Mỹ ấn định thời hạn phục vụ của tiêm kích thế hệ 6

Tuyên bố về mốc thời gian phát triển tiêm kích thế hệ 6 được đưa ra bởi ông Rob Wittman - Chủ tịch Tiểu ban lực lượng không quân và lục quân chiến thuật thuộc Ủy ban Quân sự Hạ viện, trong một hội nghị về các chương trình quốc phòng.

Theo vị nghị sĩ này, tỷ lệ cấp vốn hiện tại và những rủi ro công nghệ đang làm chậm quá trình sẵn sàng hoạt động của các nền tảng mới.

Tình hình này buộc Lầu Năm Góc phải xem xét lại chiến lược bảo trì phi đội khi cần nguồn kinh phí đáng kể để kéo dài tuổi thọ tiêm kích F-22 Raptor của Không quân và F/A-18E/F Super Hornet của Hải quân, đồng thời hiện đại hóa chúng một cách đáng kể.

Những bước đi trên theo đánh giá là cần thiết để đảm bảo tính liên tục của khả năng chiến đấu và duy trì "cầu nối công nghệ" cho đến khi các tiêm kích thế hệ 6 được triển khai đầy đủ.

Trong khuôn khổ chu kỳ ngân sách năm tài chính 2026, Bộ Quốc phòng Mỹ đã yêu cầu bổ sung 400 triệu đô la Mỹ để hỗ trợ nghiên cứu và phát triển máy bay F-47.

Số tiền này được tích hợp vào gói tài trợ NGAD tổng thể và nhằm hỗ trợ công việc của Boeing - công ty đã chính thức được công bố là người thắng thầu vào tháng 3/2025, đánh bại Lockheed Martin.

Tổng giá trị hợp đồng cho giai đoạn thiết kế, phát triển và sản xuất (EMD) hiện được ước tính là 20 tỷ đô la Mỹ. Chi phí dự kiến cho một chiếc F-47 sản xuất hàng loạt sẽ vào khoảng 300 triệu đô la Mỹ, vượt xa giá mua của F-35.

Không quân Mỹ dự định sẽ mua ít nhất 185 chiếc F-47 để thay thế hoàn toàn phi đội F-22 Raptor đã lỗi thời trong thập kỷ tới.

Bất chấp sự hoài nghi của Quốc hội về tiến độ vận hành, Thiếu tướng Dale White - Giám đốc chương trình, đã xác nhận kế hoạch cho chuyến bay thử nghiệm đầu tiên của nguyên mẫu vào năm 2028 vẫn không thay đổi. Các đặc điểm hiệu suất chính của máy bay bao gồm:

- Tích hợp các động cơ thích ứng trong khuôn khổ chương trình AETP (Chương trình Chuyển đổi Động cơ Tiên tiến), mang lại lực đẩy và hiệu quả sử dụng nhiên liệu cao hơn;

- Bán kính tác chiến ước tính hơn 1.000 hải lý (1.852 km), được tối ưu hóa cho các hoạt động trong khu vực Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương;

- Tốc độ hành trình siêu âm trên Mach 2, đi kèm đặc tính tàng hình được mở rộng; và có khả năng phối hợp hành động của một nhóm lên đến 1.000 UAV điều khiển bằng các yếu tố trí tuệ nhân tạo (khái niệm Máy bay chiến đấu cộng tác - CCA).

Việc triển khai chương trình máy bay chiến đấu thế hệ thứ sáu tiên tiến F/A-XX dành cho tàu sân bay đang gặp phải áp lực ngày càng tăng từ các ủy ban Quốc hội Mỹ liên quan đến Bộ Tư lệnh Hải quân.

Vào tháng 1/2026, các nhà lập pháp đã phê duyệt khoản tăng mạnh ngân sách nghiên cứu và phát triển cho chương trình này, nâng tổng kinh phí cho năm tài chính 2026 lên 972 triệu đô la Mỹ.

Con số này bao gồm thêm 897,3 triệu đô la Mỹ so với yêu cầu ban đầu của Lầu Năm Góc. Sự điều chỉnh đáng kể là do yêu cầu của Quốc hội về việc ngay lập tức kết thúc giai đoạn cạnh tranh và lựa chọn nhà thầu chính duy nhất để tiến hành phát triển toàn diện (EMD).

Theo các nhà lập pháp, tốc độ triển khai chương trình hiện tại tạo ra những rủi ro nghiêm trọng cho lực lượng không quân trên tàu sân bay do phi đội F/A-18E/F Super Hornet đã lỗi thời.

Nhiệm vụ chính của F/A-XX là đảm bảo ưu thế trên không và mở rộng phạm vi phòng không của các nhóm tác chiến tàu sân bay. Bán kính tác chiến mục tiêu của máy bay mới được đặt ở mức 850 hải lý (1.574 km).

Cự ly yêu cầu như vậy lớn hơn 25% so với khả năng của F-35C và cho phép các tàu sân bay hoạt động ngoài tầm bắn hiệu quả của các hệ thống tên lửa chống hạm đặt trên bờ của đối phương.

Dự án F/A-XX được coi là yếu tố cốt lõi của hệ thống mạng trung tâm tương lai thuộc Hải quân Mỹ, sẽ đóng vai trò nền tảng chính để điều khiển một loạt UAV và có kiến trúc mở để tích hợp các loại vũ khí tiên tiến như tên lửa siêu thanh và hệ thống năng lượng định hướng.

Tuy nhiên sự chậm trễ trong việc đạt được khả năng hoạt động đến giữa thập niên 2030 đang buộc Hải quân Mỹ phải đẩy nhanh các dự án kéo dài tuổi thọ và hiện đại hóa tổ hợp điện tử hàng không của F/A-18 Block III để bù đắp tiến độ bị kéo dài của việc đổi mới phi đội.

Bạch Dương