Kiều bào kỳ vọng mở rộng không gian huy động trí thức, nguồn lực toàn cầu

Tổng Bí thư Tô Lâm phát biểu tại phiên bế mạc Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Ảnh: chinhphu.vn

Cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài bày tỏ kỳ vọng nhiệm kỳ của Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng tiếp tục hoàn thiện thể chế theo hướng cởi mở, linh hoạt, tạo điều kiện để kiều bào tiếp tục tham gia sâu hơn vào quá trình phát triển đất nước, nhất là trong các lĩnh vực khoa học công nghệ, kinh tế tri thức và hội nhập quốc tế.

Tận dụng tốt nguồn lực tri thức toàn cầu của người Việt

Từ Nhật Bản, ông Nguyễn Duy Anh (ảnh), Hiệu trưởng Nhật ngữ GAG Nhật Bản, Chủ tịch danh dự Hội Người Việt Nam tại Fukuoka, cho rằng Đại hội XIV của Đảng cần tiếp tục dành sự quan tâm sâu sắc và toàn diện hơn đối với cộng đồng người Việt Nam ở nước ngoài trên các phương diện. Cụ thể là chăm lo và bảo vệ quyền lợi, tạo điều kiện phát huy nguồn lực và tăng cường sự gắn kết lâu dài với quê hương.

Theo ông Nguyễn Duy Anh, thế hệ trẻ sinh ra và lớn lên ở nước ngoài có cách tiếp cận, nhu cầu và phương thức gắn kết với quê hương rất khác so với thế hệ trước, do đó cần có những chính sách riêng để khơi dậy tinh thần trách nhiệm và mong muốn cống hiến của lực lượng này.

Bày tỏ kỳ vọng đối với Đại hội XIV, ông Nguyễn Duy Anh cho rằng việc huy động trí thức, chuyên gia và doanh nhân kiều bào tham gia vào các lĩnh vực then chốt của đất nước cần được triển khai bằng những cơ chế cụ thể hơn nữa. Ông nêu rõ mong muốn có những đơn đặt hàng rõ ràng, có mục tiêu cụ thể, có đầu mối tiếp nhận và có cơ chế đánh giá hiệu quả để kiều bào có thể tham gia một cách thực chất.

Từ thực tiễn quốc tế, ông Nguyễn Duy Anh nhận định việc thúc đẩy chuyển đổi số, kinh tế tri thức, kinh tế xanh và hội nhập sâu rộng sẽ là những trụ cột quan trọng trong giai đoạn phát triển tới của Việt Nam.

Theo ông, điều kiều bào mong muốn là được tham gia trực tiếp vào quá trình này thông qua các chương trình hợp tác cụ thể về nghiên cứu và phát triển, đào tạo nguồn nhân lực, chuyển giao công nghệ, kết nối doanh nghiệp và mở rộng thị trường quốc tế. Nếu các chính sách trong giai đoạn tới tạo được môi trường minh bạch, chuyên nghiệp hơn và tôn trọng năng lực thực chất, Việt Nam hoàn toàn có thể tận dụng tốt nguồn lực tri thức toàn cầu của người Việt để tạo ra những bước đột phá mới về kinh tế và khoa học công nghệ.

Xóa bỏ những rào cản hành chính đối với kiều bào

Từ châu Phi, ông Lê Hồng Quân (ảnh), kiều bào tại Angola, bày tỏ kỳ vọng Đảng sẽ tiếp tục đẩy mạnh cải cách thể chế, chuyển từ tư duy quản lý sang tư duy kiến tạo và phục vụ, qua đó tạo hành lang pháp lý thông thoáng để mọi nguồn lực, kể cả nguồn lực từ bên ngoài, được giải phóng tối đa.

Theo ông Lê Hồng Quân, việc xóa bỏ những rào cản hành chính còn tồn tại đối với kiều bào là yêu cầu cấp thiết, đồng thời cần coi công tác bảo hộ và chăm lo cho người Việt Nam ở nước ngoài là nhiệm vụ chiến lược trong xây dựng sức mạnh tổng hợp của quốc gia.

Ông cũng mong muốn Nhà nước nghiên cứu xây dựng các “đặc khu khoa học” với cơ chế đặc thù, tạo điều kiện để trí thức kiều bào đưa các công nghệ tiên tiến từ các nước phát triển về ứng dụng tại Việt Nam mà không gặp trở ngại về thủ tục.

Chia sẻ từ thực tiễn địa bàn, ông Lê Hồng Quân cho biết châu Phi là khu vực đặc thù, nơi cộng đồng người Việt tuy không đông nhưng đang từng bước khẳng định vai trò là những sứ giả kinh tế năng động.

Kiều bào tại Angola, Mozambique và một số nước trong khu vực kỳ vọng Đảng và Chính phủ sẽ đẩy mạnh triển khai đề án phát triển quan hệ Việt Nam với châu Phi giai đoạn 2026-2030, đặc biệt là hỗ trợ doanh nghiệp Việt Nam tiếp cận thị trường khu vực thương mại tự do lục địa châu Phi AfCFTA.

Ông cũng đề nghị tăng cường sự hiện diện của các cơ quan đại diện ngoại giao tại những khu vực tiềm năng nhưng còn xa xôi để bà con yên tâm làm ăn, gắn bó lâu dài.

Tiếp thêm niềm tin cho thế hệ trẻ người Việt ở nước ngoài

Ở góc độ trí thức trẻ, PGS-TS Trần Lê Hưng (ảnh), giảng viên ĐH Gustave Eiffel tại Pháp, cho biết dù sinh sống xa Tổ quốc nhưng ông luôn theo dõi sát sao bước phát triển của đất nước và tự hào là một thanh niên Việt Nam trong bối cảnh thế giới đang có những biến động nhanh chóng, phức tạp và khó lường.

Theo ông, những thách thức từ cuộc cách mạng công nghiệp lần thứ tư, chuyển đổi số, biến đổi khí hậu và cạnh tranh giữa các quốc gia lớn đòi hỏi đội ngũ lãnh đạo phải có tư duy chiến lược sắc bén, khả năng dự báo và tinh thần đổi mới mạnh mẽ.

Với tư cách là một trí thức trẻ, PGS-TS Trần Lê Hưng kỳ vọng Đại hội XIV sẽ đặt niềm tin vào đội ngũ cán bộ vừa có nền tảng lý luận vững chắc, vừa có kinh nghiệm thực tiễn, am hiểu sâu lĩnh vực phụ trách, dám nghĩ, dám làm, dám chịu trách nhiệm và luôn đặt lợi ích quốc gia, dân tộc lên hàng đầu. Ông cho rằng sự phát triển của đất nước không chỉ là trách nhiệm của đội ngũ lãnh đạo mà còn là trách nhiệm chung của người Việt Nam ở khắp nơi trên thế giới.

PGS-TS Trần Lê Hưng bày tỏ mong muốn đại hội sẽ tiếp thêm niềm tin và động lực để thế hệ trẻ người Việt ở nước ngoài không ngừng học tập, tích lũy kinh nghiệm và rèn luyện, qua đó có thể đóng góp một cách thiết thực cho sự phát triển chung của đất nước.•

VIẾT THỊNH