Mark Zuckerberg sắp dừng 'canh bạc' Metaverse?

Nhà sáng lập Meta, Mark Zuckerberg.

Gã khổng lồ công nghệ vừa thông báo sẽ dừng vận hành ứng dụng thực tế ảo Horizon Worlds trên nền tảng thực tế ảo (VR) vào tháng 6 tới. Giới quan sát cho rằng đây là tín hiệu từ bỏ của gã khổng lồ với metaverse, dự án từng được quảng bá là tương lai của Internet.

Quyết định được Meta đưa ra trong bối cảnh công ty liên tục cắt giảm nhân sự tại bộ phận Reality Labs, đơn vị phụ trách các dự án metaverse, nhằm tái cơ cấu và kiểm soát chi phí.

METAVERSE THUỞ BAN ĐẦU

Năm 2021, CEO Meta, Mark Zuckerberg, từng vẽ ra viễn cảnh về “vũ trụ số” nơi con người có thể gặp gỡ, làm việc và tương tác trong không gian ảo. Niềm tin vào tương lai đó lớn đến mức ông quyết định đổi tên Facebook thành Meta, cũng là lần đổi tên đầu tiên kể từ khi công ty được thành lập.

Tuy nhiên, sau hơn 5 năm cùng cả chục tỷ USD đầu tư, giấc mơ metaverse đang dần mờ nhạt trong chiến lược của tập đoàn.

Bộ phận Reality Labs, nơi gánh vác toàn bộ tham vọng VR và metaverse, cũng bị gọi bằng những cái tên không mấy tích cực, như “hố đốt tiền” của Meta. Kể từ năm 2020, đơn vị này được cho là đã ghi nhận khoản lỗ lũy kế gần 80 tỷ USD.

Theo kế hoạch, Horizon Worlds, nền tảng xã hội VR từng được phát triển cho dòng kính Meta Questm sẽ chính thức ngừng hoạt động trên thiết bị VR sau ngày 15/6/2026. Trước đó, ứng dụng này sẽ bị gỡ khỏi cửa hàng Quest vào cuối tháng 3.

Các quyền lợi dành cho người dùng như tín dụng Meta, trang phục số, hình đại diện hay các vật phẩm đã mua trong thế giới ảo cũng sẽ bị xóa bỏ. Dù vậy, Meta cho biết nền tảng này vẫn được duy trì dưới dạng ứng dụng trên thiết bị di động, thay vì trải nghiệm VR như ban đầu.

Metaverse thuở ban đầu được hình dung là không gian số ba chiều, nơi con người có thể gặp gỡ, làm việc, giải trí và thực hiện hầu hết các hoạt động như trong đời thực.

Để bước vào thế giới này, người dùng có thể cần các thiết bị thực tế ảo như Meta Quest. Trong chiến lược đó, Horizon Worlds, ra mắt năm 2021, được xem là phiên bản metaverse giàu tham vọng của Meta Platforms.

Ban đầu, nền tảng này chỉ hoạt động trên hệ sinh thái Quest VR. Đến tháng 9/2023, Meta buộc phải mở rộng sang thiết bị di động nhằm thu hút thêm người dùng không sở hữu kính VR. Điều này đã được xem là dấu hiệu sớm cho thấy tham vọng metaverse đang gặp rào cản về tiếp cận đại chúng.

Dù vậy, Horizon Worlds chưa bao giờ đạt được quy mô như kỳ vọng. Lượng người dùng hoạt động hàng tháng được cho là chỉ dừng ở mức vài trăm nghìn. Không gian ảo của nền tảng cũng bị đánh giá thiếu sức hút, trải nghiệm nghèo nàn và các lỗi kỹ thuật kéo dài.

Trong khi đó, bộ phận Reality Labs, nơi gánh vác toàn bộ tham vọng VR và metaverse, cũng bị gọi bằng những cái tên không mấy tích cực, như “hố đốt tiền” của Meta. Kể từ năm 2020, đơn vị này được cho là đã ghi nhận khoản lỗ lũy kế gần 80 tỷ USD.

ÁP LỰC TÀI CHÍNH KHIẾN META PHẢI ĐIỀU CHỈNH CHIẾN LƯỢC

Tháng 1 năm nay, Meta cắt giảm hơn 1.000 nhân sự tại Reality Labs trong một đợt tái cấu trúc quy mô lớn. Song song đó, chi phí đầu tư cho AI cũng ngày càng tăng, với nhiều dự báo cho rằng công ty có thể tiếp tục cắt giảm tới hàng chục nghìn lao động trong thời gian tới.

Vasuman Moza, cựu nhân sự Reality Labs, cho rằng nguyên nhân sâu xa đến từ cách vận hành. Theo anh, quản lý cấp trung của bộ phận đã không nắm bắt được nhu cầu thực sự của người dùng, đặc biệt là giới trẻ.

Dù vậy, Meta lại đang tìm thấy điểm sáng ở các sản phẩm khác. Dòng kính thông minh Ray-Ban Meta Smart Glasses ghi nhận doanh số hơn 7 triệu chiếc. Đây là kết quả thực tế hơn nhiều so với thế giới ảo đầy tham vọng.

Cùng lúc, Meta đang dồn lực cho AI, thông qua các dự án phát triển tại Phòng thí nghiệm Siêu trí tuệ (MSL). Tuy nhiên, thực tế, ở lĩnh vực này, công ty cũng chưa có bước tiến trọn vẹn. Mô hình AI mới mang tên “Avocado” được cho là đã phải trì hoãn ra mắt do không vượt qua các bài kiểm tra nội bộ.

Đáng chú ý, Meta mới đây đã thâu tóm nền tảng mạng xã hội thuần AI Moltbook, với mục tiêu đưa đội ngũ này về MSL để phát triển các hệ thống AI tác nhân - hướng đi được xem là thực tế hơn so với giấc mơ metaverse trước đây.

Bạch Dương