Loại na đặc sản mọc trên núi đá có gì đặc biệt mà được nhiều người tiêu dùng tìm mua đến vậy?

Những ngày tháng 8, tại các cửa hàng hoa quả, siêu thị, chợ dân sinh và 'chợ mạng' bày bán nhiều trái na tươi ngon. Loại quả này được người tiêu dùng ưa chuộng bởi hương vị đặc trưng, ngọt đậm và có tác dụng tốt đối với sức khỏe. Theo chia sẻ của tiểu thương, hiện nay trên thị trường xuất hiện nhiều giống na có nguồn gốc khác nhau, tuy nhiên, một mặt hàng được ưa chuộng hơn cả chính là những trái na dai Đồng Bành.

Na dai Đồng Bành được trồng nhiều ở Lạng Sơn. Giống na này thuộc loại ngon có tiếng mà chỉ những người sành ăn mới biết đến vì món đặc sản này số lượng không có nhiều. Na dai Đồng Bành được trồng trên những ngọn núi đá cao vì vậy mới cho ra có hương vị thơm ngon, không lẫn với bất kì loại na nào.

Na đang vào mùa nên được bày bán nhiều trên thị trường.

Na dai Đồng Bành thơm ngon, ngọt đậm và có ít vị chua. Để hái được những quả na người dân phải leo lên núi hàng giờ đồng hồ. Thông thường cây na sau khi trồng được khoảng 3 năm thì sẽ cho thu hoạch vụ đầu tiên. Mùa vụ của na dai Đồng Bành bắt đầu từ tháng 6 đến hết tháng 9 dương lịch. Sau khi thụ phấn khoảng 2 tháng là na đã được thu hoạch.

Theo các tiểu thương, để hái được na dai Đồng Bành người dân nơi đây phải chế tạo ra những chiếc ròng rọc chạy từ trên cao xuống tận chân núi. Quả na hái xong sẽ được tập kết ngay tại chân núi. Sau đó, các chủ vườn sẽ phân loại na theo kích cỡ, đóng vào thùng xốp có lót lá, giấy báo cẩn thận rồi được chất lên xe tải để vận chuyển đi khắp các tỉnh miền Bắc. 

Tùy thuộc vào kích thước và chất lượng của quả na sẽ có giá bán khác nhau.

Quả na sau khi hái chín rất nhanh, có khi chỉ vài giờ đã chín mềm, nên không thể mang đi các tỉnh quá xa. Điều đặc biệt là na được trồng hoàn toàn tự nhiên, không sử dụng chất kích thích, hóa chất ủ chín, an toàn cho khách hàng sử dụng. Hiện tại, na dai Đồng Bành được rao bán từ 25.000 – 150.000 đồng/kg (tùy chất lượng và kích thước quả).

"Xã Chi Lăng (Lạng Sơn) được coi là vựa na lớn nhất cả nước, nơi này có 2 khu vực trồng na nổi tiếng đó là na bở ở khu vực Đồng Mỏ và na dai khu vực Đồng Bành cũ.

Quả na dai có vỏ mềm, màu xanh, thịt trắng lại ít hạt. Loại na này có ưu điểm là ăn ngọt, để được lâu, không dễ nát, dễ bóc vỏ, múi na nhằn dễ tróc ra khỏi hạt và khi ăn có cảm giác các múi cũng dai hơn.

Tùy thuộc vào kích cỡ của quả na, tiểu thương sẽ phân loại để có giá bán hợp lý nhất, ví dụ loại 2 - 3 - 4 quả/kg sẽ có giá khác với loại 5 - 6 quả/kg.

Hiện tại thì na dai Đồng Bành vẫn là mặt hoa quả bán chạy nhất. So với những loại na khác trên thị trường thì giá của na Đồng Bành bao giờ cũng cao hơn và luôn giữ ở mức ổn định. Vào thời điểm đầu mùa, giá của loại na này tương đối cao, có thể lên tới hơn 100.000 đồng/kg, nhiều hôm không có hàng để bán vì số lượng có hạn. Tuy nhiên, càng vào chính vụ giá na càng 'mềm', nhờ đó mà dễ tiếp cận với đại đa số người tiêu dùng hơn.

Để chọn được những trái na ngon, người mua hàng nên lựa quả na có vỏ mỏng, mắt nở và phẳng, hơi nứt nhưng vẫn còn cuống, đó là na chín cây, ăn ngọt và thơm. Tránh chọn những quả na quá mềm, có vết thâm bên ngoài, đó là na non, bị ép chín, ủ hóa chất độc hại, vị vừa nhạt lại nhiều hạt.

Na dai Lạng Sơn đang được nhiều người tiêu dùng ưa chuộng bởi hương vị thơm ngon đặc trưng.

Với những quả na có nhiều vết nứt nẻ, va chạm và ở các vết đó có dấu hiệu chảy nước, tuyệt đối không chọn bởi na ăn sẽ không ngon, vị ủng, có thể bị ủ hóa chất kích chín.

Về mùi vị, với những quả na chín tự nhiên không ngâm thuốc thì có mùi thơm dịu, ăn có vị ngọt mát. Trong khi đó, na ngâm hóa chất để chín ép rất nhạt, ăn bị sượng và không có mùi vị đặc trưng của na.

Về hình dáng, màu sắc, mùi vị na ủ hóa chất, kích chín, sẽ có màu sắc không tự nhiên, tuy nhiên quả nào cũng đều tăm tắp, không có vết nứt, cuống bị gẫy, vỏ khó bóc", anh Nguyễn Mạnh (chủ cửa hàng hoa quả sạch tại Hà Nội) cho biết.

Na đang là mặt hàng hoa quả nhận được nhiều sự quan tâm của người tiêu dùng.