Luật 36/2024/QH15: Mang lại kết quả tích cực, nâng cao ý thức người dân

Nâng cao ý thức của người tham gia giao thông

Sau gần 1 năm triển khai thực hiện Luật và các văn bản hướng dẫn thi hành, với sự đồng tình ủng hộ của nhân dân, tình hình trật tự, an toàn giao thông đường bộ đã đạt được kết quả tích cực, tai nạn giao thông, ùn tắc giao thông đã được kiềm chế; ý thức của người tham gia giao thông, đặc biệt là ở các thành phố lớn đã được nâng cao, bước đầu hình thành văn hóa tham gia giao thông văn minh, hiện đại.

Người dân đã ý thức và tự giác chấp hành các quy định của Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15.

Anh Đoàn Đình Phong (phường Bỉm Sơn, Thanh Hóa) đánh giá, sau khi Luật Trật tự, An toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 được ban hành và từng bước triển khai, tình hình trật tự an toàn giao thông đã có những chuyển biến tích cực. Trước đây, vi phạm giao thông diễn biến phức tạp, nhiều vụ tai nạn nghiêm trọng liên tiếp xảy ra khiến người dân lo lắng. Một trong những nguyên nhân chính là ý thức người điều khiển phương tiện chưa cao, trong khi chế tài xử phạt chưa đủ mạnh để răn đe.

“Cơ chế trừ điểm giấy phép lái xe mà Luật 36 đưa vào áp dụng là bước đi mang tính nhân văn nhưng vẫn rất hiệu quả. So với biện pháp tước GPLX như trước đây, trừ điểm vừa tăng tính quản lý, vừa tạo cơ hội cho người lái xe sửa sai và tiếp tục duy trì công việc nếu họ tuân thủ tốt pháp luật. Khi bị trừ điểm, người lái buộc phải tự ý thức và thay đổi hành vi để không tiếp tục vi phạm. Nếu vi phạm nhiều lần dẫn đến hết điểm, họ phải học lại – đây là cơ chế sàng lọc rõ ràng và công bằng.

Quy định này không chỉ tác động trực tiếp đến ý thức tham gia giao thông mà còn tạo hiệu ứng lan tỏa mạnh. Người lái xe sẽ quan tâm đến số điểm còn lại trên GPLX, từ đó tự điều chỉnh hành vi để tránh vi phạm. Mặt khác, doanh nghiệp vận tải có thêm tiêu chí đánh giá tài xế, góp phần nâng cao chất lượng đội ngũ lái xe chuyên nghiệp.

Bên cạnh sự nhân văn, trừ điểm GPLX còn giúp cơ quan quản lý Nhà nước theo dõi, đánh giá chính xác mức độ vi phạm của từng cá nhân, từ đó dự báo và phòng ngừa rủi ro tốt hơn. Khi hệ thống đi vào vận hành đồng bộ, Luật 36/2024/QH15 được kỳ vọng góp phần giảm đáng kể tai nạn giao thông, nâng cao văn hóa giao thông và bảo đảm an toàn cho cộng đồng”, anh Phong chia sẻ.

Nền tảng pháp lý rõ ràng, hiện đại và phù hợp thực tiễn

Luật sư Nguyễn Thị Trâm, Đoàn luật sư TP Hà Nội, cho rằng việc triển khai Luật Trật tự, An toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 trong thời gian tới sẽ tạo ra những chuyển biến mạnh mẽ và toàn diện trong công tác bảo đảm an toàn giao thông. Luật mới lần đầu tiên hệ thống hóa đầy đủ các quy định liên quan đến người tham gia giao thông, quy tắc ứng xử, kiểm soát vi phạm và trách nhiệm của lực lượng chức năng, từ đó tạo nền tảng pháp lý rõ ràng, hiện đại và phù hợp thực tiễn.

Cảnh sát giao thông kiểm tra giấy tờ giao thông trên môi trường điện tử, chỉ cần mã định danh cá nhân.

Cơ chế trừ điểm giấy phép lái xe và tăng cường ứng dụng công nghệ trong giám sát giao thông là hai yếu tố then chốt giúp nâng cao ý thức người dân. Các biện pháp này vừa mang tính răn đe, vừa mang tính giáo dục, buộc người điều khiển phương tiện phải tự điều chỉnh hành vi nếu không muốn bị trừ điểm hoặc buộc phải học lại. Khi ý thức được cải thiện, nguy cơ vi phạm và tai nạn giao thông chắc chắn giảm đáng kể.

Bên cạnh đó, việc luật hóa nhiều quy định về an toàn cho nhóm dễ bị tổn thương như trẻ em, người đi bộ và người cao tuổi cũng góp phần nâng cao tính nhân văn trong quản lý giao thông. Quy định yêu cầu phương tiện kinh doanh vận tải lắp thiết bị giám sát hành trình, camera ghi hình lái xe và khoang hành khách giúp tăng cường minh bạch, hỗ trợ cơ quan chức năng xử lý vi phạm và nâng cao trách nhiệm của doanh nghiệp vận tải.

Luật sư Nguyễn Thị Trâm nhận xét: "Luật 36/2024/QH15 khi được triển khai đồng bộ sẽ góp phần giảm tai nạn, giảm ùn tắc, ngăn ngừa các hành vi nguy hiểm trên đường, đồng thời xây dựng môi trường giao thông văn minh, hiện đại. Đây là bước tiến quan trọng trong nỗ lực hoàn thiện hệ thống pháp luật về giao thông đường bộ và đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế – xã hội trong giai đoạn mới”.

Theo một chuyên gia giao thông, việc ban hành và triển khai Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ số 36/2024/QH15 được đánh giá là bước tiến quan trọng trong công tác bảo đảm trật tự, an toàn giao thông. Luật đã tách bạch rõ nội dung quản lý trật tự, an toàn giao thông với quản lý hạ tầng, đồng thời quy định cụ thể hơn về trách nhiệm của các cơ quan chức năng và người tham gia giao thông, qua đó tạo cơ sở pháp lý đồng bộ, góp phần nâng cao hiệu lực quản lý nhà nước và hình thành ý thức chấp hành pháp luật bền vững trong cộng đồng.

Huy Trung