Cấp mã định danh bất động sản: Tránh 'đầu cơ, thổi giá'

Từ ngày 1-3, từng sản phẩm BĐS sẽ được cấp mã định danh điện tử theo Nghị định 357/2025 của Chính phủ. ThS Ngô Gia Hoàng, giảng viên Trường Đại học Luật TPHCM, phân tích, 2 nhóm đối tượng chính được gắn mã định danh là nhà ở và diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng như văn phòng, sàn thương mại, dịch vụ…

Khách hàng tìm hiểu một dự án bất động sản tại phường Phước Thắng, TPHCM. ẢNH: HOÀNG HÙNG

Theo đó, mã định danh được tạo lập tự động trên Hệ thống thông tin, cơ sở dữ liệu về nhà ở và thị trường BĐS. “Quy định nêu rõ trách nhiệm của Sở Xây dựng là cơ quan thực hiện việc gắn mã định danh đối với sản phẩm thuộc phạm vi quản lý trên địa bàn. Đối với sản phẩm là nhà ở hình thành trong tương lai, Sở Xây dựng thực hiện gắn mã định danh tại thời điểm ban hành văn bản thông báo nhà ở đủ điều kiện được bán. Đối với phần diện tích sàn xây dựng trong công trình xây dựng, mã định danh được gắn tại thời điểm ban hành kết quả thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi đầu tư xây dựng. Trước mắt, việc cấp mã định danh tập trung vào các sản phẩm BĐS hình thành từ dự án đầu tư xây dựng nhằm mục đích kinh doanh BĐS”, ThS Ngô Gia Hoàng chia sẻ.

Ông Nguyễn Tiến Dũng, Chủ tịch HĐQT kiêm Tổng Giám đốc Công ty CP BĐS Savista, cho rằng, việc gắn mã định danh BĐS đặt ra yêu cầu doanh nghiệp phải chuẩn hóa pháp lý từ đầu và quản trị dự án bài bản, chuyên nghiệp. Thông tin về sản phẩm có pháp lý rõ ràng thì những dự án “ma” sẽ bị xóa sổ, như vậy khách hàng đã được chọn lọc sản phẩm ngay từ đầu. Khi đó các chủ đầu tư buộc phải nâng cao uy tín thương hiệu, tài sản có mã định danh được định giá chuẩn, dễ tiếp cận vốn vay tín dụng.

Theo các chuyên gia BĐS, việc định danh thực chất là để quản lý sản phẩm đầu ra của các dự án BĐS, giúp minh bạch hóa thị trường BĐS sơ cấp, định vị chính xác từng sản phẩm ngay từ khi “nằm trên giấy” (giai đoạn đủ điều kiện bán hoặc thẩm định thiết kế). Đối với nhà ở, công trình do hộ gia đình, cá nhân tự xây dựng đơn lẻ (không thuộc dự án) thì nghị định chưa quy định việc cấp mã định danh điện tử. Đối với loại hình này, việc quản lý vẫn dựa trên thửa đất và Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất, quyền sở hữu tài sản gắn liền với đất truyền thống (sổ hồng).

Trong khi đó, GS-TSKH Đặng Hùng Võ, nguyên Thứ trưởng Bộ TN-MT (nay là Bộ NN-MT), nhận định, gắn mã định danh từng sản phẩm BĐS là việc sắp xếp một cách trật tự các đơn vị BĐS để quản lý tốt hơn, thông tin về sản phẩm công khai, minh bạch hơn. Đây cũng là công cụ để trị đầu cơ, tăng giá. Ngoài ra, khi được định danh, cơ quan quản lý nhà nước có thể nắm được năm nay có bao nhiêu BĐS, các BĐS dùng vào việc gì, BĐS nào mang tính chất trữ tiền, đầu cơ… Đây cũng là cơ sở để cơ quan quản lý nhà nước hoạch định một hệ thống chính sách cho thị trường BĐS trong thời gian tiếp theo.

“Khi hệ thống dữ liệu được hoàn chỉnh, cộng thêm áp dụng trí tuệ nhân tạo thì việc quản lý vận hành mã định danh BĐS là việc quá đơn giản. Vấn đề lớn nhất là chúng ta có đưa tất cả BĐS vào hệ thống để quản lý hay không. Chính vì thế, việc áp dụng gắn mã định danh BĐS có thành công hay không hoàn toàn phụ thuộc vào ý chí con người”, GS-TSKH Đặng Hùng Võ chia sẻ.

THANH HIỀN