Lãi từ 'ôm cổ phiếu' hay lãi từ 'thu phí': Giải mã chất lượng lợi nhuận của VIX và TCBS

VIX: Lợi nhuận từ "Canh bạc" hệ sinh thái

Những con số trên báo cáo tài chính cho thấy, lợi nhuận kỷ lục 5.410 tỷ đồng của VIX phần lớn được xây dựng trên nền tảng tự doanh (FVTPL).

Việc tập trung tỷ trọng lớn vào các cổ phiếu cùng hệ sinh thái như GEE hay GEX cho thấy VIX đang vận hành như một "Hedge Fund" (Quỹ đầu cơ) hơn là một nhà môi giới truyền thống.

Nguồn thu chính của VIX đến từ tự doanh

Khi nhóm cổ phiếu hệ sinh thái tăng trưởng nóng (như GEE tăng gần 900%), lợi nhuận của VIX sẽ "nhảy múa" theo cấp số nhân.

Tuy nhiên, ở góc độ lâu dài, đây là điểm yếu chí mạng về tính bền vững. Khi danh mục phụ thuộc vào một nhóm cổ phiếu cụ thể, chỉ cần một biến động tiêu cực từ phía doanh nghiệp phát hành hoặc sự thay đổi trong khẩu vị dòng tiền của thị trường, lợi nhuận của VIX có thể đảo chiều nhanh chóng. Phần lớn lãi của VIX là "lãi giấy" (chưa thực hiện), do đó nó thiếu tính thanh khoản thực tế so với dòng tiền thu phí.

TCBS: Sự bền bỉ của cỗ máy "Wealth Management"

Ngược lại với VIX, lợi nhuận của TCBS (trực thuộc hệ sinh thái Techcombank) đến từ ba trụ cột: Margin, Kinh doanh nguồn vốn và Ngân hàng đầu tư (IB).

Nguồn thu của TCBS đồng đều giữa hoạt động cốt lõi (môi giới, cho vay) và tự doanh

Với vị thế dẫn đầu mảng trái phiếu và phí dịch vụ IB đạt 4,2 nghìn tỷ đồng, lợi nhuận của TCBS đến từ dòng tiền thực (cash flow). Đây là loại lợi nhuận có tính lặp lại cao và ít bị ảnh hưởng trực tiếp bởi sự trồi sụt nhất thời của giá cổ phiếu trên bảng điện.

TCBS tận dụng 18 triệu khách hàng của Techcombank để đẩy mạnh cho vay margin (dư nợ tăng mạnh phản ánh nhu cầu thực của nhà đầu tư) và phân phối trái phiếu. Việc thu nhập dịch vụ thẻ và bảo hiểm phục hồi mạnh mẽ cho thấy TCBS đang bán "tiện ích" chứ không chỉ bán "may rủi".

Theo các chuyên gia, lợi nhuận của VIX mang tính thời điểm. Trong một chu kỳ Uptrend, VIX sẽ là "ngôi sao" sáng nhất. Nhưng khi thị trường Sideway hoặc Downtrend, mô hình tự doanh tập trung sẽ bộc lộ khiếm khuyết về thanh khoản và rủi ro sụt giảm tài sản ròng (NAV) rất nhanh.

Lợi nhuận của TCBS mang tính cấu trúc. Với tỷ lệ CASA 40,4% từ ngân hàng mẹ giúp tối ưu giá vốn, TCBS có biên lợi nhuận cực kỳ an toàn để duy trì hoạt động ngay cả khi thị trường khó khăn. Việc duy trì tỷ lệ an toàn vốn (CAR) 14,6% là minh chứng cho sự chuẩn bị dài hạn.

Khôi Ngô