Nâng cao năng lực phòng thủ an ninh mạng qua diễn tập thực chiến

Ngày 20/10, Công an Cà Mau chủ trì khai mạc chương trình “Tập huấn và diễn tập bảo đảm an ninh mạng tỉnh Cà Mau năm 2026”. Chương trình tập trung kiểm tra năng lực phòng thủ, nâng cao khả năng phát hiện, xử lý và khắc phục sự cố, góp phần bảo đảm an ninh, an toàn các hệ thống thông tin quan trọng của tỉnh trong quá trình chuyển đổi số.

Toàn cảnh chương trình diễn tập thực chiến bảo đảm an ninh mạng tỉnh Cà Mau 2026.

Trong bối cảnh chuyển đổi số ngày càng được đẩy mạnh, các hệ thống thông tin và cơ sở dữ liệu giữ vai trò thiết yếu trong công tác quản lý, điều hành và cung cấp dịch vụ công cho người dân, doanh nghiệp.

Đại tá Hoàng Ngọc Đạo, Trưởng phòng An ninh mạng Công an Cà Mau phát biểu khai mạc.

Tuy nhiên, cùng với những tiện ích mang lại, nguy cơ tấn công mạng ngày càng diễn biến phức tạp, với phương thức, thủ đoạn khó lường. Thực tế này đặt ra yêu cầu cấp thiết về chủ động bảo vệ hạ tầng số, bảo đảm an toàn dữ liệu và duy trì hoạt động liên tục của các hệ thống thông tin.

Ban tổ chức tặng cờ lưu niệm các đội tham gia diễn tập.

Trước yêu cầu đó, chương trình được tổ chức nhằm đánh giá thực chất năng lực giám sát, phát hiện và ứng phó sự cố của các đơn vị quản lý, vận hành hệ thống thông tin. Thông qua hoạt động tập huấn, diễn tập thực hành, các lực lượng có điều kiện nhận diện lỗ hổng, điểm yếu trong hệ thống, rà soát quy trình phối hợp, đồng thời rèn luyện kỹ năng điều tra, truy vết, xử lý và phục hồi sau sự cố.

Ban tổ chức cấp phát tài khoản và mật khẩu cho các đội tham gia.

Điểm nhấn của chương trình là diễn tập thực chiến trên môi trường mạng ảo, với tình huống giả định điều tra, truy vết và xử lý sự cố tấn công thay đổi giao diện, khai thác rò rỉ dữ liệu trên hệ thống “Cổng dịch vụ công”. Chương trình có sự tham gia của 16 đội, với 80 người, được chia thành hai nhóm: Đội tấn công (Red Team) và Đội phòng thủ (Blue Team). Thông qua việc mô phỏng các phương thức tấn công và tổ chức phòng thủ, các đội trực tiếp rèn luyện kỹ năng phát hiện lỗ hổng, nhận diện dấu hiệu xâm nhập và phối hợp ứng phó sự cố.

Một số đội tham gia diễn tập thực chiến.

Theo kịch bản giả định, Cổng dịch vụ công là hệ thống thông tin quan trọng, phục vụ tra cứu hồ sơ hành chính và lưu trữ lượng lớn dữ liệu của người dân, doanh nghiệp. Do được công khai trên Internet để phục vụ nhu cầu truy cập, máy chủ web của hệ thống có nguy cơ trở thành mục tiêu bị các đối tượng tấn công mạng nhắm đến, tìm cách khai thác lỗ hổng để xâm nhập, chiếm quyền điều khiển và đánh cắp thông tin.

Ban giám khảo theo dõi điểm số của các đội.

Trong tình huống diễn tập, hệ thống được thiết lập một số điểm yếu thường gặp, gồm lỗ hổng trên máy chủ web có thể dẫn đến nguy cơ bị chiếm quyền điều khiển và cấu hình phân quyền thư mục chưa phù hợp. Lợi dụng những sơ hở này, nhóm tấn công tìm cách xâm nhập máy chủ, thu thập thông tin đăng nhập, thiết lập đường truy cập vào mạng nội bộ, đánh cắp dữ liệu nhạy cảm và duy trì quyền truy cập trái phép.

Màn hình theo dõi điểm số của các đội tham gia diễn tập.

Trước diễn biến của cuộc tấn công mô phỏng, lực lượng phòng thủ phải chủ động giám sát, phân tích dấu hiệu bất thường, xác định phương thức xâm nhập, truy vết hoạt động tấn công, khoanh vùng và cô lập sự cố. Đồng thời, các đội triển khai biện pháp khắc phục lỗ hổng, ngăn chặn nguy cơ mất an toàn dữ liệu và khôi phục hoạt động của hệ thống. Quá trình này đòi hỏi sự phối hợp chặt chẽ, khả năng phân tích nhanh và xử lý kịp thời của các lực lượng tham gia.

Thông qua các tình huống sát với thực tế, chương trình góp phần kiểm tra khả năng phản ứng trước những phương thức tấn công mạng, đánh giá hiệu quả phối hợp giữa các bộ phận và kịp thời nhận diện những hạn chế trong quy trình bảo đảm an ninh mạng. Qua đó, các đơn vị có cơ sở rà soát, hoàn thiện phương án phòng thủ, nâng cao kỹ năng ứng cứu và hạn chế nguy cơ bị động, bất ngờ khi xảy ra sự cố.

Chương trình “Tập huấn và diễn tập bảo đảm an ninh mạng tỉnh Cà Mau năm 2026” là hoạt động thiết thực nhằm nâng cao năng lực bảo vệ các hệ thống thông tin, chủ động phòng ngừa, phát hiện và xử lý kịp thời những nguy cơ mất an toàn trên không gian mạng. Qua đó, góp phần bảo vệ dữ liệu của cơ quan, tổ chức, người dân và doanh nghiệp; bảo đảm hoạt động thông suốt của các hệ thống thông tin quan trọng, phục vụ hiệu quả công tác quản lý nhà nước và tiến trình chuyển đổi số của tỉnh Cà Mau.

Văn Đức - Nguyên Khang