Mỹ: Dự luật đánh thuế tài sản tỷ phú tại California đối mặt thách thức trước bầu cử

Đề xuất đánh thuế tài sản một lần ở mức 5% đối với các tỷ phú tại bang California đang đối mặt với cuộc vận động phản đối mạnh mẽ, trong bối cảnh một khảo sát mới công bố ngày 19/10 cho thấy tỷ lệ ủng hộ chỉ đạt 46%, so với 43% phản đối.

Kết quả khảo sát do Trung tâm Citrin thuộc Đại học California phối hợp với Politico thực hiện từ ngày 9-14/10, với 909 cử tri được xác định có khả năng đi bỏ phiếu. Khoảng 10% số người được hỏi chưa quyết định, trong khi dự luật cần nhận được đa số phiếu để được thông qua trong cuộc bầu cử ngày 3/11.

Dự luật 40 (Proposition 40) đề xuất áp dụng thuế một lần đối với những cư dân California có tài sản vượt 1 tỷ USD vào đầu năm 2026. Những người ủng hộ, đứng đầu là nghiệp đoàn Liên đoàn Công nhân Dịch vụ Quốc tế – Liên hiệp Công nhân Chăm sóc Sức khỏe miền Tây (SEIU-UHW), cho rằng khoản thuế có thể tạo nguồn thu lên tới 100 tỷ USD để bù đắp các khoản cắt giảm ngân sách y tế liên bang và duy trì những dịch vụ công thiết yếu.

Tuy nhiên, chiến dịch phản đối đã huy động hơn 300 triệu USD, vượt xa khoảng 40 triệu USD mà SEIU-UHW huy động và chi tiêu để vận động ủng hộ dự luật. Các nhà tài trợ lớn trong phe phản đối gồm đồng sáng lập Google Sergey Brin, cựu Giám đốc điều hành Google Eric Schmidt và doanh nhân tiền điện tử Chris Larsen. Ngoài ra, các dự luật khác trên lá phiếu, trong đó có Dự luật 42, được cho là có thể tạo cơ chế pháp lý nhằm vô hiệu hóa Dự luật 40 nếu cả hai được thông qua nhưng Dự luật 42 nhận được nhiều phiếu hơn.

Kết quả khảo sát cho thấy sự khác biệt đáng kể giữa các nhóm cử tri. Tỷ lệ ủng hộ đạt 64% ở nhóm tuổi 18–29 và 62% ở nhóm 30–44, nhưng chỉ đạt 28% ở nhóm từ 65 tuổi trở lên. Khoảng 58% người được hỏi cho rằng giới tỷ phú có đủ khả năng đóng góp thêm mà không cần tăng thuế đối với những người dân khác; 57% đánh giá việc sử dụng nguồn thu để hỗ trợ y tế và dịch vụ công là lý do thuyết phục để ủng hộ dự luật. Ngược lại, khoảng 2/3 cử tri đã đăng ký cho biết họ không tin khoản thuế được giới thiệu là chỉ thu một lần sẽ thực sự chỉ áp dụng một lần.

Dự luật cũng không nhận được sự ủng hộ của Thống đốc California Gavin Newsom, người cho rằng việc đánh thuế tài sản tỷ phú nên được thực hiện ở cấp liên bang thay vì riêng tại California. Ứng cử viên thống đốc thuộc Đảng Dân chủ Xavier Becerra cũng bày tỏ lập trường phản đối tương tự. Trong khi đó, SEIU-UHW khẳng định đề xuất nhằm bảo vệ khả năng tiếp cận dịch vụ y tế của cựu chiến binh, trẻ em và người cao tuổi. Nghiệp đoàn đồng thời đối mặt với tranh cãi liên quan đến các cáo buộc nhằm vào Chủ tịch Dave Regan, những cáo buộc mà ông và tổ chức bác bỏ.

Một khảo sát khác của Viện Chính sách Công California trong tháng 9 ghi nhận 52% cử tri có khả năng đi bỏ phiếu ủng hộ đề xuất đánh thuế tỷ phú, cao hơn kết quả khảo sát mới nhất. Tuy nhiên, hai cuộc khảo sát được thực hiện ở những thời điểm khác nhau. Với cuộc bỏ phiếu ngày 3/11 đang đến gần và phiếu bầu qua thư đã được gửi tới cử tri, kết quả cuối cùng sẽ phụ thuộc đáng kể vào lựa chọn của nhóm cử tri chưa quyết định và tỷ lệ tham gia bỏ phiếu thực tế.

Đoàn Hùng/vnanet.vn