguyễn Tiến Dũng, Phó Giám đốc Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai cho biết: Tại Trung tâm Đột quỵ, Bệnh viện Bạch Mai đã tiếp nhận không ít trường hợp bệnh nhân nhập viện trong tình trạng nguy kịch chỉ vì thói quen tắm ngay sau khi hoạt động ngoài trời nắng. Nắng nóng cực đoan là mối nguy hiểm đặc biệt với nhóm đối tượng dễ bị tổn thương như người cao tuổi, người có nhiều bệnh nền tim mạch, huyết áp, tiểu đường và đặc biệt là người từng có tiền sử đột quỵ.

Theo BS. Nguyễn Tiến Dũng, có 2 cơ chế chính khiến cơ thể “gục ngã” khi thay đổi nhiệt độ đột ngột: Huyết áp tăng vọt do “phản xạ sốc lạnh”, khi cơ thể đang ở nhiệt độ cao, các mạch máu ngoại vi giãn ra để thải nhiệt; việc tiếp xúc đột ngột với nước lạnh kích thích hệ thần kinh giao cảm, khiến mạch máu co lại tức thì để giữ nhiệt. Điều này làm tăng áp lực lên thành mạch, khiến huyết áp tăng vọt - có thể dẫn tới chảy máu não hoặc nhồi máu não.

Bên cạnh đó, ngày nắng nóng cũng dễ dẫn tới tình trạng máu cô đặc, dễ tạo cục máu đông do mất nước. Nắng nóng khiến cơ thể mất nước và điện giải nhanh qua mồ hôi. Tình trạng này làm tăng độ nhớt của máu, giảm thể tích tuần hoàn. Khi máu trở nên “đặc” và lưu thông chậm, kết hợp với nhịp tim thay đổi, các cục máu đông rất dễ hình thành, gây tắc mạch não ngay sau đó.

Nguyên tắc vàng tránh đột quỵ

BS. Nguyễn Tiến Dũng cảnh báo, người dân cần nhận diện sớm dấu hiệu “vàng” (FAST) của đột quỵ để kịp thời xử trí. Cụ thể, trong thời tiết nắng nóng, nếu xuất hiện các triệu chứng như: Méo miệng; yếu hoặc liệt một bên tay/chân; nói ngọng, nói khó, không hiểu lời người khác, người bệnh hoặc người xung quanh người bệnh cần gọi cấp cứu 115 ngay lập tức; mỗi phút trôi qua, hàng triệu tế bào não bị tổn thương không thể phục hồi.

Bên cạnh đó, người dân cũng cần cảnh giác với các dấu hiệu sốc nhiệt như: Khi thân nhiệt cao trên 40 độ C, da nóng khô, lú lẫn, mất phương hướng hoặc co giật.

BS. Nguyễn Tiến Dũng cũng hướng dẫn 5 nguyên tắc “vàng” để tắm trong ngày trời nóng mà không bị đột quỵ: Sau khi đi ngoài trời nắng nóng về, người dân cần nghỉ khoảng 20-30 phút; trong thời gian này, người dân không tắm, cần nghỉ ở nơi thoáng mát để cơ thể hạ nhiệt tự nhiên.

Khi tắm cần làm quen với nước bằng cách lau người bằng khăn ẩm hoặc rửa chân tay trước khi tắm.

Bên cạnh đó, cần uống đủ nước, ưu tiên nước lọc, nước điện giải; hạn chế rượu bia, cà phê.

Người dân cần tránh ra ngoài trời nắng, nhất là vào giờ cao điểm trong khung giờ từ 10h -16h.

Với người có bệnh nền cần theo dõi huyết áp, dùng thuốc đúng chỉ định, tuân thủ điều trị và dùng thuốc bác sĩ kê trong những ngày nắng nóng để kiểm soát các chỉ số.

"Đột quỵ không chừa một ai, kể cả người trẻ nếu chủ quan với thói quen sinh hoạt. Hãy để kỳ nghỉ lễ là thời gian tái tạo năng lượng, không phải đối mặt với những biến cố sức khỏe đáng tiếc”, BS. Nguyễn Tiến Dũng nhấn mạnh.

Tạ Nguyên/Báo Tin tức và Dân tộc