Khó khăn trong tuyển dụng đại lý thách thức đà phục hồi của thị trường bảo hiểm nhân thọ

Theo số liệu của Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam (IAV), trong 6 tháng đầu năm 2026, toàn thị trường ghi nhận hơn 30.000 đại lý bảo hiểm tuyển dụng mới, giảm hơn 20% so với cùng kỳ năm trước. Tính đến cuối tháng 6/2026, tổng số đại lý bảo hiểm nhân thọ đang hoạt động đạt hơn 60.000 người, giảm hơn 8% so với cùng kỳ.

Khó khăn nổi bật là tình trạng tuyển dụng đại lý mới suy giảm rõ rệt. Một trong những nguyên nhân được chỉ ra là quy trình thi cấp chứng chỉ đại lý bảo hiểm ngày càng khắt khe, đề thi có độ khó cao, khiến tỷ lệ đạt thấp.

Thực tế cho thấy, nhiều ứng viên sau khi không vượt qua kỳ thi đã có tâm lý e ngại, không sẵn sàng thi lại. Trong bối cảnh thị trường lao động có nhiều lựa chọn nghề nghiệp, việc thiếu cơ chế thi lại linh hoạt đã khiến nhiều ứng viên tiềm năng “rơi rụng”, làm thu hẹp quy mô lực lượng tư vấn mới - vốn được xem là lực lượng then chốt để phục hồi thị trường.

Được biết, trong 6 tháng đầu năm, Viện Phát triển bảo hiểm Việt Nam (VIDI) đã phối hợp, hỗ trợ các doanh nghiệp bảo hiểm thực hiện việc chuyển đổi chứng chỉ đại lý. Tuy nhiên, không ít trường hợp đại lý không đáp ứng quy định của pháp luật nên không thể được chuyển đổi chứng chỉ, buộc phải đăng ký thi cấp chứng chỉ mới hoặc bỏ nghề. Điều này khiến số lượng đại lý cuối kỳ tiếp tục sụt giảm.

Theo IAV, tính đến hết năm 2025, thị trường bảo hiểm Việt Nam có 20 doanh nghiệp bảo hiểm nhân thọ, dù có một số công ty bảo hiểm chủ yếu khai thác kinh doanh qua kênh bancassurance (phân phối bảo hiểm qua ngân hàng) tuy nhiên, xét trên toàn khối bảo hiểm nhân thọ, lực lượng đại lý bảo hiểm cá nhân hiện vẫn là lực lượng nòng cốt, mang lại phần lớn doanh thu cho thị trường bảo hiểm nhân thọ.

Xét theo kênh phân phối, theo báo cáo tổng hợp của IAV, 6 tháng đầu năm 2026, kênh đại lý truyền thống đóng góp khoảng 51% tổng doanh thu phí bảo hiểm khai thác mới, trong khi kênh bancassurance chiếm khoảng 44,9% và các kênh phân phối khác đóng góp khoảng 4,1%. Đại lý truyền thống vẫn chiếm hơn một nửa doanh thu khai thác mới, vì thế, những biến động của kênh này là yếu tố ảnh hưởng lớn đến khả năng phục hồi của thị trường trong thời gian tới.

Nhằm tháo gỡ khó khăn cho đại lý và doanh nghiệp bảo hiểm, Hiệp hội Bảo hiểm Việt Nam đã kiến nghị một số giải pháp tạo thuận lợi trong việc thi cấp chứng chỉ. Cụ thể, để giảm áp lực thời gian, chi phí đi lại cho thí sinh vùng xa, IAV đề xuất cho phép ứng viên không đạt được thi lại ngay trong ngày (tối đa 3 lần/đợt). Đồng thời, kiến nghị cơ quan chức năng sửa đổi một số quy định để ban hành cơ chế thực hiện.../.