Luật Dầu khí (sửa đổi) cần cắt giảm các khâu trung gian, đảm bảo năng lượng cho phát triển

Phiên họp thẩm tra sơ bộ dự án Luật Dầu khí (sửa đổi)

Ngày 7/7, Để chuẩn bị nội dung báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội, cho ý kiến tại Phiên họp thứ tư (tháng 7/2026), Thường trực Ủy ban Kinh tế và Tài chính của Quốc hội tổ chức Phiên họp thẩm tra sơ bộ dự án Luật Dầu khí (sửa đổi) do Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi chủ trì.

Cùng tham dự còn có các Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính: Nguyễn Ngọc Bảo, Nguyễn Hữu Toàn; Ủy viên là ĐBQH hoạt động chuyên trách tại Ủy ban Kinh tế và Tài chính; đại diện Thường trực các Ủy ban của Quốc hội; Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long; Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Công nghiệp - Năng lượng Quốc gia Việt Nam (Petrovietnam) Lê Ngọc Sơn và Phó Tổng Giám đốc Petrovietnam Vũ Đào Minh.

Phát biểu tại phiên họp, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi nhấn mạnh, đối với các nội dung có tính chất biến động theo thời gian tinh thần sửa Luật Dầu khí lần này là xây dựng “Luật khung”, để quy định rõ thẩm quyền hướng dẫn và điều hành công việc cho Chính phủ, Thủ tướng Chính phủ nhằm lược bỏ các khâu trung gian không cần thiết; Tạo khung pháp lý thông thoáng, không tạo thêm vướng mắc mới. Đồng thời, cùng với các luật liên quan hoàn thiện khung pháp lý đồng bộ, tạo nền tảng bảo đảm an ninh, an toàn năng lượng, đáp ứng yêu cầu cung ứng đầy đủ năng lượng phục vụ phát triển kinh tế - xã hội.

Do đó, Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Phan Văn Mãi yêu cầu rà soát kỹ lưỡng nhằm giảm bớt các tầng nấc trung gian, việc phân cấp, phân quyền cần được định hình rõ ràng trong thiết kế luật này. Ông Phan Văn Mãi cũng thẳng thắn chỉ ra thực trạng quy trình hiện nay còn qua nhiều khâu trung gian từ các Bộ, ngành đến các đơn vị trực thuộc gây khó khăn trong công tác thực thi.

Theo lộ trình, dự thảo Luật sẽ được báo cáo Ủy ban Thường vụ Quốc hội ngay trong tuần này. Sau khi tiếp thu ý kiến đóng góp, các cơ quan chức năng sẽ hoàn thiện bộ hồ sơ chất lượng nhất để gửi tới các đại biểu Quốc hội.

Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long: Dự thảo làm rõ vai trò quản lý thống nhất của Chính phủ và quy định chức năng, quyền hạn của Petrovietnam trong điều tra cơ bản và hoạt động dầu khí

Trình bày Tờ trình dự án Luật Dầu khí (sửa đổi), Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long nhấn mạnh việc sửa đổi toàn diện Luật là yêu cầu cấp thiết nhằm đáp ứng mục tiêu phát triển ngành năng lượng tự chủ, bảo đảm an ninh năng lượng và thực hiện chủ trương đẩy mạnh phân cấp, phân quyền. Dù Luật Dầu khí năm 2022 đã tạo nền tảng pháp lý quan trọng, nhiều quy định đã bộc lộ hạn chế trước yêu cầu phát triển chuỗi giá trị dầu khí, năng lượng ngoài khơi và chuyển dịch năng lượng.

Dự thảo Luật gồm 12 chương, 62 điều, tập trung vào 5 nhóm chính sách lớn: đơn giản hóa thủ tục, tăng cường phân cấp, phân quyền; hoàn thiện cơ chế hợp đồng dầu khí; bổ sung chính sách ưu đãi đầu tư; phát triển chuỗi giá trị dầu khí và năng lượng ngoài khơi; xây dựng khung pháp lý về giảm phát thải, thu giữ và lưu trữ carbon (CCS). Đồng thời, Dự thảo làm rõ vai trò quản lý thống nhất của Chính phủ và quy định chức năng, quyền hạn của Petrovietnam trong điều tra cơ bản và hoạt động dầu khí.

Tại phiên họp, các đại biểu tập trung góp ý vào các nhóm vấn đề lớn của dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi). Trọng tâm là làm rõ phạm vi điều chỉnh, nội hàm chuỗi giá trị dầu khí, năng lượng ngoài khơi và hoạt động thu giữ, lưu trữ carbon (CCS), bảo đảm thống nhất với các luật liên quan. Các ý kiến cũng đề nghị đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đi đôi với cơ chế giám sát, tăng cường yêu cầu về an ninh, quốc phòng trong hoạt động dầu khí. Đồng thời, nhiều đại biểu kiến nghị bổ sung cơ chế ưu đãi cho khai thác mỏ nhỏ, mỏ cận biên, ứng dụng khoa học - công nghệ nâng cao hệ số thu hồi dầu, đơn giản hóa thủ tục đầu tư và hoàn thiện quy định về quản lý Quỹ Thu dọn công trình dầu khí.

Phó Tổng Giám đốc Petrovietnam Vũ Đào Minh đã nêu lên một số kiến nghị của Petrovietnam tại Dự thảo Luật: Làm rõ vai trò của Tập đoàn là đại diện nước chủ nhà theo ủy quyền, thực hiện nhiệm vụ chính trị tách bạch với hoạt động kinh doanh; đồng thời xây dựng cơ chế tài chính riêng cho các nhiệm vụ quốc gia, khôi phục Quỹ rủi ro thăm dò để hỗ trợ điều tra cơ bản và phát triển các lĩnh vực năng lượng mới. Bên cạnh đó, Petrovietnam đề xuất hoàn thiện cơ chế quản lý Quỹ thu dọn công trình dầu khí theo nguyên tắc đây là nguồn tiền ký gửi của nhà đầu tư; đồng thời kiến nghị bổ sung các quy định về điện gió ngoài khơi và thu giữ, lưu trữ carbon (CCS) có liên quan đến hoạt động dầu khí để đáp ứng yêu cầu chuyển dịch năng lượng và bảo đảm an ninh năng lượng.

Chủ tịch HĐTV Petrovietnam Lê Ngọc Sơn: Cần tách bạch rõ nhiệm vụ chính trị và nhiệm vụ kinh doanh của Tập đoàn

Chủ tịch HĐTV Petrovietnam Lê Ngọc Sơn cũng nhấn mạnh cần tách bạch rõ nhiệm vụ chính trị và nhiệm vụ kinh doanh của Tập đoàn. Theo ông, Petrovietnam đang thực hiện nhiều nhiệm vụ chính trị theo yêu cầu của Nhà nước, không lợi nhuận và chịu đầy đủ trách nhiệm trong quá trình triển khai. Do đó, cần có cơ chế phù hợp để bảo đảm hài hòa giữa các trách nhiệm được giao.

Tiếp thu ý kiến góp của các đại biểu, Thứ trưởng Bộ Công Thương Nguyễn Hoàng Long cho biết, dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi) sẽ tiếp tục đẩy mạnh phân cấp, phân quyền theo chủ trương của Chính phủ nhằm rút ngắn thời gian xử lý thủ tục. Theo đó, các thủ tục kỹ thuật như ký, gia hạn hợp đồng dầu khí, tìm kiếm thăm dò, phát triển mỏ sẽ được phân cấp tối đa cho Petrovietnam, đi kèm cơ chế hậu kiểm. Việc đẩy mạnh phân cấp, giao quyền thể hiện sự tin tưởng của Nhà nước đối với Petrovietnam và đây cũng là nhiệm vụ chính trị nặng nề của Tập đoàn.

Kết luận phiên họp, Phó Chủ nhiệm Ủy ban Kinh tế và Tài chính Nguyễn Ngọc Bảo đề nghị khẩn trương hoàn thiện dự thảo Luật Dầu khí (sửa đổi) bằng việc thể chế hóa đầy đủ các nghị quyết, kết luận của Đảng, đổi mới tư duy lập pháp theo hướng đẩy mạnh phân cấp phân quyền, xây dựng các cơ chế ưu đãi đột phá cho khai thác tận thu và quản lý chặt chẽ các nguồn lực tài chính chiến lược nhằm tạo động lực phát triển mới cho ngành.

Phương Thảo