Meta nộp phạt 18 tỷ USD để dàn xếp các vụ kiện Facebook, Instagram

Theo Reuters, thỏa thuận được công bố ngày 26/8 giữa Meta (công ty mẹ của Facebook và Instagram) và 47 bang, đặc khu Columbia cùng các vùng lãnh thổ của Mỹ.

Động thái khép lại phiên tòa liên bang về các cáo buộc sản phẩm của công ty vi phạm luật bảo vệ quyền riêng tư trẻ em cấp liên bang và luật bảo vệ người tiêu dùng.

Trước khi đạt thỏa thuận, 4 bang California, Colorado, Kentucky và New Jersey dự kiến yêu cầu mức phạt dân sự gần 200 tỷ USD.

“Tâm điểm của vụ kiện này là bảo vệ trẻ em”, Tổng chưởng lý Colorado Phil Weiser nói. “Những gì chúng tôi đạt được trong thỏa thuận rất đáng kể và vượt xa bất kỳ biện pháp nào tòa án từng hoặc có khả năng yêu cầu”.

Bên ngoài văn phòng của Meta ở Los Angeles, California, Mỹ. (Ảnh: Reuters)

Theo thỏa thuận, trong 10 năm tới, Meta sẽ giới hạn thanh thiếu niên sử dụng Facebook và Instagram tối đa hai giờ mỗi ngày, đồng thời chặn truy cập từ 0h đến 6h nếu không có sự đồng ý của phụ huynh.

Hầu hết thông báo đẩy tới tài khoản thanh thiếu niên cũng bị tắt trong giờ học, từ 8h đến 15h. Meta phải tăng cường biện pháp ngăn trẻ tiếp cận nội dung giới hạn độ tuổi.

Các hạn chế có thể được siết thêm nếu Snapchat, TikTok và YouTube áp dụng những biện pháp bảo vệ tương tự.

Tuy nhiên, thỏa thuận không buộc Meta từ bỏ hệ thống đề xuất nội dung cá nhân hóa hay quảng cáo nhắm mục tiêu. Một số loại nội dung từng được chính các nhà nghiên cứu của Meta đánh giá là có vấn đề cũng không nằm trong phạm vi xử lý, trong đó có những bài đăng khiến người dùng Instagram cảm thấy tiêu cực về hình thể.

Meta không thừa nhận sai phạm khi đồng ý dàn xếp.

“Đảm bảo thanh thiếu niên có trải nghiệm an toàn và tích cực trên các nền tảng là yêu cầu bắt buộc đối với Meta”, công ty cho biết. “Chúng tôi muốn làm đúng điều này cho phụ huynh và thanh thiếu niên”.

Công ty cho biết các “bang tham gia thỏa thuận” sẽ nhận khoảng 12,7 tỷ USD, tương đương 70% tổng số tiền bồi thường, rải đều trong 10 năm tới.

5,3 tỷ USD còn lại sẽ được chi trả tiếp với điều kiện nền tảng YouTube của Google và TikTok cũng phải triển khai một số thay đổi nhất định trên ứng dụng.

Một số bang sẽ đưa tiền vào ngân sách chung, trong khi những nơi khác dành một phần để giải quyết các vấn đề sức khỏe tâm thần ở trẻ em.

James Speta, giáo sư luật tại Đại học Northwestern chuyên về chính sách viễn thông và Internet, đánh giá thỏa thuận sẽ thực sự thay đổi trải nghiệm của người dùng trẻ trên Facebook và Instagram.

“Meta và các công ty khác đã chịu áp lực phải thay đổi cách kinh doanh, bất kể họ có thua kiện hay không”, Speta nói. “Những hạn chế này sẽ thay đổi trải nghiệm trên Instagram và Facebook, đồng thời được thiết kế để giảm mức độ tương tác”.

Nhiều cáo buộc các nền tảng mạng xã hội của Meta được thiết kế gây nghiện cho trẻ em. (Ảnh minh họa: Shutterstock)

Vụ kiện diễn ra trong bối cảnh các mạng xã hội đối mặt hàng nghìn đơn kiện tại tòa án liên bang và tiểu bang Mỹ.

Các nguyên đơn gồm cá nhân, trường học, chính quyền địa phương và nhiều cơ quan công quyền, cáo buộc doanh nghiệp cố tình thiết kế sản phẩm gây nghiện cho trẻ em, góp phần gây ra các vấn đề như lo âu, trầm cảm và tự tử.

Trong vụ kiện vừa dàn xếp, 29 bang còn cáo buộc Meta vi phạm Đạo luật Bảo vệ Quyền riêng tư Trực tuyến của Trẻ em của Mỹ khi cố ý thu thập dữ liệu cá nhân của trẻ mà không có sự đồng ý của phụ huynh và sử dụng chúng để huấn luyện AI tạo sinh.

Meta từ lâu bác bỏ lập luận về “nghiện mạng xã hội”, cho rằng đây không phải tình trạng tâm thần được công nhận.

Không phải tất cả bang đều chấp nhận dàn xếp. New Mexico và Florida tiếp tục theo đuổi các vụ kiện riêng.

Tổng chưởng lý Florida James Uthmeier cho rằng số tiền các bang nhận được quá nhỏ so với những tổn hại mà các tính năng gây nghiện của Meta gây ra cho trẻ em và tuyên bố sẽ tiếp tục đưa công ty ra tòa.

Nhiều quốc gia đang tăng cường kiểm soát việc trẻ em sử dụng mạng xã hội. Australia đã cấm trẻ dưới 16 tuổi sử dụng mạng xã hội, trong khi Liên minh châu Âu đang gây sức ép buộc các nền tảng lớn thay đổi những tính năng có nguy cơ gây hại cho người dùng.

(Nguồn: Reuters)

Hoa Vũ