Kinh nghiệm chọn ngành nghề trước mùa tuyển sinh

Trường Đại học Khoa học, Đại học Huế tư vấn tuyển sinh tại Trường THPT Hương Thủy

Cân bằng đam mê và cơ hội

Trần Thị Phương Lan, sinh viên năm 5 chuyên ngành Thú y, Trường Đại học Nông Lâm, Đại học Huế cho biết, khi đứng trước nhiều lựa chọn ngành học, em đã cân nhắc dựa trên một số yếu tố quan trọng như: Sở thích cá nhân, năng lực học tập, xu hướng phát triển của ngành và cơ hội việc làm sau khi tốt nghiệp. Tuy nhiên, hành trình đi đến quyết định đó không hề dễ dàng. Nữ sinh từng trải qua giai đoạn phân vân giữa đam mê và tính ổn định của nghề nghiệp. Có những ngành Lan thực sự yêu thích nhưng lại lo ngại về triển vọng lâu dài.

“Để giải quyết vấn đề, em không chọn hoàn toàn theo một phía mà tìm điểm cân bằng giữa hai yếu tố. Em ưu tiên ngành mà bản thân có hứng thú, nhưng vẫn đảm bảo có cơ hội phát triển trong tương lai. Em nghĩ rằng nếu có đam mê và nỗ lực đủ nhiều thì cơ hội sẽ rộng mở hơn, thay vì chỉ phụ thuộc vào ngành học”, Lan nói.

Trước khi đưa ra lựa chọn cuối cùng, Phương Lan đã tham khảo ý kiến từ gia đình, thầy cô và các anh chị đi trước. Sau một thời gian học tập, Phương Lan nhận thấy lựa chọn theo đuổi ngành Thú y của mình là đúng đắn. Dù vẫn có những áp lực và khó khăn, nhưng em ngày càng hiểu rõ hơn về ngành học và định hướng tương lai.

Đam mê gắn với xu hướng ngành nghề

Theo TS. Lê Văn Tường Lân, Trưởng ban Đào tạo và Công tác sinh viên Đại học Huế, học sinh cần xác định rõ điểm mạnh, sở thích và mục tiêu nghề nghiệp khi chọn ngành. Việc chạy theo xu hướng dễ dẫn đến chán nản, hoặc học không hiệu quả. Lựa chọn đúng năng lực giúp tăng khả năng học tốt và có việc làm bền vững hơn.

Để tránh thất nghiệp trong tương lai, học sinh không chỉ học chuyên môn mà còn cần thành thạo ngoại ngữ, kỹ năng số. Học sinh nên tìm hiểu kỹ ngành học (chương trình, cơ hội việc làm) rồi mới chọn trường phù hợp. Đồng thời, cần đăng ký nguyện vọng có chiến lược, ưu tiên ngành mình thực sự mong muốn thay vì đăng ký dàn trải.

PGS.TS. Nguyễn Quang Lịch, Trưởng khoa Kỹ thuật và Công nghệ - Đại học Huế cho rằng, trong bối cảnh thị trường lao động biến động mạnh bởi công nghệ và hội nhập, việc lựa chọn ngành học không còn đơn thuần dựa vào sở thích mà phải gắn với nhu cầu xã hội.

Theo các chuyên gia hướng nghiệp, học sinh cần bắt đầu từ việc hiểu rõ năng lực, sở thích và giá trị cá nhân. Việc tham gia các chương trình tư vấn tuyển sinh, giao lưu với sinh viên và giảng viên cũng giúp học sinh có cái nhìn thực tế hơn về môi trường học tập và cơ hội việc làm sau khi ra trường. Một trong những giải pháp quan trọng là lựa chọn ngành học dựa trên nhu cầu thị trường lao động. Thực tế cho thấy, tại Đại học Huế, các ngành đào tạo như công nghệ thông tin, kỹ thuật, trí tuệ nhân tạo, y - dược, luật, du lịch và truyền thông... đang có nhu cầu nhân lực cao.

Xu hướng mở rộng các ngành công nghệ mới, năng lượng mới hay kỹ thuật cao đang được nhiều trường đại học triển khai nhằm đón đầu nhu cầu nhân lực trong tương lai. Điều này đòi hỏi học sinh cần chủ động tìm hiểu thông tin, không chỉ nhìn vào hiện tại mà còn dự đoán xu hướng 5 - 10 năm tới.

Các chuyên gia tuyển sinh cũng nhấn mạnh: Chọn ngành không chỉ dựa vào sở thích mà cần xét đến khả năng phát triển lâu dài. Học sinh nên lựa chọn những ngành có thể kết hợp giữa đam mê và kỹ năng thực tiễn, đồng thời chú trọng rèn luyện kỹ năng mềm như giao tiếp, làm việc nhóm và tư duy sáng tạo. Trong thời đại số, việc học liên ngành cũng trở thành xu hướng. Một sinh viên không chỉ giỏi chuyên môn mà còn cần hiểu biết về công nghệ, ngoại ngữ và kỹ năng số để tăng khả năng cạnh tranh.

Học sinh nên định hướng nghề nghiệp từ sớm thông qua hoạt động trải nghiệm như thực tập, tham gia câu lạc bộ, dự án thực tế. Những trải nghiệm này giúp các em hiểu rõ bản thân có phù hợp với ngành học hay không, từ đó điều chỉnh kịp thời. Sự đồng hành của gia đình và nhà trường cũng đóng vai trò quan trọng trong việc hỗ trợ tâm lý và cung cấp thông tin chính xác, giúp học sinh tự tin đưa ra lựa chọn.

Bài, ảnh: HOÀNG TRIỀU