Kỳ thi Đánh giá năng lực 2026 đợt 1: Thí sinh tự tin, đề thi phân hóa rõ

Ghi nhận từ các điểm thi cho thấy, điểm chung trong nhận xét của thí sinh là đề thi năm nay có độ khó cao hơn, đặc biệt ở các câu hỏi yêu cầu tư duy logic, phân tích số liệu và vận dụng kiến thức liên môn. Tuy nhiên, đề vẫn giữ được cấu trúc quen thuộc, với phần đầu ở mức cơ bản và phần sau tăng dần độ khó.

Thí sinh trao đổi thông tin sau khi hoàn thành bài thi đánh giá năng lực đợt 1 do ĐHQG TP Hồ Chí Minh tổ chức.

Nguyễn Minh Hoàng (THPT Hạ Long) cho biết: “Đề có độ phân hóa rõ. Phần đầu tương đối vừa sức, nhưng càng về sau càng cần suy luận kỹ. Những bạn ôn chắc kiến thức và luyện nhiều dạng bài sẽ có lợi thế”.

Ở góc nhìn của thí sinh, chính sự phân tầng này giúp bài thi không chỉ kiểm tra kiến thức mà còn đánh giá được khả năng tư duy và chiến lược làm bài. Điều này cũng khiến nhiều thí sinh phải phân bổ thời gian hợp lý, tránh sa đà vào những câu hỏi khó.

Nguyễn Ngọc Bảo Uyên (Trường THPT Nguyễn Tất Thành, Lâm Đồng) chia sẻ: “Đề khá khó, nhưng em đã hoàn thành gần hết các phần. Hai phần em làm tốt nhất là Toán và logic - phân tích số liệu, dù phải suy nghĩ rất nhiều”.

Trong khi đó, Vũ Thị Hòa (Trường THPT Thủ Thiêm) nhận định: “Đề khó nhưng hợp lý. Nếu có sự chuẩn bị kỹ càng thì vẫn có thể làm bài ổn”.

Thực tế cho thấy, dạng đề tích hợp của kỳ thi Đánh giá năng lực đang buộc thí sinh phải thay đổi cách học. Không còn là việc ghi nhớ đơn lẻ từng môn, thí sinh cần khả năng liên kết kiến thức, xử lý thông tin và giải quyết vấn đề - những năng lực được xem là cần thiết trong môi trường đại học.

Việc hơn 133.000 thí sinh tham dự trong một đợt thi - con số cao nhất từ trước đến nay cho thấy kỳ thi Đánh giá năng lực đang dần vượt ra khỏi vai trò “phương án phụ” trong tuyển sinh.

Thí sinh nghe phổ biến quy chế trước khi làm bài thi.

Nhiều thí sinh chủ động lựa chọn tham gia kỳ thi này như một chiến lược song song với kỳ thi tốt nghiệp THPT. Em Nguyễn Nhựt Khánh, học sinh lớp 12A5, Trường THPT Vĩnh Cửu (Đồng Nai) cho biết: “Em tham gia để mở rộng cơ hội xét tuyển và có thêm lựa chọn phù hợp với định hướng tương lai”. Nhựt Khánh đăng ký nguyện vọng vào Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (ĐHQG TP Hồ Chí Minh) ngành Ngôn ngữ Anh.

Ở góc độ phụ huynh, kỳ thi này cũng được nhìn nhận tích cực hơn trong những năm gần đây. Cô Đoàn Thị Phương, phụ huynh của thí sinh Vũ Thị Hòa, chia sẻ: “Có thêm một kỳ thi là thêm một cơ hội. Điều quan trọng là con có thể lựa chọn con đường phù hợp với năng lực”.

Từ Long An đưa con lên TP Hồ Chí Minh dự thi, chị Trần Thị Thúy Nhung cho rằng việc đa dạng hóa phương thức tuyển sinh giúp giảm áp lực đáng kể: “Không còn phụ thuộc hoàn toàn vào một kỳ thi duy nhất, các con sẽ chủ động và tự tin hơn”.

Quy mô lớn của kỳ thi cũng đặt ra yêu cầu cao về công tác điều phối. Tại Trường Đại học Bách khoa (ĐHQG TP Hồ Chí Minh), một trong những cụm thi có số lượng thí sinh đông, kỳ thi được bố trí 7 điểm thi với 155 phòng thi, phục vụ 5.581 thí sinh.

Điểm thi Trường Đại học Bách khoa TP Hồ Chí Minh - một trong những cụm thi có tới gần 6.000 thí sinh.

PGS.TS Trần Thiên Phúc, Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Bách khoa, Trưởng cụm thi cho biết, để đảm bảo kỳ thi diễn ra an toàn, nghiêm túc, nhà trường đã huy động 546 cán bộ coi thi cùng 120 tình nguyện viên hỗ trợ. Công tác tổ chức được chuẩn bị kỹ lưỡng từ khâu phân luồng, hướng dẫn đến đảm bảo quy chế phòng thi.

Có thể thấy, khi đề thi ngày càng nhấn mạnh vào năng lực thực chất, kỳ thi Đánh giá năng lực cũng đang góp phần định hình lại cách dạy và học ở bậc phổ thông. Thí sinh không chỉ học để thi, mà phải học để hiểu và vận dụng.

Với xu hướng này, kỳ thi Đánh giá năng lực không chỉ là thêm một “cánh cửa” vào đại học, mà còn là một bước chuyển trong cách tiếp cận giáo dục - từ kiểm tra kiến thức sang đánh giá năng lực toàn diện của người học.

Tin, ảnh: Hương Trần/Báo Tin tức và Dân tộc