Kịp thời thay thế, cho từ chức cán bộ yếu kém năng lực, uy tín thấp, nhũng nhiễu

Sáng 13/4, Ban Bí thư Trung ương Đảng chủ trì tổ chức Hội nghị toàn quốc nghiên cứu, học tập, quán triệt và triển khai thực hiện Nghị quyết Hội nghị lần thứ hai, Ban Chấp hành Trung ương Đảng khóa XIV.

Tại hội nghị, ông Lê Minh Trí - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương quán triệt nội dung cốt lõi, trọng tâm của Nghị quyết về tiếp tục tăng cường sự lãnh đạo của Đảng đối với công tác phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong giai đoạn mới.

Xem xét giảm trách nhiệm hình sự với sai phạm không vụ lợi, nộp lại tài sản

Trưởng Ban Nội chính Trung ương cho biết, thời gian qua đã phát hiện, điều tra, truy tố, xét xử nhiều vụ án tham nhũng, lãng phí, tiêu cực rất lớn với tính chất rất phức tạp trên các lĩnh vực liên quan đến đất đai, ngân hàng, chứng khoán, trái phiếu doanh nghiệp, y tế, giáo dục, năng lượng điện…

Xác định phòng, chống tham nhũng phải gắn liền với phòng, chống lãng phí, Bộ Chính trị đã cho chủ trương tập trung xử lý dứt điểm 12 dự án yếu kém, thua lỗ kéo dài của ngành Công thương và thực tiễn đã chứng minh chủ trương này là đúng.

Tại cuộc họp thường trực Ban Chỉ đạo ngày 18/3, Tổng Bí thư - Trưởng Ban Chỉ đạo Trung ương về phòng, chống tham nhũng, lãng phí, tiêu cực đã kết luận tiếp tục rà soát, xử lý các công trình dự án chậm tiến độ, tồn đọng, kéo dài có khó khăn, vướng mắc, nguy cơ gây thất thoát, lãng phí và giao Bí thư tỉnh ủy, thành ủy chịu trách nhiệm chỉ đạo thực hiện, hoàn thành việc rà soát và có phương án xử lý với từng công trình, dự án trong quý II/2026.

Ông Lê Minh Trí - Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng Ban Nội chính Trung ương (Ảnh: Media Quốc hội).

Theo ông Lê Minh Trí, việc thành lập Ban Chỉ đạo cấp tỉnh đã tạo ra tính đồng bộ, khắc phục tình trạng "trên nóng, dưới lạnh".

Chủ trương xét xử vắng mặt đối với đối tượng bỏ trốn ra nước ngoài đã khẳng định quyết tâm chính trị, không để bỏ lọt tội phạm tham nhũng, cũng là để cảnh báo, răn đe kẻ phạm tội không thể an toàn sống ngoài vòng pháp luật.

Đồng thời chú trọng phòng, chống "tham nhũng vặt", nhất là ở cấp cơ sở, không để ảnh hưởng tới lòng tin của người dân và doanh nghiệp.

Nghị quyết đề ra nhiệm vụ sửa đổi Bộ luật Hình sự, Bộ luật Tố tụng hình sự và pháp luật có liên quan để loại trừ trách nhiệm hình sự đối với người gặp rủi ro, gây thiệt hại do ứng dụng khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số vì lợi ích chung.

Xem xét giảm trách nhiệm hình sự, hình phạt đối với các sai phạm không có động cơ vụ lợi, chủ động, tự giác nộp lại tài sản, khắc phục hậu quả, thiệt hại, góp phần có hiệu quả vào việc điều tra, phát hiện tội phạm.

Đồng thời xác định rõ quan điểm xử lý sai phạm theo mức độ từ thấp đến cao, ưu tiên áp dụng các biện pháp dân sự, kinh tế, hành chính, tổ chức.

Trường hợp đến mức phải xử lý hình sự thì cho phép chủ động áp dụng các biện pháp khắc phục hậu quả kinh tế trước, nhưng có thời hạn thực hiện cụ thể và là căn cứ quan trọng để xem xét biện pháp xử lý tiếp theo.

Hoàn thiện chế độ tiền lương, thu nhập để cán bộ yên tâm công tác, liêm chính

Thực hiện chủ trương chuyển mạnh từ "chống" là chủ yếu sang "phòng ngừa từ gốc là căn bản", Nghị quyết đề ra các nhiệm vụ, giải pháp để "không muốn" tham nhũng bằng giáo dục, xây dựng văn hóa liêm chính; "không thể" tham nhũng bằng cơ chế chặt chẽ, minh bạch; "không dám" tham nhũng bằng kiểm soát quyền lực và xử lý nghiêm minh; "không cần" tham nhũng bằng chính sách đãi ngộ hợp lý.

Tăng cường kiểm soát quyền lực của người có chức vụ, quyền hạn, kiểm soát quyền lực của bộ máy chính quyền 3 cấp và các lĩnh vực dễ phát sinh tham nhũng, lãng phí, tiêu cực.

Trưởng Ban Nội chính Trung ương nhấn mạnh việc kịp thời thay thế, cho từ chức đối với cán bộ yếu kém về năng lực, thiếu trách nhiệm, uy tín thấp, có biểu hiện quan liêu, nhũng nhiễu. Đồng thời, tiếp tục hoàn thiện chính sách đãi ngộ, chế độ tiền lương, thu nhập bảo đảm đời sống để cán bộ, công chức, viên chức yên tâm công tác, liêm chính, công tâm.

Bên cạnh việc xử lý nghiêm trách nhiệm người đứng đầu để xảy ra tham nhũng, lãng phí, tiêu cực thì cần có cơ chế khuyến khích, bảo vệ người đứng đầu chủ động phát hiện, xử lý kịp thời tham nhũng, lãng phí, tiêu cực trong nội bộ.

Nguyễn Thu Huyền