Laptop 5 năm tuổi vẫn chạy mượt nhờ 4 thay đổi nhỏ trên Windows 11

Không phải lúc nào laptop chậm cũng đồng nghĩa với việc phần cứng đã lỗi thời. Một số thiết lập mặc định trên Windows 11 có thể âm thầm tiêu tốn tài nguyên và khiến những mẫu máy cũ hoạt động kém mượt mà.

Với những người chủ yếu sử dụng laptop để duyệt web, soạn thảo văn bản, nghiên cứu hoặc làm việc văn phòng, việc mua một thiết bị mới trị giá hàng chục triệu đồng chưa chắc là lựa chọn cần thiết. Thay vào đó, điều chỉnh một số cài đặt trên Windows 11 có thể giúp máy hoạt động nhẹ nhàng hơn.

Tắt bớt hiệu ứng hình ảnh

Windows 11 được thiết kế với giao diện hiện đại, đi kèm nhiều hiệu ứng như trong suốt, hoạt ảnh, đổ bóng và các chuyển đổi trực quan. Những hiệu ứng này giúp hệ điều hành đẹp mắt hơn, nhưng đồng thời cũng sử dụng tài nguyên phần cứng.

Trên các mẫu laptop mới, tác động thường không đáng kể. Nhưng với những thiết bị đã sử dụng nhiều năm và chỉ có đồ họa tích hợp, việc giảm các hiệu ứng hình ảnh có thể giúp giao diện phản hồi nhanh hơn.

Người dùng có thể vào Settings > Accessibility > Visual effects và tắt Transparency effects và Animation effects. Người dùng cũng có thể kiểm soát chi tiết hơn các hiệu ứng bằng cách vào Settings > System > About > Advanced system settings > Performance Options, người dùng có thể lựa chọn những hiệu ứng muốn giữ lại thay vì tắt toàn bộ. Cách này giúp cân bằng giữa giao diện đẹp mắt và hiệu năng, đặc biệt trên những laptop có phần cứng hạn chế.

Chuyển sang chế độ tiết kiệm điện khi cần

Windows 11 thường sử dụng chế độ Balanced nhằm duy trì sự cân đối giữa hiệu suất và thời lượng pin. Đây là lựa chọn phù hợp với phần lớn người dùng, nhưng không phải lúc nào cũng mang lại hiệu năng cao nhất. Nếu cần máy hoạt động nhanh hơn, người dùng có thể vào Settings > System > Power & battery > Power mode và chọn Best power efficiency.

Tuy nhiên, không nên duy trì chế độ này liên tục khi laptop đang sử dụng pin. Hiệu năng cao hơn đồng nghĩa với mức tiêu thụ điện năng và lượng nhiệt tỏa ra lớn hơn. Một cách hợp lý là sử dụng Best power efficiency khi cắm sạc và chuyển sang Best performance khi sử dụng pin. Điều này giúp laptop vừa đáp ứng tốt công việc, vừa hạn chế tình trạng hao pin nhanh.

Cân nhắc tắt Memory Integrity

Memory Integrity là một phần của tính năng Core Isolation trong Windows Security. Công cụ này sử dụng bảo mật dựa trên ảo hóa để bảo vệ những thành phần quan trọng của hệ điều hành trước mã độc hoặc phần mềm không đáng tin cậy.

Trên những máy tính cũ, tính năng này có thể gây ảnh hưởng nhất định đến hiệu năng. Người dùng có thể kiểm tra tại Windows Security > Device security > Core isolation details > Memory integrity.

Mặc dù vậy, đây là thiết lập cần được cân nhắc kỹ nhất bởi nó liên quan trực tiếp đến bảo mật. Nếu tắt tính năng này, máy có thể hoạt động nhanh hơn trong một số trường hợp. Nhưng đổi lại, Windows sẽ mất đi một lớp bảo vệ quan trọng. Vì vậy, đây không phải thiết lập nên tắt chỉ để đổi lấy một chút hiệu năng. Người dùng chỉ nên cân nhắc khi laptop thực sự gặp vấn đề về hiệu suất và hiểu rõ những rủi ro bảo mật đi kèm.

Ngăn Windows chia sẻ dữ liệu cập nhật

Một tính năng khác thường bị bỏ qua là Delivery Optimization. Windows sử dụng tính năng này để tải xuống các bản cập nhật và trong một số trường hợp có thể tận dụng công nghệ ngang hàng để lấy hoặc phân phối tệp cập nhật cho những máy tính khác.

Cách hoạt động này giúp Microsoft giảm tải cho hệ thống máy chủ, đồng thời giúp cải thiện tốc độ cập nhật. Tuy nhiên, nó cũng sử dụng một phần băng thông và tài nguyên của máy tính. Nếu đang sử dụng một laptop cũ, người dùng có thể vào Settings > Windows Update > Advanced options > Delivery Optimization và tắt tùy chọn Allow downloads from other devices.

Đáng chú ý, cách này không vô hiệu hóa Windows Update. Máy tính vẫn có thể nhận và cài đặt các bản cập nhật từ Microsoft, nhưng sẽ không tham gia chia sẻ các tệp cập nhật với thiết bị khác.

Laptop cũ chưa nhất thiết phải thay

Những thay đổi trên không thể biến một chiếc laptop 5 năm tuổi thành máy tính mới. Hiệu năng cuối cùng vẫn phụ thuộc rất lớn vào CPU, RAM, ổ SSD và các thành phần phần cứng khác. Tuy nhiên, nếu nhu cầu chủ yếu là Chrome, Word, nghiên cứu trực tuyến và những công việc văn phòng nhẹ, một chiếc laptop cũ vẫn có thể đáp ứng tốt nếu được tối ưu đúng cách.

Windows 11 tích hợp nhiều tính năng nhằm cải thiện giao diện, bảo mật và khả năng cập nhật. Nhưng không phải thiết lập mặc định nào cũng phù hợp với mọi thiết bị.

Vì vậy, trước khi quyết định bỏ tiền mua laptop mới, người dùng có thể kiểm tra lại cách Windows 11 đang sử dụng tài nguyên. Chỉ một vài điều chỉnh phù hợp đôi khi cũng đủ giúp thiết bị cũ phản hồi nhanh và dễ chịu hơn trong quá trình sử dụng.

Nguyên Khang - Tổng hợp