Máy bay không người lái MQ-1 Predator 'hồi sinh' sau 8 năm bị loại biên

Từng là biểu tượng của kỷ nguyên tác chiến bằng máy bay không người lái, MQ-1 Predator bị Không quân Mỹ chính thức loại biên năm 2018 sau nhiều năm tham chiến tại Afghanistan, Iraq và nhiều chiến trường khác.

Tuy nhiên, hành trình của máy bay không người lái MQ-1 Predator không kết thúc tại đó.

Thông tin mới được Hải quân Mỹ xác nhận cho thấy lực lượng này vẫn đang vận hành một số lượng đáng kể máy bay MQ-1 trong vai trò thử nghiệm và huấn luyện.

Những chiếc Predator cũ đã được chuyển giao cho Trung tâm Tác chiến Không quân Hải quân Mỹ (NAWCWD) từ năm 2019.

Theo Hải quân Mỹ, tổng cộng 20 máy bay MQ-1 đã được tiếp nhận từ Không quân và đổi tên thành NMQ-1B để phục vụ các nhiệm vụ mới.

Việc bổ sung tiền tố "N" trong tên gọi cho thấy những chiếc Predator này đã trải qua các sửa đổi đáng kể.

Trong hệ thống định danh quân sự Mỹ, ký hiệu này thường được sử dụng cho những nền tảng được cải biến phục vụ công tác nghiên cứu, thử nghiệm hoặc đánh giá công nghệ.

Khi MQ-1 bị loại biên, Không quân Mỹ vẫn còn hàng chục chiếc đủ điều kiện hoạt động. Hơn 50 máy bay đã bị tháo dỡ để lấy linh kiện dùng chung với máy bay không người lái MQ-9 Reaper.

Một số được đưa vào bảo tàng hoặc lưu kho dài hạn tại căn cứ Davis-Monthan ở bang Arizona.

Trong khi đó, 20 chiếc chuyển sang Hải quân Mỹ đã bước vào "cuộc đời thứ hai".

Giới chức Hải quân cho biết NMQ-1B hiện được sử dụng để hỗ trợ các hoạt động thử nghiệm và huấn luyện.

Dù không tiết lộ chi tiết cấu hình, nhiều chuyên gia cho rằng những chiếc Predator này có thể đã được cải tiến để mô phỏng nhiều loại mục tiêu khác nhau trên chiến trường hiện đại.

Một khả năng được nhắc tới là chúng có thể tái tạo tín hiệu radar, hồng ngoại hoặc tín hiệu điện tử của các loại máy bay, tên lửa hành trình và máy bay không người lái đối phương.

Điều này giúp quân đội Mỹ có phương tiện huấn luyện với chi phí thấp nhưng thời gian hoạt động dài và tính linh hoạt cao.

MQ-1 Predator vốn sở hữu nhiều ưu điểm phù hợp với nhiệm vụ này. Máy bay có khả năng hoạt động liên tục trong thời gian dài, dễ sửa đổi phần mềm và tích hợp các thiết bị thử nghiệm mới.

Phiên bản MQ-1B tiêu chuẩn còn được trang bị hai điểm treo dưới cánh, cho phép mang theo nhiều loại thiết bị chuyên dụng phục vụ các yêu cầu thử nghiệm khác nhau.

Ngoài vai trò mô phỏng mục tiêu, NMQ-1B cũng có thể tham gia giám sát các cuộc thử nghiệm tên lửa, làm trạm chuyển tiếp tín hiệu hoặc hỗ trợ đánh giá các hệ thống cảm biến mới.

Việc Hải quân Mỹ tiếp tục duy trì phi đội Predator diễn ra trong bối cảnh mối đe dọa từ máy bay không người lái ngày càng gia tăng trên toàn cầu.

Xung đột tại Ukraine, các cuộc đối đầu ở Trung Đông và sự phát triển nhanh chóng của công nghệ UAV đã khiến quân đội Mỹ phải đẩy mạnh các chương trình thử nghiệm liên quan tới phòng thủ chống máy bay không người lái, tác chiến tự động và hoạt động theo bầy đàn.

Một số chuyên gia cho rằng những chiếc Predator còn hoạt động có thể từng được sử dụng để nghiên cứu công nghệ phối hợp tác chiến giữa nhiều UAV, nền tảng đang trở thành xu hướng quan trọng trong chiến tranh hiện đại.

Dù chưa có bằng chứng xác nhận, đây được xem là giả thuyết hợp lý khi xét tới khả năng thích ứng và giá trị thử nghiệm của MQ-1.

Từ một khí tài từng mở đường cho cuộc cách mạng chiến tranh không người lái, MQ-1 Predator nay tiếp tục góp mặt trong những chương trình nghiên cứu công nghệ quân sự thế hệ mới của Mỹ.

Sau gần một thập kỷ kể từ ngày bị loại biên, "lão tướng" Predator vẫn chưa hoàn toàn biến mất khỏi bầu trời. Thay vào đó, nó đang âm thầm đóng góp cho những bước phát triển tiếp theo của chiến tranh hiện đại.

Việt Hùng