Mỹ tiết kiệm số tiền khổng lồ khi tháo dỡ tàu sân bay hạt nhân USS Enterprise

Hải quân Mỹ đã ký hợp đồng trị giá 418 triệu USD để tiến hành tháo dỡ tàu sân bay chạy bằng năng lượng hạt nhân đầu tiên của họ - chiếc USS Enterprise (CVN-65).

Nhà thầu tiến hành công việc là NorthStar Maritime Dismantlement Services có trụ sở tại Vernon, Vermont. Được biết chi phí tháo dỡ cuối cùng đã thấp hơn khoảng 118 triệu USD so với dự toán ban đầu.

Chính thức đi vào biên chế năm 1961, USS Enterprise đã trở thành một con tàu độc nhất vô nhị khi đây là tàu sân bay duy nhất trong lịch sử được trang bị tới 8 lò phản ứng hạt nhân công suất nhỏ.

Giải pháp kỹ thuật này mang lại cho con tàu những đặc tính vượt trội, nâng cao độ tin cậy khi vận hành, nhưng đồng thời cũng làm phức tạp đáng kể việc tháo dỡ trong tương lai.

Trong hơn 5 thập kỷ phục vụ, tàu sân bay hạt nhân này đã tham gia vào nhiều sự kiện quan trọng trong lịch sử Hải quân Mỹ, được triển khai tới hầu hết các điểm nóng trên thế giới.

Con tàu từng tham gia chiến đấu trong cuộc Khủng hoảng tên lửa vùng Caribbean, triển khai tới khu vực châu Á - Thái Bình Dương, và sau vụ tấn công ngày 11/9/2001, nó liên tục tham gia các hoạt động trong cuộc chiến chống khủng bố toàn cầu.

Tàu sân bay hạt nhân Enterprise chính thức ngừng hoạt động vào năm 2012. Đến năm 2017, toàn bộ nhiên liệu của 8 lò phản ứng hạt nhân đã được tháo dỡ một cách an toàn.

Chiếc USS Enterprise sau đó nó vẫn nằm tại khu neo đậu của nhà máy đóng tàu Newport News ở Virginia nhiều năm, trong khi Hải quân Mỹ nỗ lực tìm kiếm phương pháp xử lý an toàn và tiết kiệm chi phí nhất.

Đáng chú ý là nhiều chuyên gia lịch sử quân sự và những người đam mê đã ủng hộ việc giữ lại chiếc tàu sân bay huyền thoại này như một hiện vật bảo tàng. Năm 2021, Hiệp hội Hạt nhân Mỹ thậm chí đã công nhận USS Enterprise là một "Di tích Lịch sử Hạt nhân".

Rất đáng tiếc khi Hải quân Mỹ đã từ bỏ ý tưởng này, họ kết luận do 8 lò phản ứng hạt nhân được tích hợp sâu vào cấu trúc thân tàu, chúng không thể được tháo dỡ một cách an toàn mà vẫn đảm bảo con tàu phù hợp để trưng bày như một viện bảo tàng nổi.

Khi công việc bắt đầu, tất cả vật liệu chế tạo tàu sân bay sẽ được phân loại cẩn thận. Thép thông thường và các kết cấu an toàn khác sẽ được lấy ra và tái chế.

Trong khi đó những vật liệu nguy hiểm, bao gồm chất thải phóng xạ mức độ thấp còn lại sau khi tháo dỡ lò phản ứng sẽ được đóng gói đặc biệt và đưa đến các cơ sở lưu trữ cũng như doanh nghiệp được cấp phép chuyên xử lý rác thải hạt nhân.

Dự kiến khoảng 35.000 tấn thép thu hồi từ việc tháo dỡ tàu CVN-65 sẽ được tái sử dụng, một phần trong số kim loại này dùng để chế tạo tàu kế nhiệm của nó, đó là hàng không chạy bằng năng lượng hạt nhân lớp Ford cũng mang tên USS Enterprise nhưng số hiệu là CVN-80.

Hải quân Mỹ khẳng định việc tháo dỡ tàu sân bay USS Enterprise sẽ là một dự án thử nghiệm nhằm phát triển công nghệ và quy trình cho việc loại biên các tàu sân bay hạt nhân lớp Nimitz trong tương lai rất gần.

Việt Dũng