Liên kết 'Ba nhà': Đã đến lúc đo bằng sản phẩm

Ngày 10/7, Đại học Đà Nẵng chủ trì, phối hợp với UBND thành phố Đà Nẵng tổ chức Hội thảo "Đẩy mạnh gắn kết Ba nhà (Nhà nước - Đại học - Doanh nghiệp) thực chất, hiệu quả góp phần phát triển đất nước trong kỷ nguyên vươn mình" trong khuôn khổ "Tuần lễ Kinh tế - Tài chính và Công nghệ Đà Nẵng năm 2026".

Hội thảo nhằm góp phần triển khai thực hiện Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 71-NQ/TW của Bộ Chính trị về đột phá giáo dục và đào tạo.

Đồng thời, đây cũng là diễn đàn kết nối các nhà lãnh đạo, nhà quản lý, chuyên gia, nhà khoa học và doanh nghiệp trong nước, quốc tế để thúc đẩy hợp tác giữa Nhà nước, đại học và doanh nghiệp trong đào tạo, phát triển nguồn nhân lực, nghiên cứu khoa học, chuyển giao công nghệ, đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp.

Chuyển liên kết "Ba nhà" từ chủ trương thành hành động thực chất

Hội thảo thu hút khoảng 300 đại biểu, trong đó có đại diện các cơ quan Trung ương, Bộ Giáo dục và Đào tạo, lãnh đạo các địa phương, các trường đại học, viện nghiên cứu, doanh nghiệp, hiệp hội cùng các chuyên gia đến từ hơn 10 quốc gia như: Pháp, Đức, Ý, Nhật Bản, Hàn Quốc, Canada và Australia.

Các đại biểu tham dự hội thảo.

Các tham luận tập trung vào nhiều nội dung như cơ chế thúc đẩy hợp tác ba nhà trong đào tạo và nghiên cứu; mô hình hỗ trợ sinh viên thực tập, học kỳ doanh nghiệp; cơ chế đặt hàng đào tạo, nghiên cứu và phát triển; xây dựng hệ sinh thái số kết nối giữa nhà trường và doanh nghiệp; hợp tác thực hiện các mục tiêu phát triển bền vững và trách nhiệm xã hội.

Phát biểu tại hội thảo, PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ - Giám đốc Đại học Đà Nẵng cho rằng, mặc dù chủ trương gắn kết ba nhà đã được quan tâm nhiều năm qua, song thực tiễn vẫn còn nhiều điểm nghẽn cần tháo gỡ. Ở nhiều nơi, hợp tác vẫn nặng tính sự kiện, dừng ở ký kết mà thiếu cơ chế triển khai, nguồn lực, đầu mối điều phối và các chỉ số đánh giá cụ thể.

Theo ông, trong đào tạo, doanh nghiệp chưa tham gia sâu vào quá trình xây dựng chương trình, giảng dạy và đánh giá năng lực người học, làm gia tăng khoảng cách giữa đào tạo với nhu cầu thị trường lao động trong bối cảnh chuyển đổi số, trí tuệ nhân tạo và tự động hóa diễn ra mạnh mẽ.

Trong nghiên cứu khoa học và chuyển giao công nghệ, các cơ chế về đặt hàng, tài chính, sở hữu trí tuệ, chia sẻ lợi ích và thương mại hóa kết quả nghiên cứu vẫn chưa đủ rõ ràng để tạo sức hút cho hợp tác lâu dài.

Lấy sản phẩm và giá trị tạo ra làm thước đo của mô hình Triple Helix

Theo PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ, để mô hình hợp tác ba nhà vận hành thực chất, doanh nghiệp cần trở thành trung tâm của hệ sinh thái đổi mới sáng tạo, là nơi đặt hàng, tiếp nhận, ứng dụng và thương mại hóa kết quả nghiên cứu.

PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ - Giám đốc Đại học Đà Nẵng phát biểu tại hội thảo.

Các trường đại học và đội ngũ nhà khoa học phải tập trung giải quyết những bài toán thực tiễn của đất nước, địa phương và doanh nghiệp, lấy hiệu quả ứng dụng, chuyển giao và thương mại hóa làm thước đo quan trọng. Trong khi đó, Nhà nước giữ vai trò kiến tạo thể chế, điều phối nguồn lực, hoàn thiện chính sách và đổi mới cơ chế tài chính nhằm tạo điều kiện thuận lợi cho hoạt động đào tạo, nghiên cứu khoa học và đổi mới sáng tạo.

Trên cơ sở đó, Giám đốc Đại học Đà Nẵng đề xuất một số định hướng chiến lược để thúc đẩy hợp tác ba nhà như: thể chế hóa tam giác hợp tác nhằm xây dựng cơ chế vận hành rõ ràng, trách nhiệm minh bạch; đổi mới mô hình đào tạo nhân lực chất lượng cao với sự tham gia thực chất của doanh nghiệp thông qua các chương trình "học kỳ doanh nghiệp", "học - làm", xây dựng không gian đổi mới sáng tạo tích hợp ngay trong các trường đại học...

Theo PGS.TS Nguyễn Ngọc Vũ, điều quan trọng không còn là khẳng định sự cần thiết của liên kết ba nhà mà phải trả lời bằng những kết quả cụ thể như công nghệ nào được làm chủ, doanh nghiệp nào phát triển, ngành nào nâng cao năng suất, người dân được hưởng lợi ra sao và tăng trưởng kinh tế được đóng góp như thế nào. Đó mới là thước đo có giá trị của mô hình hợp tác này.

Phát biểu tại hội thảo, Phó Chủ tịch UBND thành phố Đà Nẵng Hồ Quang Bửu cho biết, trong giai đoạn phát triển mới, Đà Nẵng xác định khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số là động lực then chốt.

Thành phố đang triển khai nhiều định hướng lớn như xây dựng Trung tâm tài chính quốc tế, phát triển Khu thương mại tự do, thúc đẩy các ngành công nghệ cao, vi mạch bán dẫn, trí tuệ nhân tạo và trung tâm dữ liệu.

Theo ông Hồ Quang Bửu, để hiện thực hóa những mục tiêu này, điều kiện tiên quyết là nguồn nhân lực chất lượng cao, năng lực nghiên cứu mạnh cùng sự đồng hành của cộng đồng doanh nghiệp. Thành phố luôn coi sự gắn kết giữa Nhà nước, nhà trường và doanh nghiệp là "chìa khóa vàng" để biến các chủ trương thành hiện thực, hình thành chuỗi giá trị đổi mới sáng tạo hoàn chỉnh, góp phần nâng cao năng suất, chất lượng tăng trưởng và năng lực cạnh tranh.

Lãnh đạo UBND thành phố khẳng định, Đà Nẵng sẽ tiếp tục đồng hành cùng Đại học Đà Nẵng và cộng đồng doanh nghiệp trong việc hoàn thiện cơ chế, chính sách, thúc đẩy hoạt động nghiên cứu - phát triển, chuyển giao công nghệ, hỗ trợ hệ sinh thái khởi nghiệp đổi mới sáng tạo, tạo điều kiện để các trường đại học và doanh nghiệp tăng cường hợp tác trong đào tạo, nghiên cứu và thương mại hóa các kết quả khoa học.

Tấn Tài