Làn sóng phim siêu ngắn do AI sản xuất làm rung chuyển ngành điện ảnh Trung Quốc?

AI thúc đẩy làn sóng phim siêu ngắn Trung Quốc

Theo Global Times, thế giới huyền ảo được mô tả trong thần thoại Trung Hoa trông như thế nào? Những bí mật nào ẩn sau vương quốc Thục cổ đại đã tạo nên nền văn minh Tam Tinh Đôi đầy bí ẩn?

Việc đưa những câu chuyện giàu trí tưởng tượng ấy lên màn ảnh từng được cho là quá tốn kém hoặc không khả thi về mặt kỹ thuật thì nay nay đang từ trang giấy bước ra sản xuất.

Hình ảnh trong phim "Hoắc Khứ Bệnh" được sản xuất hoàn toàn bằng AI. Bộ phim có chi phí sản xuất chỉ khoảng 3.000 NDT (hơn 11,4 triệu đồng). (Ảnh: Weibo).

Với sự phát triển thần tốc của các công cụ video trí tuệ nhân tạo (AI) như Sora và Seedance 2.0, ngay cả những ý tưởng sáng tạo "điên rồ" nhất cũng có thể được chuyển thể thành phim siêu ngắn (micro drama) do AI tạo ra và sản xuất ở quy mô lớn.

Theo các báo cáo, tổng giá trị kinh tế của lĩnh vực phim siêu ngắn tại nước tỷ dân đã đạt 100 tỷ NDT (gần 380.000 tỷ đồng) vào năm 2025, tăng gấp đôi so với năm trước. Phim siêu ngắn do AI sản xuất, vốn từng chỉ mang tính thử nghiệm, đang bùng nổ, với một số mô hình ghi nhận biên lợi nhuận ròng vượt 50%.

Thống kê của nền tảng dữ liệu DataEye cho thấy, chỉ riêng dịp Tết Nguyên đán 2026 (từ ngày 1-7 âm lịch), lượt phát phim ngắn tại Trung Quốc đạt 8,7 tỷ, trong đó sản phẩm do AI thực hiện chiếm 30%.

Trong tháng 1, số lượng phim AI mô phỏng người thật tăng trưởng nhanh nhất trong các thể loại video ngắn. Thành tích này vượt xa dự đoán trước đó của những người trong ngành.

Vì sao phim siêu ngắn AI tăng trưởng vượt dự đoán?

Đánh giá về thực trạng trên, Zhang Peng, nhà nghiên cứu văn hóa kiêm Phó giáo sư tại Đại học Sư phạm Nam Kinh, khẳng định trên Global Times: "Làn sóng phim AI siêu ngắn nhanh chóng phát triển nhờ chi phí thấp hơn và khả năng đáp ứng chính xác nhu cầu khán giả".

Theo ông Zhang, AI tạo sinh đã cắt giảm đáng kể chi phí quay phim, hậu kỳ và kỹ xảo. Từ đó, giảm chi phí mỗi tập từ hàng chục nghìn NDT xuống chỉ còn vài trăm NDT, đồng thời rút ngắn chu kỳ sản xuất từ vài tuần xuống chỉ còn vài giờ, thậm chí cho phép một người có thể thực hiện vai trò của toàn bộ ê kíp.

Cùng chung quan điểm, trên AFP, Odet Abadia, giảng viên Trường Điện ảnh Thượng Hải Vancouver cũng khẳng định: "AI rất dễ tiếp cận, giúp giảm đáng kể chi phí sản xuất và khiến mọi thứ nhanh hơn rất nhiều. Dùng AI cũng là một cách kể chuyện. Bạn có thể tạo ra yếu tố gây kinh ngạc và nhiều thứ điên rồ, nhất là với phim ngắn".

Thực tế, Abadia còn hướng dẫn sinh viên cách sử dụng công cụ AI ở hầu hết các công đoạn làm phim. Ví dụ, khi nhập câu lệnh vào Dzine, nền tảng chỉnh sửa ảnh bằng trí tuệ nhân tạo, sinh viên sẽ nhận được hình ảnh gấu Bắc Cực và các nhà thám hiểm để dùng cho phim tài liệu về thiên nhiên chỉ sau vài giây.

Hậu trường ghi hình một bộ phim ngắn của Trung Quốc. (Ảnh: Tân Hoa Xã).

Nói thêm về tiềm năng và lợi thế của phim ngắn AI, ông Trương nhận định: "Các nền tảng video ngắn đang chứng kiến nhu cầu gia tăng đối với những câu chuyện với tiết tấu nhanh, giàu kịch tính. Phim ngắn AI đáp ứng tốt nhu cầu này, đặc biệt ở các thể loại giàu hình ảnh như giả tưởng và du hành thời gian - những lĩnh vực AI có thế mạnh".

Sự bùng nổ này cũng phản ánh bước đột phá của các công cụ tạo video bằng AI, giúp sản xuất những câu chuyện giàu trí tưởng tượng và hình ảnh phức tạp với chi phí chỉ bằng một phần nhỏ so với quay phim truyền thống.

Theo ông Trương, phim ngắn do AI sản xuất trở nên sống động và giống thật hơn nhờ công nghệ AI ngày càng thông minh và có khả năng tự tạo nội dung.

Các sản phẩm do AI hiện nay không chỉ dừng lại ở việc tạo hình ảnh đơn lẻ, mà còn tích hợp văn bản, âm thanh và chuyển động trong một quy trình sản xuất thống nhất. Với tính năng này, những người mới sử dụng công cụ sản xuất phim bằng AI cũng dễ dàng tiếp cận.

Ngoài ra, các thư viện khổng lồ gồm tư liệu phim ảnh, hình ảnh cũng hỗ trợ quá trình này. Đặc biệt, hệ thống AI còn có khả năng học từ hình ảnh con người ở nhiều góc độ, biểu cảm, trang phục và điều kiện ánh sáng khác nhau, qua đó tạo ra hình ảnh tuân theo logic hiện thực.

Hơn nữa, phim siêu ngắn vốn thường được phát hành theo các tập ngắn tối ưu cho thiết bị di động. Tất cả đều trải qua chu kỳ sản xuất nhanh và tốc độ phát hành chóng mặt. Những điều kiện trên hoàn toàn phù hợp để phim siêu ngắn AI phát triển chóng mặt tại Trung Quốc.

Chen Kun, đạo diễn kiêm nhà sản xuất phim ngắn AI "Mirror of Mountains and Seas", tiết lộ anh đã sử dụng nhiều nền tảng trí tuệ nhân tạo khác nhau, bao gồm ChatGPT cho kịch bản, Midjourney để tạo ảnh tĩnh, Kling để chuyển ảnh thành video và Suno cho nhạc phim.

"Với những cảnh chiến đấu hoành tráng đòi hỏi kỹ xảo và hiệu ứng đặc biệt phức tạp, AI giúp chúng tôi giảm thời gian và chi phí sản xuất tới hơn 75%", Sixth Tone trích chia sẻ của đạo diễn Chen về quá trình làm phim "Mirror of Mountains and Seas".

Phim siêu ngắn AI có thể thay thế điện ảnh truyền thống?

Theo báo cáo của Economic Information Daily, phim siêu ngắn AI có thể được chia thành ba loại chính: phim "người thật" do AI tạo ra với độ chân thực cao, phim hoạt hình AI và các phim ngắn hoạt hình chi phí thấp, khai thác biểu cảm cường điệu và tình huống hài hước.

Golbal Times cho rằng, lãnh đạo các doanh nghiệp Trung Quốc cũng đã nhìn thấy tiềm năng mạnh mẽ ở thị trường quốc tế.

Dữ liệu thống kê cho thấy 55% khán giả nước ngoài sẵn sàng trả phí cho phim ngắn được sản xuất một phần bằng AI, trong khi 49% cho biết họ sẽ trả tiền cho loạt phim hoàn toàn do AI tạo ra. Doanh thu từ phim siêu ngắn Trung Quốc ở thị trường nước ngoài năm 2025 được dự báo vượt 4,5 tỷ USD (gần 118.000 tỷ đồng).

Nhiều thành phố Trung Quốc như Thượng Hải, Hàng Châu và Trịnh Châu đang xem phim siêu ngắn AI là động lực tăng trưởng kinh tế mới. Khi AI làm giảm chi phí sản xuất và rào cản kỹ thuật, các đô thị hạng nhất - vốn từng chịu chi phí quay phim cao đang tìm cách tận dụng lợi thế công nghệ.

Trailer phim ngắn "Mirror of Mountains and Seas" được sản xuất bằng AI. (Video: Bilibili).

Mặc dù có điều kiện và cơ hội thay đổi nền công nghiệp điện ảnh, nhưng ông Zhang Peng cho rằng, phim siêu ngắn AI khó có thể thay thế điện ảnh và truyền hình truyền thống. Thay vào đó, chúng sẽ trở thành một phân khúc mới, tạo ra thị trường gia tăng trong các lĩnh vực ngách như quảng cáo, phim tương tác và mở rộng giá trị thương mại của nội dung. Qua đó thúc đẩy ngành công nghiệp tiến tới mô hình sản xuất hợp tác giữa con người và AI.

Dù lạc quan, sự phát triển thần tốc của AI trong lĩnh vực điện ảnh cũng làm dấy lên lo ngại về quản lý.

Ghi nhận của Golbal Times cho thấy, một số phim ngắn AI bị chỉ trích vì khai thác đề tài giật gân hoặc truyền tải giá trị đáng ngờ. Nhất là khi hiện nay Trung Quốc vẫn chưa có khung pháp lý riêng cho phim ngắn do AI sản xuất.

Ông Zhang Peng kỳ vọng cơ quan quản lý sớm ban hành các quy định chi tiết và nghiêm ngặt hơn. Khi AI giúp việc sáng tạo nội dung trở nên dễ dàng hơn và sản xuất nhanh hơn, việc dùng AI để bảo vệ bản quyền cũng trở thành một nhiệm vụ quan trọng song song.

Trên thực tế, một số địa phương đã bắt đầu triển khai giải pháp cụ thể. Năm 2025, Hoành Điếm đã ra mắt hệ thống giám sát tích hợp AI, tự động hóa toàn bộ quy trình xác định và thu thập bằng chứng vi phạm bản quyền trực tuyến.

Tỉnh Giang Tây (miền Đông Trung Quốc) cũng đã thành lập cơ quan đầu tiên chuyên bảo vệ bản quyền phim ngắn vi mô, sử dụng AI để bảo vệ hoạt động sáng tạo và phân phối. Từ khi thành lập năm 2024 đến tháng 5/2025, cơ quan này đã xử lý 8 vụ vi phạm, thu hồi thiệt hại lên tới hàng chục triệu NDT.

Bạch Dương