'Kịch bản' tăng trưởng ngành trồng trọt

Sản xuất theo hướng hữu cơ, hồ tiêu của Hợp tác xã Nông nghiệp Thương mại và Dịch vụ Đoàn Kết, xã Đức An mang lại nguồn thu ổn định cho người dân

Ứng phó biến động thị trường và thời tiết

Trên cơ sở định hướng chiến lược phát triển trồng trọt đến năm 2030, tầm nhìn đến năm 2050 và mục tiêu tăng trưởng 2 con số của tỉnh, ngành nông nghiệp đã xây dựng các "kịch bản" tăng trưởng cụ thể. Đồng thời, đề ra nhiều giải pháp nhằm chủ động ứng phó với những biến động của thị trường và thời tiết.

Năm 2026, khu vực Tây Nguyên và Nam Trung Bộ có thể đối mặt với nhiều biến động của khí hậu do sự chuyển pha của hiện tượng ENSO. Tại Lâm Đồng, nắng nóng được dự báo xuất hiện sớm, nguy cơ hạn hán cục bộ gia tăng, ảnh hưởng trực tiếp đến các loại cây trồng chủ lực như cà phê, hồ tiêu. Trong khi đó, giai đoạn chuyển mùa có khả năng xuất hiện mưa lớn cục bộ tại một số cao nguyên.

Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, bên cạnh yếu tố thời tiết, thị trường nông sản cũng tiềm ẩn nhiều thách thức. Mặc dù một số mặt hàng như sầu riêng, thanh long có lợi thế xuất khẩu chính ngạch sang thị trường Trung Quốc, nhưng nhiều sản phẩm chủ lực như: rau, hoa, cà phê, hồ tiêu vẫn còn phụ thuộc lớn vào xuất khẩu thô; cùng với quy định chống phá rừng của Liên minh châu Âu (EUDR) đặt ra yêu cầu cấp bách đối với sản phẩm cà phê xuất khẩu. Ngoài ra, tình hình xung đột ở Trung Đông cũng làm ảnh hưởng không nhỏ đến ngành hàng nông sản xuất khẩu của tỉnh.

Trước bối cảnh đó, ngành nông nghiệp Lâm Đồng xây dựng 3 "kịch bản" tăng trưởng cho lĩnh vực trồng trọt. Trong kịch bản tích cực, khi thời tiết thuận lợi và thị trường ổn định, ngành trồng trọt có thể đạt mức tăng trưởng khoảng 5,66% trong năm 2026. Diện tích sản xuất nông nghiệp công nghệ cao dự kiến vượt 120.000 ha, giá trị sản xuất bình quân đạt khoảng 210 triệu đồng/ha. Sản lượng nhiều loại cây trồng chủ lực đều tăng như: rau tăng 11%, hoa tăng 4,5%, cà phê tăng 5%, sầu riêng tăng 7%...

Ở "kịch bản" cơ sở, trong điều kiện sản xuất bình thường, ngành trồng trọt có thể đạt mức tăng trưởng khoảng 5,5%. Trong đó, diện tích nông nghiệp công nghệ cao đạt khoảng 119.000 ha, giá trị sản xuất bình quân khoảng 207 triệu đồng/ha. Trong khi đó, nếu xảy ra các yếu tố bất lợi như: hạn hán kéo dài, dịch bệnh và biến động giá vật tư, tăng trưởng ngành có thể giảm xuống khoảng 4,65%.

Những giải pháp trọng tâm

Để đạt mục tiêu tăng trưởng theo kịch bản tích cực và hạn chế rủi ro từ các yếu tố bất lợi, ngành nông nghiệp tỉnh tập trung triển khai nhiều giải pháp trọng tâm. Trong đó, tăng cường dự báo thời tiết, theo dõi sâu bệnh hại; đẩy mạnh chuyển giao khoa học kỹ thuật và ứng dụng nông nghiệp công nghệ cao, nông nghiệp tuần hoàn và chuyển đổi số. Đồng thời, quản lý chặt chẽ giống cây trồng, vật tư nông nghiệp, hỗ trợ xây dựng vùng trồng, hệ thống truy xuất nguồn gốc phục vụ xuất khẩu.

Cùng với đó, các địa phương được yêu cầu chủ động điều tiết nguồn nước, nâng cấp hệ thống thủy lợi, hướng dẫn nông dân chuyển đổi cơ cấu cây trồng phù hợp và phát triển các mô hình liên kết sản xuất, hợp tác xã. Việc thu hút doanh nghiệp đầu tư vào sơ chế, chế biến nông sản cũng được xác định là giải pháp quan trọng nhằm nâng cao giá trị gia tăng cho ngành trồng trọt.

Theo ông Vũ Đình Cường - Phó Giám đốc Sở Nông nghiệp và Môi trường, đối với các xã, phường và đặc khu Phú Quý, căn cứ vào hướng dẫn, khuyến cáo của cơ quan chức năng, các địa phương cần hướng dẫn người dân xuống giống, chăm sóc cây trồng phù hợp với điều kiện thực tế và tăng cường ứng dụng công nghệ cao, các quy trình canh tác bền vững. Cùng với đó, phối hợp chặt chẽ với ngành chuyên môn thực hiện hiệu quả công tác dự tính dự báo sâu bệnh hại và triển khai kịp thời các giải pháp phòng, chống.

Văn Tâm .