Khởi động hướng nghiệp sớm cho học sinh phổ thông theo chuẩn quốc tế

Sinh viên ĐH Kinh tế quốc dân thuyết trình kết quả thực tập.

Hội thảo hướng tới mục tiêu đồng kiến tạo các mô hình hướng nghiệp cho học sinh phổ thông, gắn với những nội dung cốt lõi như cung cấp thông tin nghề nghiệp, trang bị kỹ năng thiết yếu, tăng cường trải nghiệm thực tiễn và ứng dụng công nghệ số.

Phát biểu tại sự kiện, ông Ren Varma cho rằng, định hướng nghề nghiệp không nên chỉ bắt đầu từ bậc đại học hay khi đi làm, mà cần triển khai từ sớm, ngay trong giai đoạn phổ thông, với vai trò dẫn dắt quan trọng của đội ngũ giáo viên. Thông qua sáng kiến Future Pathways, ACCA mong muốn kết nối các bên liên quan, đồng hành cùng nhà trường xây dựng nội dung hướng nghiệp gắn với thực tiễn tại Việt Nam.

Ông Vũ Văn Ngọc phát biểu tại hội thảo.

Ở góc độ cơ sở đào tạo, ông Vũ Văn Ngọc (ĐH Kinh tế Quốc dân) cho rằng, hiện nay các trường đại học đang đảm nhận phần lớn vai trò trang bị kỹ năng và định hướng nghề nghiệp cho sinh viên. Tuy nhiên, nếu những nội dung này được triển khai sớm từ bậc phổ thông, quá trình chuẩn bị cho người học sẽ hiệu quả và có tính hệ thống hơn.

Theo các chuyên gia, những sáng kiến hợp tác như chương trình lần này tạo cơ sở để các trường đại học mở rộng vai trò, phối hợp với nhà trường phổ thông, doanh nghiệp và tổ chức nghề nghiệp. Qua đó, đưa các nội dung thiết thực như kỹ năng mềm, hiểu biết tài chính và nhận thức nghề nghiệp đến với học sinh từ sớm, giúp các em có lựa chọn phù hợp và xây dựng nền tảng vững chắc cho tương lai.

Hội thảo cũng tập trung thảo luận việc mở rộng tiếp cận các nội dung hướng nghiệp, hỗ trợ học sinh đánh giá năng lực, sở thích, từ đó lựa chọn lộ trình học tập phù hợp. Đồng thời, làm rõ vai trò của từng bên trong hệ sinh thái giáo dục, đề xuất giải pháp tăng cường phối hợp giữa nhà trường, gia đình, doanh nghiệp và các tổ chức nghề nghiệp nhằm xây dựng các chương trình hướng nghiệp liên kết, thực tiễn và bền vững.

Toàn cảnh hội thảo.

Liên hệ với Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT, bà Khuất Thị Liên Hương nhấn mạnh, việc tăng cường phối hợp giữa các bên là yếu tố then chốt để triển khai hiệu quả công tác hướng nghiệp và phân luồng trong giáo dục.

Trong thời gian tới, ACCA kỳ vọng tiếp tục đóng vai trò kết nối giữa các trường phổ thông, đại học và doanh nghiệp, mở ra cơ hội để học sinh tiếp cận sớm với thông tin nghề nghiệp, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính – kinh doanh. Chương trình hướng tới ba mục tiêu chính: cung cấp thông tin về nghề nghiệp và lộ trình phát triển; tạo cơ hội tiếp cận các chứng chỉ quốc tế cùng kỹ năng thiết thực; và tăng cường trải nghiệm nghề nghiệp thực tế cho học sinh.

Theo bà Nguyễn Thu Hà – Vụ Giáo dục phổ thông (Bộ GD&ĐT), khi xây dựng Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT, Bộ đặc biệt nhấn mạnh việc mở rộng phạm vi và đối tượng của công tác hướng nghiệp.

Nếu trước đây, hướng nghiệp thường chỉ tập trung ở bậc THPT, thì nay cần được triển khai từ sớm, xuyên suốt từ tiểu học đến THCS và THPT; trong đó, phân luồng được thực hiện ngay sau bậc THCS.

Thông tư cũng xác định rõ vai trò phối hợp giữa nhà trường với cơ sở giáo dục đại học, giáo dục nghề nghiệp và doanh nghiệp nhằm nâng cao hiệu quả tổ chức hoạt động hướng nghiệp trong các cơ sở giáo dục.

Về nguyên tắc, công tác hướng nghiệp phải bảo đảm tính hệ thống, liên tục, tăng cường trải nghiệm thực tiễn và đặc biệt là được tích hợp trong chương trình giáo dục phổ thông. Đồng thời, cần tôn trọng quyền lựa chọn của học sinh, phát huy sự phối hợp giữa nhà trường, gia đình và xã hội. Thông tư 16/2026/TT-BGDĐT quy định 5 nội dung cốt lõi của hướng nghiệp, gồm: cung cấp thông tin nghề nghiệp; hỗ trợ học sinh nhận thức.

Minh Phong