Kỹ năng xây dựng, trình bày chương trình hành động

Tạo dựng niềm tin với cử tri

Kỹ năng xây dựng chương trình hành động là một trong những yếu tố quyết định thành công của ứng cử viên. Một chương trình hành động được xây dựng bài bản, khoa học, thực tiễn và thuyết phục sẽ giúp ứng cử viên tạo dựng được niềm tin với cử tri, từ đó nâng cao khả năng trúng cử và thực hiện tốt vai trò đại biểu của mình.

Hội Liên hiệp phụ nữ tỉnh Ninh Bình tổ chức Hội nghị tập huấn kiến thức và kỹ năng cho 380 nữ ứng cử viên đại biểu HĐND cấp xã, nhiệm kỳ 2026 - 2031 của 41 xã phường trên địa bàn tỉnh. Ảnh: Trường Giang

Để xây dựng một chương trình hành động, trước hết, cần thu thập thông tin, phân tích và đánh giá thực trạng. Cần hiểu, nắm rõ tình hình chính trị, kinh tế, xã hội của địa phương và cả nước; nắm bắt các vấn đề nổi cộm, nhu cầu, nguyện vọng của cử tri. Đánh giá đúng điểm mạnh, điểm yếu, cơ hội và thách thức liên quan đến lĩnh vực ứng cử viên dự kiến hoạt động.

Từ kết quả thu thập và phân tích thông tin, ứng cử viên xác định mục tiêu sẽ thực hiện cụ thể, rõ ràng, có tính định hướng lâu dài; lập kế hoạch hành động chi tiết, có các bước thực hiện cụ thể, bảo chương trình khả thi, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ và khả năng của đại biểu. Cần lựa chọn các vấn đề trọng tâm, ưu tiên giải quyết những vấn đề thiết thực, cấp bách; tránh đưa ra quá nhiều cam kết không khả thi hoặc không liên quan trực tiếp đến lĩnh vực mà ứng cử viên sẽ thực hiện khi được là đại biểu.

Cấu trúc chung của một chương trình hành động, yêu cầu ngắn gọn, đầy đủ, dễ hiểu. Mở đầu: giới thiệu bản thân, tên, quê quán, trình độ học vấn, kinh nghiệm công tác, chức vụ hiện tại (nếu có); lý do ứng cử: nêu ngắn gọn động cơ, mục đích tham gia ứng cử; cam kết chung, khẳng định trách nhiệm, tinh thần phục vụ nhân dân nếu được bầu.

Nội dung chương trình, gồm:(i) Phân tích khái quát về tình hình kinh tế - xã hội, các vấn đề nổi bật tại địa phương hoặc lĩnh vực liên quan; nêu rõ những khó khăn, thách thức cử tri đang gặp phải; đề cập đến nguyện vọng, mong muốn của cử tri mà ứng cử viên đã thu thập được. (ii) Đưa ra mục tiêu và phương hướng hoạt động, xác định các mục tiêu cụ thể mà ứng cử viên sẽ tập trung thực hiện nếu trúng cử. Nêu rõ phương hướng, kế hoạch, giải pháp hành động rõ ràng, cụ thể, có thể đo lường được; ưu tiên giải quyết các vấn đề trọng tâm, như: phát triển kinh tế, giáo dục, y tế, an ninh trật tự, môi trường, văn hóa xã hội, quyền lợi của cử tri...(iii) Đưa ra cam kết cụ thể và cách thức thực hiện, phối hợp với các cơ quan, tổ chức hướng vào các hoạt động lập pháp, giám sát và quyết định các vấn đề quan trọng; tăng cường đối thoại, tiếp xúc cử tri, phản ánh kịp thời ý kiến, nguyện vọng của cử tri; tham gia giải quyết các vấn đề bức xúc tại địa phương. (iv) Có thể đề xuất các chính sách với địa phương về phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ môi trường, nâng cao đời sống người dân; đề xuất cơ chế tiếp nhận ý kiến, phản hồi từ cử tri trong suốt nhiệm kỳ.

Kết luận cam kết thực hiện đúng chương trình hành động, chịu trách nhiệm trước cử tri và pháp luật; thường xuyên báo cáo kết quả thực hiện chương trình với cử tri; mong muốn được cử tri tín nhiệm bầu làm đại biểu và kêu gọi sự ủng hộ, đồng hành của cử tri trong quá trình thực hiện chương trình.

Hướng đến giải quyết các vấn đề thiết thực, nâng cao đời sống người dân

Khi xây dựng chương trình hành động, lưu ý tính khả thi và cụ thể: kế hoạch và giải pháp phải rõ ràng, có thể đo lường và đánh giá hiệu quả; nâng cao tính đổi mới, sáng tạo, thể hiện được tư duy đổi mới, khả năng thích ứng với tình hình mới; thể hiện sự tôn trọng và thực hiện nghiêm các quy định pháp luật. Nên tham khảo ý kiến đóng góp từ chuyên gia, người có kinh nghiệm để hoàn thiện chương trình, các nội dung cho phù hợp, tránh những điểm không thực tế hoặc khó thực hiện.

Lưu ý tính trung thực và cam kết thực tế, tránh hứa hẹn quá mức, bảo đảm cam kết có thể thực hiện được, phù hợp với chức năng, quyền hạn và khả năng thực hiện của đại biểu. Không đưa ra những cam kết vượt quá thẩm quyền; cần tập trung vào lợi ích của cử tri và cộng đồng hướng đến việc giải quyết các vấn đề thiết thực, nâng cao đời sống người dân. Sử dụng ngôn ngữ rõ ràng, mạch lạc, dễ hiểu, tránh dài dòng; trình bày theo cấu trúc logic, có sự liên kết giữa các phần.

Chương trình hành động của ứng cử viên sẽ được trình bày trước cử tri tại các hội nghị TXCT do Ủy ban Mặt trận các cấp phối hợp tổ chức để tạo điều kiện để ứng cử viên trình bày, trao đổi, chia sẻ với cử tri, tạo niềm tin, ấn tượng tốt đẹp và sự ủng hộ của cử tri. Vì vậy, ngoài các kỹ năng trong TXCT, ứng cử viên cần chú ý thêm một số kỹ năng khi trình bày chương trình hành động trước cử tri: (i) nắm vững nội dung, kế hoạch, giải pháp và các cam kết đã nêu trong chương trình (chỉ có hiểu, nắm vững mới có thể trình bày mạch lạc và trả lời cử tri đúng trọng tâm); (ii) trình bày rõ ràng, mạch lạc, ngắn gọn, dễ hiểu; có thể đọc toàn văn hoặc trình bày tóm tắt ý chính thì cần phân tích sâu thêm; sử dụng giọng nói truyền cảm, điều chỉnh âm lượng, tốc độ nói, ngữ điệu để thu hút sự chú ý, cũng có thể sử dụng các câu chuyện thực tế, ví dụ cụ thể để minh họa cho quan điểm. (ii) Sau khi trình bày, cần lắng nghe, tiếp thu và phản hồi ý kiến cử tri.

Lương Anh