Lần đầu tiên Việt Nam có Nghị quyết về Chiến lược quốc gia về khởi nghiệp sáng tạo

Trao giải cuộc thi Sinh viên với ý tưởng khởi nghiệp năm 2025. Ảnh: BTC.

Đưa khởi nghiệp sáng tạo thành sự nghiệp của toàn dân

Chiến lược xác định Quốc gia khởi nghiệp sáng tạo là quốc gia mà mọi công dân đều có khát vọng và có thể khởi nghiệp với sự sáng tạo trong mọi lĩnh vực dựa trên nền tảng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số; văn hóa đổi mới sáng tạo, tinh thần khởi nghiệp, dám nghĩ, dám làm, chấp nhận rủi ro, khoan dung với thất bại được khơi dậy mạnh mẽ và lan tỏa sâu rộng trong toàn dân, toàn xã hội.

Việt Nam xác định khởi nghiệp sáng tạo là chiến lược quốc gia dài hạn để tối ưu hóa, giải phóng mọi tiềm năng, huy động mọi nguồn lực để nâng cao năng lực tự chủ chiến lược quốc gia, nhất là hướng tới tự chủ các công nghệ chiến lược và tạo đà bứt phá cho tăng trưởng kinh tế - xã hội bền vững trong kỷ nguyên số.

Trong đó, hệ sinh thái khởi nghiệp sáng tạo quốc gia được phát triển đồng bộ, toàn diện và bền vững, trong đó thể chế giữ vai trò tiên phong, kiến tạo và đột phá; phát triển hạ tầng, nhân lực và các điều kiện cần thiết khác hỗ trợ khởi nghiệp, hướng tới phát triển quốc gia số dựa trên khoa học, công nghệ và đổi mới sáng tạo.

Xác định mục tiêu chiến lược: Khát vọng vươn tầm toàn cầu

Chiến lược được xác định với mục tiêu bao trùm là hình thành làn sóng khởi nghiệp sáng tạo sâu rộng, qua đó đưa hoạt động này trở thành một động lực tăng trưởng kinh tế - xã hội then chốt, đồng thời góp phần nâng cao năng lực tự chủ quốc gia.

Trước hết, trong giai đoạn đến năm 2030, mục tiêu đặt ra là đưa Việt Nam trở thành một trong những quốc gia hàng đầu về khởi nghiệp sáng tạo trong khu vực. Theo đó, hệ sinh thái khởi nghiệp sẽ được phát triển mạnh mẽ, với sự ra đời của hàng vạn doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo; trong đó, kỳ vọng ươm mầm thành công một số “kỳ lân”. Đồng thời, các chỉ số về đổi mới sáng tạo và hệ sinh thái khởi nghiệp của Việt Nam cũng sẽ từng bước vươn lên nhóm dẫn đầu khu vực.

Về tầm nhìn đến năm 2045, Việt Nam hướng tới mục tiêu lọt vào nhóm 30 quốc gia dẫn đầu toàn cầu về đổi mới sáng tạo và khởi nghiệp sáng tạo. Không chỉ dừng lại ở đó, chiến lược còn đặt mục tiêu xây dựng một xã hội có tỷ lệ người dân tham gia làm chủ doanh nghiệp và khởi nghiệp ở mức cao, đi cùng với sự phát triển bùng nổ của thị trường vốn đầu tư mạo hiểm quy mô lớn.

Các nhiệm vụ và giải pháp trọng tâm, đột phá

Để hiện thực hóa tầm nhìn nêu trên, Chính phủ chỉ đạo triển khai đồng bộ các nhóm giải pháp mang tính mở đường; trong đó, trọng tâm là tháo gỡ các “điểm nghẽn” và tiếp sức cho doanh nghiệp phát triển.

Trước hết, về hoàn thiện thể chế, cần tạo lập hành lang pháp lý vượt trội thông qua việc đẩy mạnh số hóa toàn bộ thủ tục hành chính. Đồng thời, nghiên cứu và thí điểm các cơ chế đặc thù nhằm khuyến khích tinh thần dám thử nghiệm, chẳng hạn như mô hình “doanh nghiệp một người”, cơ chế xử lý phá sản rút gọn giúp doanh nhân dễ dàng tái khởi nghiệp, cũng như các khu thử nghiệm có kiểm soát (sandbox) dành cho công nghệ mới.

Bên cạnh đó, về phát triển nguồn nhân lực và hệ sinh thái, cần đưa giáo dục khởi nghiệp và đổi mới sáng tạo vào sâu trong hệ thống giáo dục quốc dân, từ bậc phổ thông đến đại học. Cùng với đó, xây dựng mạng lưới cơ sở hạ tầng dùng chung, các trung tâm đổi mới sáng tạo, không gian khởi nghiệp cộng đồng, cũng như các nền tảng số hỗ trợ doanh nghiệp trên phạm vi toàn quốc.

Đồng thời, về tài chính và hội nhập quốc tế, cần khơi thông mạnh mẽ nguồn vốn đầu tư mạo hiểm, thông qua việc hình thành các quỹ đầu tư từ cấp quốc gia đến địa phương, cũng như từ doanh nghiệp và các cơ sở giáo dục đại học. Song song với đó, đẩy mạnh các cơ chế hỗ trợ tài chính trực tiếp và bảo lãnh tín dụng dựa trên tài sản trí tuệ. Đặc biệt, cần tăng cường hội nhập quốc tế, thu hút chuyên gia nước ngoài và tạo điều kiện để doanh nghiệp khởi nghiệp sáng tạo Việt Nam tham gia sâu hơn vào chuỗi giá trị toàn cầu.

Lâm An