Kho vũ khí Mỹ cạn nhanh vì xung đột với Iran, Lầu Năm Góc đối mặt bài toán khó ở Trung Đông

Sau nhiều tháng giao tranh với Iran, Lầu Năm Góc đang phải đối mặt với bài toán ngày càng cấp bách khi số lượng tên lửa phòng thủ giảm mạnh, khiến các nhà hoạch định quân sự cân nhắc liệu Mỹ có thể tiếp tục chiến lược đáp trả hạn chế hiện nay hay không.

Theo ước tính của Trung tâm Nghiên cứu Chiến lược và Quốc tế (CSIS), dựa trên dữ liệu ngân sách công khai trình Quốc hội, kho tên lửa đánh chặn Patriot của Mỹ đã giảm từ khoảng 2.300 quả trước xung đột xuống còn dưới 827 quả. Trong khi đó, số tên lửa đánh chặn THAAD cũng giảm từ khoảng 452 xuống còn dưới 278 quả.

Tên lửa Patriot.

CSIS cảnh báo việc khôi phục các kho dự trữ này có thể mất ít nhất ba năm, làm gia tăng rủi ro đối với khả năng bảo vệ lực lượng và căn cứ quân sự của Mỹ trên toàn thế giới nếu một cuộc xung đột lớn khác bùng phát.

"Nếu nhìn vào lượng tên lửa Patriot, hơn một nửa kho dự trữ toàn cầu đã được sử dụng ở Trung Đông. Tình trạng tương tự cũng xảy ra với hệ thống THAAD", Kelly Grieco, chuyên gia về tên lửa tại Trung tâm Stimson nhận định.

Theo bà Grieco, gần một nửa số tên lửa đánh chặn THAAD trong kho dự trữ toàn cầu đã được sử dụng. Điều này khiến Mỹ chỉ còn lượng dự phòng rất hạn chế để bảo vệ lực lượng tại các khu vực khác như châu Âu hoặc Ấn Độ Dương - Thái Bình Dương, qua đó tạo ra sức ép lớn đối với năng lực quân sự của Mỹ trong nhiều năm tới.

Theo Bloomberg, đề xuất ngân sách khẩn cấp trị giá 67 tỷ USD của Lầu Năm Góc cho năm tài chính 2026 bao gồm 18,2 tỷ USD nhằm bổ sung các loại vũ khí đã tiêu hao, trong đó có tên lửa Patriot, tên lửa hành trình Tomahawk của Hải quân và tên lửa đánh chặn THAAD của Lục quân.

Song song với đó, Lầu Năm Góc cũng đang điều chỉnh chiến lược mua sắm. Khoảng một nửa số đạn dược được đề xuất trong ngân sách năm 2027 là các loại vũ khí có giá dưới 600.000 USD.

Theo Jerry McGinn, chuyên gia theo dõi ngành công nghiệp quốc phòng tại CSIS, đến năm 2031, khoảng 70% lượng đạn dược mà Lầu Năm Góc mua dự kiến sẽ nằm trong phân khúc giá thấp hơn này.

Ông McGinn cho rằng các hệ thống như Patriot, THAAD hay Tomahawk đều có hiệu quả rất cao nhưng được thiết kế với mục tiêu tối ưu hiệu suất chứ không phải sản xuất hàng loạt.

"Phải mất từ hai đến ba năm kể từ khi ký hợp đồng cho đến khi những hệ thống này được bàn giao vì chúng rất phức tạp và về cơ bản vẫn mang tính thủ công ở nhiều khâu. Do đó, việc mở rộng quy mô sản xuất là rất khó", ông nói.

Các chiến dịch Midnight Hammer và Epic Fury đã tiêu hao lượng lớn tên lửa chính xác của Mỹ. Tuy nhiên, theo các chuyên gia, những lo ngại về tình trạng cạn kiệt kho dự trữ đã xuất hiện từ trước khi cuộc xung đột Trung Đông gần đây bùng phát.

Ông McGinn cho biết Lầu Năm Góc gần đây đã triệu tập hàng chục doanh nghiệp quốc phòng và công nghệ tại Thung lũng Silicon, trong đó có Shield AI và Anduril, nhằm tìm giải pháp khẩn cấp để mở rộng năng lực sản xuất vũ khí chính xác.

"Dù sở hữu công nghệ tiên tiến và nhiều nguyên mẫu đầy triển vọng, câu hỏi đặt ra là liệu các công ty này có đủ năng lực xây dựng dây chuyền sản xuất quy mô lớn để đáp ứng nhu cầu của chính phủ hay không", ông nói.

Trong khi đó, theo Wall Street Journal, Tư lệnh CENTCOM, Đô đốc Brad Cooper, đã đề xuất một chiến dịch không kích cường độ cao kéo dài từ 10 đến 14 ngày nhằm làm suy yếu năng lực tên lửa của Iran. Đề xuất này phản ánh mối lo ngại chiến lược đáp trả hiện nay đang trở nên khó duy trì khi kho tên lửa đánh chặn của Mỹ ngày càng cạn kiệt.

Các chuyên gia nhận định chiến lược của Iran là liên tục tập kích các căn cứ quân sự Mỹ, buộc Washington phải sử dụng những tên lửa đánh chặn đắt đỏ để phòng thủ. Nếu xung đột kéo dài, Lầu Năm Góc có thể phải đối mặt với lựa chọn khó khăn giữa việc bảo vệ lực lượng hiện tại và duy trì đủ năng lực răn đe.

Quỳnh Như