Làm thất bại chiến lược 'diễn biến hòa bình': Mượn danh dân chủ - những âm mưu thỏa hiệp thời hiện đại

Bản chất của chiêu bài “dân chủ” giả hiệu

Nhìn sâu vào bản chất, chiêu bài “dân chủ” giả hiệu không chỉ dừng lại ở việc đưa ra những khẩu hiệu mang tính đánh tráo khái niệm mà còn thể hiện ở cách thức vận hành linh hoạt, thích nghi với từng giai đoạn và từng không gian xã hội. Khi những luận điệu công khai, trực diện dần bộc lộ sự khiên cưỡng và mất sức thuyết phục, các thế lực thù địch nhanh chóng chuyển sang phương thức tinh vi hơn: Biến dân chủ thành một quá trình thỏa hiệp về nhận thức, chứ không còn là yêu sách chính trị lộ liễu.

Trong bối cảnh hiện nay, bản chất của “dân chủ” giả hiệu là không yêu cầu sự thay đổi đột ngột, mà từng bước làm “mềm hóa” nền tảng tư tưởng. Họ không đòi phủ nhận ngay vai trò lãnh đạo của Đảng, mà gieo rắc quan điểm cho rằng cần “điều chỉnh”, “cân bằng”, “chia sẻ quyền lực” như một xu thế tất yếu của thời đại. Dân chủ, theo cách diễn giải này, bị biến thành cái cớ để hợp thức hóa sự nhượng bộ về nguyên tắc.

Đáng chú ý, chiêu bài này thường được triển khai bằng ngôn ngữ trung tính, học thuật hoặc mang màu sắc cải cách, tránh đối đầu trực diện. Những khái niệm như “cải cách thể chế”, “chuẩn mực quốc tế”, “quản trị hiện đại”, “xã hội dân sự” được sử dụng như những lớp đệm ngôn từ, che giấu mục tiêu cốt lõi là làm suy yếu niềm tin vào vai trò lãnh đạo của Đảng và tính chính danh của chế độ. Khi khái niệm dân chủ bị tách khỏi nền tảng lịch sử-cách mạng và điều kiện cụ thể của đất nước, nó dễ dàng bị dẫn dắt theo quỹ đạo áp đặt.

Các chương trình nghệ thuật tại buổi sơ duyệt cấp nhà nước Lễ kỷ niệm 50 năm Ngày Giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước (30-4-1975 – 30-4-2025). Ảnh minh họa: SGGP.org.vn

Bản chất nguy hiểm của “dân chủ” giả hiệu còn thể hiện ở việc tạo ra tâm lý dung hòa và thỏa hiệp trong xã hội. Thay vì kích động phản kháng quyết liệt, họ khuyến khích thái độ “đứng giữa”, “nghe cả hai phía”, “không cực đoan”, từ đó làm mờ ranh giới giữa đúng và sai, giữa xây dựng và phá hoại. Khi sự kiên định về lập trường bị coi là bảo thủ, còn thỏa hiệp về nguyên tắc được ngụy trang thành cởi mở, thì dân chủ đã bị bóp méo ngay từ trong nhận thức.

Cần thấy rõ rằng, “dân chủ” giả hiệu không nhằm mục tiêu trao quyền thực chất cho nhân dân, mà hướng đến tái cấu trúc quyền lực theo lợi ích của các thế lực bên ngoài. Mọi lời kêu gọi dân chủ nếu đi kèm điều kiện từ bỏ vai trò lãnh đạo của Đảng, chấp nhận mô hình ngoại lai, hoặc đánh đổi ổn định chính trị đều không phải là dân chủ, mà là sự áp đặt được bọc trong vỏ ngôn từ mềm mại.

Chính vì vậy, khi chiêu bài “dân chủ” giả hiệu ngày càng được triển khai bằng các hình thức tinh vi, đặc biệt trong không gian số, việc nhận diện bản chất của nó không thể dừng ở nội dung khẩu hiệu, mà phải đi sâu vào cách thức thẩm thấu, cách tạo ra sự thỏa hiệp âm thầm trong tư tưởng. Từ đây, vấn đề đặt ra không chỉ là phản bác luận điệu, mà là bóc tách những hình thái thỏa hiệp mới đang được che giấu dưới danh nghĩa dân chủ trong thời đại số.

Những hình thái thỏa hiệp tinh vi trong thời đại số

Trong thời đại số, khi không gian mạng trở thành môi trường tác động trực tiếp đến nhận thức xã hội, các thế lực thù địch không còn sử dụng những luận điệu công kích thô ráp, đối đầu trực diện. Thay vào đó, chúng triển khai các hình thái thỏa hiệp tinh vi, mềm hóa nội dung chống phá bằng ngôn ngữ “trung tính”, “khoa học”, “khai phóng”, nhằm từng bước làm xói mòn nền tảng tư tưởng từ bên trong.

Một hình thái phổ biến là thỏa hiệp trong nhận thức về mô hình dân chủ. Dân chủ xã hội chủ nghĩa bị cố tình đặt ngang hàng với các mô hình dân chủ tư sản, rồi từ đó gieo rắc quan điểm rằng “không có con đường nào là duy nhất”, “mọi mô hình đều cần pha trộn”. Nghe có vẻ khách quan, nhưng thực chất là phủ nhận tính tất yếu lịch sử của con đường mà Đảng, Nhà nước và nhân dân ta đã lựa chọn, từng bước làm mờ vai trò lãnh đạo của Đảng trong hệ thống chính trị.

Tinh vi hơn, các đối tượng chống phá lợi dụng không gian học thuật và diễn đàn chính sách để thúc đẩy sự thỏa hiệp về tư tưởng. Dưới danh nghĩa nghiên cứu, phản biện, cải cách thể chế, họ lồng ghép những luận điểm đòi “giảm vai trò chính trị của Đảng”, “phi chính trị hóa bộ máy nhà nước”, “trao quyền cho xã hội dân sự độc lập”. Những khái niệm này được trình bày như giải pháp kỹ thuật, nhưng bản chất là từng bước thay đổi nền tảng quyền lực chính trị.

Trên không gian mạng, thỏa hiệp được ngụy trang bằng cảm xúc và đạo đức. Các câu chuyện cá nhân, vụ việc đơn lẻ được khai thác có chủ ý để tạo cảm giác rằng “dân chủ đang bị hạn chế”, “nhân quyền chưa được tôn trọng”. Từ đó, người tiếp nhận thông tin dễ bị dẫn dắt vào tâm lý hoài nghi, dao động, chấp nhận những đòi hỏi thay đổi thể chế như một lối thoát “nhân văn” và “tiến bộ”.

Một hình thái nguy hiểm khác là thỏa hiệp thông qua việc đánh tráo khái niệm tự do ngôn luận. Tự do được tuyệt đối hóa, tách rời khỏi khuôn khổ pháp luật và lợi ích quốc gia-dân tộc. Mọi sự quản lý thông tin đều bị gán ghép thành “đàn áp”, “bịt miệng”. Khi quan niệm này lan rộng, xã hội dễ chấp nhận việc dung túng cho tin giả, tin xấu, quan điểm cực đoan, từ đó làm suy yếu kỷ cương và niềm tin xã hội.

Đáng chú ý, các thế lực thù địch còn thúc đẩy thỏa hiệp bằng sự mệt mỏi tư tưởng. Chúng gieo rắc tâm lý rằng các vấn đề chính trị là “xa vời”, “không cần thiết quan tâm”, rằng ổn định hay chế độ nào cũng như nhau. Sự thờ ơ ấy chính là mảnh đất màu mỡ để các luận điệu sai trái âm thầm thẩm thấu, khiến một bộ phận xã hội dần xa rời lý tưởng, mất cảnh giác trước âm mưu chống phá.

Tất cả những hình thái thỏa hiệp này đều có điểm chung: Không phủ nhận trực diện mà làm loãng, làm mờ, làm suy yếu niềm tin. Nếu không được nhận diện và đấu tranh kịp thời, sự thỏa hiệp tư tưởng sẽ từng bước chuyển hóa thành thỏa hiệp chính trị, gây hệ lụy lâu dài đối với sự ổn định và phát triển của đất nước.

Chủ động đấu tranh, phản bác và dẫn dắt dư luận trong không gian số

Trước những hình thái thỏa hiệp tinh vi được triển khai ngày càng sâu rộng trong không gian số, đấu tranh bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng không thể dừng lại ở việc nhận diện hay cảnh báo, mà phải được nâng lên thành một chiến lược chủ động, toàn diện và lâu dài. Trọng tâm của cuộc đấu tranh hiện nay không chỉ là “chống”, mà là chủ động chiếm lĩnh trận địa tư tưởng, dẫn dắt nhận thức và củng cố niềm tin xã hội.

Trước hết, cần kiên quyết giữ vững nguyên tắc tư tưởng, coi đây là “lằn ranh đỏ” không thể thỏa hiệp. Mọi biểu hiện nhân danh dân chủ để phủ nhận vai trò lãnh đạo của Đảng, phủ nhận con đường xã hội chủ nghĩa, dù được ngụy trang dưới bất kỳ hình thức học thuật hay cải cách nào, đều phải được nhận diện và phản bác kịp thời. Kiên định không đồng nghĩa với giáo điều, nhưng linh hoạt tuyệt đối không được đánh đổi bằng việc nhượng bộ về nền tảng.

Cùng với đó, đấu tranh trong không gian số đòi hỏi chuyển từ thế bị động sang thế chủ động về thông tin. Không thể chỉ phản ứng khi luận điệu sai trái đã lan rộng, mà phải chủ động cung cấp thông tin chính xác, kịp thời, có sức thuyết phục. Lấy cái đúng để đẩy lùi cái sai, lấy thực tiễn sinh động để bác bỏ những khái niệm trừu tượng, phiến diện. Thực tiễn phát triển của đất nước, đời sống ngày càng được nâng cao của nhân dân chính là luận cứ mạnh mẽ nhất chống lại mọi sự xuyên tạc.

Một giải pháp có ý nghĩa quyết định là nâng cao “sức đề kháng tư tưởng” cho xã hội, đặc biệt là trên môi trường số. Điều này đòi hỏi đẩy mạnh giáo dục chính trị, tư tưởng theo hướng hiện đại, dễ tiếp cận, phù hợp với từng nhóm đối tượng. Không áp đặt, không sáo mòn, mà trang bị cho người dân-nhất là thế hệ trẻ-khả năng phân tích, phản biện, nhận diện đúng-sai trong “biển thông tin” đa chiều. Khi người dân có bản lĩnh và tri thức, các luận điệu mị dân sẽ khó có chỗ đứng.

Đồng thời, cần phát huy vai trò của lực lượng nòng cốt trên không gian mạng. Đội ngũ cán bộ, đảng viên, nhà báo, nhà nghiên cứu, người có ảnh hưởng xã hội phải thực sự trở thành “chiến sĩ tư tưởng” trong thời đại số. Không né tránh tranh luận, không im lặng trước cái sai, nhưng cũng không cực đoan, cảm tính. Phản bác phải sắc bén, có lý lẽ, có căn cứ khoa học và thực tiễn, thể hiện bản lĩnh chính trị và văn hóa tranh luận lành mạnh.

Bên cạnh đó, việc đổi mới phương thức truyền thông chính thống là yêu cầu cấp thiết. Nội dung bảo vệ nền tảng tư tưởng không thể chỉ dừng ở thông báo, tuyên truyền một chiều, mà cần được thể hiện sinh động, gần gũi, phù hợp với logic tiếp nhận của công chúng số. Khi thông tin chính thống chậm, khô cứng, thiếu hấp dẫn, thì khoảng trống ấy sẽ nhanh chóng bị các luồng thông tin sai trái chiếm lĩnh.

Đấu tranh trong không gian số cũng phải gắn liền với hoàn thiện thể chế, pháp luật và kỷ cương thông tin. Tự do ngôn luận không đồng nghĩa với tự do xuyên tạc, bôi nhọ, kích động chống phá. Việc xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng là cần thiết để bảo vệ lợi ích chung của xã hội, đồng thời khẳng định rằng dân chủ phải đi đôi với trách nhiệm và thượng tôn pháp luật.

Cuối cùng, cần nhấn mạnh rằng, dẫn dắt dư luận hiệu quả nhất chính là bằng thực tiễn tốt. Khi dân chủ xã hội chủ nghĩa tiếp tục được mở rộng, khi quyền và lợi ích hợp pháp của nhân dân được bảo đảm ngày càng đầy đủ, khi đất nước phát triển ổn định, bền vững, thì mọi chiêu bài “dân chủ” giả hiệu, mọi lời mời gọi thỏa hiệp đều tự mất sức thuyết phục.

Trong kỷ nguyên số, cuộc đấu tranh tư tưởng diễn ra âm thầm nhưng quyết liệt. Chỉ khi giữ vững bản lĩnh, kiên định nguyên tắc, chủ động thông tin và dẫn dắt nhận thức xã hội, chúng ta mới có thể làm chủ không gian số, biến thách thức thành cơ hội và bảo vệ vững chắc nền tảng tư tưởng của Đảng trước mọi âm mưu núp bóng dân chủ trong thời đại mới.

Âm mưu “mượn danh dân chủ” để thực hiện các cuộc “thỏa hiệp” từng bước là một thách thức lớn trong giai đoạn hiện nay. Nó đòi hỏi toàn Đảng, toàn dân, toàn quân ta phải luôn tỉnh táo, sáng suốt, nâng cao bản lĩnh chính trị và năng lực lý luận. Chỉ có đứng vững trên nền tảng tư tưởng vững chắc của Đảng, chúng ta mới có thể nhận diện đúng, đấu tranh hiệu quả, đập tan mọi âm mưu, thủ đoạn của các thế lực thù địch, giữ vững định hướng xã hội chủ nghĩa, bảo vệ thành quả cách mạng và đưa đất nước phát triển vững mạnh.